Μια άλλη Ευρώπη

Τέτα Παπαδοπούλου, Ελευθεροτυπία, 20/07/2007

Χρυσές, αργυρές, χάλκινες χειροπέδες

Ολυμπιακοί Αγώνες στο Πεκίνο, το ερχόμενο καλοκαίρι. Ετσι, θα επιβραβευτεί ένα από τα χειρότερα καθεστώτα του πλανήτη. Χιλιάδες Κινέζοι εκτελούνται κάθε χρόνο· αρκετές φορές δημοσίως σε στάδια. Η Κίνα είναι η παγκόσμια πρωταθλήτρια της θανατικής ποινής. Φαντάζομαι ότι το γεγονός αυτό συνέβαλε στην επιλογή του Πεκίνου ως διοργανώτριας πόλης των Ολυμπιακών Αγώνων του 2008. Ετσι μπράβο. Οι καλές προσπάθειες ενθαρρύνονται. Ασφαλώς, δεν έπρεπε να πάει χαμένος ένας τέτοιος μακάβριος πρωταθλητισμός.

Οι «Δημοσιογράφοι χωρίς Σύνορα» κάνουν καμπάνια για αυτό το θέμα. Παραθέτω μεγάλο μέρος από το κεντρικό κείμενο της καμπάνιας.

«Οταν πριν από έξι χρόνια η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή (IOC) ανέθεσε στο Πεκίνο να διοργανώσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες το καλοκαίρι του 2008, η κινεζική αστυνομία επιδιδόταν σε εντατική καταδίωξη "ανατρεπτικών στοιχείων" μεταξύ των οποίων ήταν χρήστες του Διαδικτύου και δημοσιογράφοι.

»Σήμερα, έξι χρόνια μετά, τίποτε δεν έχει αλλάξει επί της ουσίας· η καταδίωξη συνεχίζεται.

»Ομως η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή, παρ’ ότι δεν έχει σημειωθεί πρόοδος στην Κίνα σχετικά με την ελευθερία του λόγου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, εξακολουθεί να κωφεύει. Δηλαδή κωφεύει στις επανειλημμένες εκκλήσεις των διεθνών οργανώσεων, οι οποίες καταγγέλλουν ακριβώς την έκταση της καταστολής στην Κίνα.

»Οι "Δημοσιογράφοι χωρίς Σύνορα" ήταν αντίθετοι με τη διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων στο Πεκίνο. Και ήταν αντίθετοι από την πρώτη στιγμή.

»Τώρα, έναν χρόνο πριν από την εναρκτήρια τελετή των Ολυμπιακών Αγώνων, είναι σαφές ότι η κινεζική κυβέρνηση συνεχίζει να θεωρεί τα ΜΜΕ και το Διαδίκτυο στρατηγικούς τομείς που δεν μπορεί να τους αφήσει στις "εχθρικές δυνάμεις" (έτσι κατήγγειλε ο Κινέζος πρόεδρος). Οι υπηρεσίες προπαγάνδας και δημόσιας ασφάλειας καθώς και η αστυνομία του κυβερνοχώρου -όλες προπύργια των σκληροπυρηνικών- επιδίδονται σε λογοκρισία με θαυμαστό ζήλο.

»Τουλάχιστον 30 δημοσιογράφοι και 50 χρήστες του Διαδικτύου βρίσκονται σήμερα στις φυλακές της Κίνας. Κάποιοι από αυτούς είναι φυλακισμένοι από τη δεκαετία του ’80.

»Η κινεζική κυβέρνηση εμποδίζει την πρόσβαση σε χιλιάδες διαδικτυακούς κόμβους ειδήσεων. Κάνει επίσης παρεμβολές στα προγράμματα δέκα διεθνών ραδιοφωνικών σταθμών που εκπέμπουν στην κινεζική, τη θιβετιανή και την ουιγουρική γλώσσα (τη γλώσσα της μεγάλης μουσουλμανικής μειονότητας των Ουιγούρων που ζουν στο δυτικό τμήμα της αχανούς χώρας).

»Πρώτα, οι κινεζικές αρχές χτύπησαν τους δικτυακούς τόπους ενημέρωσης. Μετά, χτύπησαν τα chat forum. Τώρα, ο στόχος τους είναι οι ιστοσελίδες με blogs και video-sharing. Με ειδικά φίλτρα, οι λογοκριτές μπλοκάρουν τις λέξεις-κλειδιά, τις οποίες θεωρούν "ανατρεπτικές". Ο νόμος προβλέπει πολύ αυστηρές ποινές για την "αποκάλυψη κρατικών μυστικών", τις "ανατρεπτικές δραστηριότητες" και τη "δυσφήμηση" -όλες αυτές οι κατηγορίες χρησιμοποιούνται συστηματικά για να κλείσει το στόμα εκείνων που τολμούν να επικρίνουν το καθεστώς.

»Τα μέτρα για τους ξένους δημοσιογράφους έχουν κάπως χαλαρώσει. Παρ’ όλα αυτά, είναι αδύνατον τα διεθνή μέσα ενημέρωσης να προσλάβουν Κινέζους δημοσιογράφους. Οπως είναι επίσης αδύνατον οι ξένοι δημοσιογράφοι να κινηθούν ελεύθερα στο Θιβέτ και στο Σιντζιάν (μεγάλη αυτόνομη περιοχή στα δυτικά όρια της Κίνας).

»Οι κυβερνήσεις των δημοκρατικών χωρών, οι οποίες εξακολουθούν να ελπίζουν ότι οι Ολυμπιακοί Αγώνες "θα συμβάλουν στη βελτίωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κίνα", απατώνται. Ο λεγόμενος "εποικοδομητικός διάλογος", που κάποιοι υποστηρίζουν, δεν οδηγεί πουθενά.

»Στην Κίνα, οι διώξεις των δημοσιογράφων και των διαδικτυακών-αντιφρονούντων καθόλου δεν μειώθηκαν τα τελευταία έξι χρόνια (αφ’ ότου, δηλαδή, της ανατέθηκαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες). Απεναντίας. Και όλα δείχνουν ότι οι διώξεις θα αυξηθούν.

»Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή έχει αναθέσει στην κινεζική κυβέρνηση "να οργανώσει ασφαλείς Ολυμπιακούς Αγώνες"· ένα έργο στο οποίο η δεύτερη θα ανταποκριθεί με ζήλο. Για την κινεζική κυβέρνηση αυτό σημαίνει: ακόμη περισσότερες συλλήψεις αντιφρονούντων, ακόμη περισσότερη λογοκρισία και μηδενική ανοχή σε κινήματα κοινωνικής διαμαρτυρίας.

»Δεν θέλουμε να χαλάσουμε τη γιορτή, ούτε να θέσουμε σε ομηρία τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Αντιθέτως, η ίδια η Κίνα είναι αυτή που έχει θέσει σε ομηρία τους Αγώνες και το ολυμπιακό πνεύμα -η Κίνα με τη συνενοχή όμως της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής. (...)

»Οι "Δημοσιογράφοι χωρίς Σύνορα" απευθύνουμε έκκληση και στις Εθνικές Ολυμπιακές Επιτροπές και στη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή και στους αθλητές και στους φιλάθλους και στους αγωνιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων: εκφράστε δημόσια την ανησυχία σας για τις αμέτρητες παραβιάσεις κάθε θεμελιώδους ελευθερίας στην Κίνα.(...)

»Ο Βλαντιμίρ Μπουκόσφκι, ο Ρώσος αντιφρονών, είχε υψώσει φωνή αγανάκτησης εναντίον της διεξαγωγής των Ολυμπιακών Αγώνων στη Μόσχα το 1980. Το σχόλιό του, που παραμένει επίκαιρο εν όψει των Αγώνων στο Πεκίνο το 2008, έχει ως εξής: "Πολιτικά, ένα βαρύ σφάλμα· ανθρώπινα, μια ποταπότητα· νομικά, ένα έγκλημα"».

Εναν χρόνο πριν από τη διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων, η καταστολή συνεχίζεται στην Κίνα (σιγά που θα σταμάταγε). Στους ολυμπιονίκες του Πεκίνου, μαζί με το στεφάνι και το μετάλλιο, ταιριάζει να δώσουν κάτι ακόμη: ένα ωραίο ζευγάρι χειροπέδες -χρυσές, ασημένιες, χάλκινες χειροπέδες.

ΥΓ.

Φύγαμε. Η στήλη παίρνει τα βατραχοπέδιλά της και μην την είδατε. Σ’ άλλη γη, σ’ άλλα μέρη. Ολοταχώς προς νότιες θάλασσες και μετά βλέπουμε. Να περάσετε έτσι, όπως το επιθυμείτε. Ξανά εδώ, στο τέλος του Αυγούστου.

-------------------------------------------------------------------

ΜΙΚΡΟ ΑΛΦΑΒΗΤΑΡΙΟ

Σ και Ι, όπως Σρεμπρένιτσα: 11 Ιουλίου 1995

Συμπληρώθηκαν δώδεκα χρόνια από τότε. Ηταν 11 Ιουλίου 1995. Η γενοκτονία της Σρεμπρένιτσα (έτσι χαρακτηρίζεται πλέον επισήμως και από τον ΟΗΕ αυτό το μαζικό έγκλημα). Εκεί, στη Σρεμπρένιτσα, σε αυτήν την πόλη της Βοσνίας, έγινε το μεγαλύτερο έγκλημα κατά αμάχων μέσα στην Ευρώπη μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Εκεί, σφαγιάστηκαν 8.400 Βόσνιοι Μουσουλμάνοι. Τους εξόντωσαν οι σερβοβοσνιακές δυνάμεις υπό την ηγεσία των Μλάντις και Κάρατζιτς -οι δύο κορυφαίοι θύτες παραμένουν πάντα ασύλληπτοι. Η γενοκτονία της Σρεμπρένιτσα είναι, έτσι κι αλλιώς, όνειδος για την Ευρώπη. Δυστυχώς, το όνειδος της Σρεμπρένιτσα συνδέεται με την Ελλάδα με τρόπο φρικτό. Στο έγκλημα συμμετείχαν και Ελληνες παραστρατιωτικοί. Κάποιες δεκάδες. Πήγαν εθελοντές στη Βοσνία να συνδράμουν, μη χειρότερα, τους «Σέρβους αδελφούς» στην εθνοκάθαρση. Πήραν μέρος σε διάφορες επιχειρήσεις συμπεριλαμβανομένης και αυτής στη Σρεμπρένιτσα. Υπερήφανοι για τη συμμετοχή τους στη σφαγή, ύψωσαν στην πνιγμένη στο αίμα Σρεμπρένιτσα την ελληνική σημαία, πόζαραν δίπλα της και έβγαλαν αναμνηστικές ...φωτογραφίες. Σουβενίρ, να ’χουν να δείχνουν. Επιπλέον, έδωσαν και αρκετές συνεντεύξεις. Τη συμμετοχή Ελλήνων πολιτών στη γενοκτονία της Σρεμπρένιτσα ούτε τότε την καταδίκασαν ούτε έως σήμερα την έχουν καταδικάσει εκείνοι που όφειλαν να το κάνουν: η πολιτική ηγεσία της χώρας (κυβέρνηση, αντιπολίτευση, κόμματα), ο πνευματικός κόσμος, οι διαμορφωτές της κοινής γνώμης, τα Μέσα Ενημέρωσης. Εξ όσων γνωρίζω, μόνον ο ανεξάρτητος βουλευτής Επικρατείας Α. Ανδριανόπουλος έχει υποβάλει ερώτηση και έχει προκαλέσει συζήτηση στη Βουλή «σχετικά με τη συμμετοχή Ελλήνων παραστρατιωτικών στη σφαγή της Σρεμπρένιτσα» (Ιούνιος 2005). Δεν υπήρξε συνέχεια στην υπόθεση. Σιωπή. Ουδείς θίγει το θέμα. Η Σρεμπρένιτσα, για εμάς στην Ελλάδα, είναι ένα στίγμα. Δώδεκα χρόνια μετά τη γενοκτονία. Ολα θα περάσουν; Ολα, δηλαδή, θα ξεχαστούν;

-------------------------------------------------------------------

«Αναμορφωτές» όλου του κόσμου...

***Εκατομμύρια συνηθισμένες καθημερινές ιστορίες φρίκης. Αυτές να φοβάσαι. Σαν την ακόλουθη ιστορία, μιας νέας γυναίκας από την Ινδία. Το όνομά της είναι Ρεβατί Μασουσάι.

***Ο πατέρας της ήταν Ινδός και ινδουιστής. Η μητέρα της Ινδή, αλλά χριστιανή (συμβαίνουν και αυτά). Η οικογένεια, πολύ φτωχή και με πολλά παιδιά, ζούσε στη Βομβάη. Αρκετό διάστημα πριν γεννηθεί η Ρεβατί, οι γονείς της εγκατέλειψαν αντιστοίχως τον ινδουισμό και τον χριστιανισμό, ασπάστηκαν αμφότεροι το Ισλάμ και έγιναν μουσουλμάνοι. Ομως τη Ρεβατί την ανέθρεψε η εκ πατρός γιαγιά της, η οποία ήταν ινδουίστρια. Και, έτσι, έκανε την εγγονή της ινδουίστρια, πολύ πιστή μάλιστα.

***Η ινδουίστρια Ρεβατί μεγάλωσε (όλοι κάποτε μεγαλώνουν). Παντρεύτηκε με συμπατριώτη της ινδουιστή, έχουν μια κόρη δεκαοκτώ μηνών και τα τελευταία χρόνια ζουν στη Μαλαισία. Εδώ, αρχίζει η ταλαιπωρία της. Πέρσι, η Ρεβατί υπέβαλε αίτηση για να γραφεί στην ταυτότητά της ότι είναι ινδουίστρια και όχι μουσουλμάνα, όπως την είχαν δηλώσει οι γονείς της.

***Αποτέλεσμα; Ευθύς αμέσως, η Ρεβατί βρέθηκε σε μια φυλακή υπό μορφήν «κέντρου ισλαμικής αναμόρφωσης», σύμφωνα με την politically correct διατύπωση (αντιλαμβάνεστε όμως περί τίνος επρόκειτο). Την κράτησαν εκεί μέσα έξι μήνες και το περισσότερο διάστημα το πέρασε στην απομόνωση. Ομως η Ρεβατί, ινδουίστρια μπήκε στη φυλακή, ινδουίστρια συνεχίζει να είναι και να το δηλώνει. Δεν έβαλε μυαλό. Βλέπετε, δεν πετυχαίνει πάντα η «αναμόρφωση».

***Η Ρεβατί είναι είκοσι εννέα ετών. Είπε ότι στο διάστημα της εξάμηνης φυλάκισής της οι «αναμορφωτές» την πίεζαν να φάει βοδινό κρέας, πράγμα απαράδεκτο και ταπεινωτικό για την ινδουιστική κουλτούρα της.

***Πού βρίσκεται τώρα η Ρεβατί; Σε κατ’ οίκον περιορισμόν στο σπίτι των (πάντα) μουσουλμάνων γονέων της, που είναι και αυτοί εγκατεστημένοι στη Μαλαισία. Θα παραμείνει περιορισμένη έως ότου αποφασίσει να «αναμορφωθεί».

Συχνά ακούμε να γίνεται λόγος για μουσουλμάνους που κάποιοι «αναμορφωτές» -η λέξη «αναμορφωτής» από μόνη της παραπέμπει στη φρίκη- τους ταπεινώνουν επιβάλλοντάς τους να φάνε χοιρινό. Η περίπτωση της ινδουίστριας Ρεβατί Μασουσάι είναι ίδια, αλλά απλώς από την ανάποδη. Και εδώ τη θέση του απαγορευμένου χοιρινού (για τους μουσουλμάνους) παίρνει το απαγορευμένο βοδινό κρέας (για τους ινδουιστές).

Ολα πάνε καλά. Ιδίως η ισοπέδωση των ανθρώπων από τις διάφορες θρησκείες και από αυτούς που τις έχουν κάνει πολιτική σημαία. Τι να πω. Ισως η ζωή να είναι πιο εύκολη, σε ορισμένες περιπτώσεις, για όσους τρώνε και χοιρινό και βοδινό.

Πρόσφατα κείμενα

Ημερολόγιο κειμένων

Θέματα επικαιρότητας

Αρθρογράφοι