Nέο κόμμα δημοκρατικής αριστεράς- νέο μοντέλο οργάνωσης-νέο πολιτικό στίγμα

Άρης Τσουκνίδας, 26/06/2010

Την περίοδο της μεταπολίτευσης δύο φορές δόθηκε η ευκαιρία στο κόσμο της Δημοκρατικής Αριστεράς να κόψει πλήρως το νήμα από το λενινιστικό μοντέλο και να προχωρήσει σε ένα νέο τρόπο οργάνωσης της πολιτικής του λειτουργίας και τις δύο έκανε πίσω.

Την πρώτη φορά ακριβώς μετά την μεταπολίτευση όταν στο χώρο της μη δογματικής αριστεράς επικράτησε η άποψη της Ανανέωσης του κομμουνιστικού κινήματος αντί της διαμόρφωσης ενός πλατύτερου δημοκρατικού σχηματισμού στα οργανωτικά πρότυπα της προδικτατορικής ΕΔΑ. Πράγμα που οδήγησε στην δημιουργία του ΚΚΕ εσωτερικού και στον εγκλωβισμό των δυνάμεων του κυρίως στην αντιπαράθεση με το ΚΚΕ αφήνοντας ταυτόχρονα ζωτικό χώρο τον οποίο ήρθε και κάλυψε το ΠΑΣΟΚ που ενσωμάτωσε μεγάλο κομμάτι αγωνιστών της Αριστεράς στις δυνάμεις του.

Την δεύτερη όταν το πείραμα της ΕΑΡ σταμάτησε για να δοθεί χέρι βοηθείας στην πολιτική επιβίωση όσων υποστήριζαν τις δομές και τις λειτουργίες του μοντέλου του «υπαρκτού» σοσιαλισμού , την στιγμή που αυτό κατέρρεε. Έτσι το ΚΚΕ βρήκε το χρόνο να ανασυγκροτηθεί, ενώ ο Συνασπισμός λειτούργησε ως ένα υβρίδιο συνύπαρξης δύο διαφορετικών ιδεολογικών ρευμάτων και αντιλήψεων στον τρόπο λειτουργίας του κόμματος και στον τρόπο άσκησης πολιτικής. Με τα γνωστά αποτελέσματα.

Η αποχώρηση των συνέδρων και του κόσμου της Ανανεωτικής Πτέρυγας φαίνεται ότι διαμορφώνει για άλλη μια φορά προϋποθέσεις για να ολοκληρωθεί η προσπάθεια της δημιουργίας ενός σύγχρονου πολιτικού σχηματισμού στο χώρο της Δημοκρατικής Αριστεράς. Αρκεί να προχωρήσει δυναμικά , διατηρώντας όσα στοιχεία παραμένουν χρήσιμα και επίκαιρα και υποστηρίζοντας την παρουσία του με φρέσκες ιδέες και σύγχρονη-δημοκρατική λειτουργία.

Θέμα πρώτο: Πολιτικό στίγμα

Ο νέος πολιτικός σχηματισμός προσπαθεί να εκφράσει τις δυνάμεις που εντάσσονται στο χώρο της Δημοκρατικής Αριστεράς, τους πολίτες που επιλέγουν τον Δημοκρατικό Δρόμο για τον Σοσιαλισμό. Ένα σοσιαλισμό με Ελευθερία και Δημοκρατία, που ξεκινά από σήμερα και που διαρκώς εξελίσσεται. Ο Δημοκρατικός Δρόμος είναι ειρηνικός, αποτελεί μέθοδο αλλαγής του πολιτικού συστήματος μέσα από πλειοψηφίες και ευρύτερες πολιτικές συναινέσεις, με την στήριξη ευρύτερων κοινωνικών δυνάμεων . Ο δημοκρατικός δρόμος επιτυγχάνεται με καθημερινές μικρές μεταρρυθμίσεις και διαρκείς μεταβολές-ρήξεις αλλαγής θεσμών, δομών και νοοτροπίας

Ο τρόπος λειτουργίας και παρέμβασης του νέου πολιτικού σχήματος αποτελεί την εφαρμοσμένη πολιτική, το καθημερινό παράδειγμα της κοινωνίας που προσπαθεί να διαμορφώσει. Βασική επιλογή της δράσης του πρέπει να είναι η ΑΣΚΗΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΜΕ ΕΥΘΥΝΗ προς την κοινωνία και τη χώρα, με στόχο την επίλυση προβλημάτων. Για αυτό στηρίζεται στη λογική της Πολιτικής και Προγραμματικής Ενότητας για να αρθρώσει ένα σχέδιο κοινωνικών μεταβολών και ένα πλαίσιο αρχών στον τρόπο άσκησης πολιτικής.

Με αυτό το πλαίσιο αρχών και σε προγραμματική βάση μπορεί να συνεργαστεί με τις υπόλοιπες πολιτικές δυνάμεις στα πλαίσια ενός σχεδίου κοινωνικών μεταρρυθμίσεων και αλλαγών. Οι πολιτικές συμμαχίες δεν αποτελούν φετίχ, δεν είναι αυτοσκοπός. Μπορεί να γίνουν σε συγκεκριμένες κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες , με συγκεκριμένο πρόγραμμα και με όρους που να διαμορφώνουν και να εξυπηρετούν το σχέδιο για κοινωνικό μετασχηματισμό. Όχι στη λογική της αριθμητικής άθροισης δυνάμεων για την ανάληψη της εξουσίας , αλλά στη βάση της εκ των προτέρων διαμόρφωσης όρων και προϋποθέσεων που να οδηγούν στο κοινωνικό μοντέλο που προτείνουμε. Λογικές όπως αυτές που εκφράστηκαν με την Κεντροαριστερά η το ΣΥΡΙΖΑ βρίσκονται σε αντίθεση με τα παραπάνω και δημιουργούν προβλήματα διάχυσης και ετεροκαθορισμού του πολιτικού χώρου, καταργούν πολιτικά την υποστήριξη του πολιτικού σχεδίου μετατρέποντας το κόμμα σε μηχανισμό εξυπηρέτησης εκλογικών στόχων και μόνο.

Το σχέδιο και κατά συνέπεια το νέο κόμμα πρέπει να υποστηρίζει τις αρχές της Πολιτικής Οικολογίας και της Κοινωνικής Χειραφέτησης. Πρέπει να υπερασπίζεται τα ανθρώπινα δικαιώματα και να επιδιώκει πλουραλισμό στην έκφραση και στην δημιουργία.

Να απορρίπτει κάθε μορφή ολοκληρωτισμού και βίας σε κάθε επίπεδο πολιτικής και κοινωνικής δραστηριότητας. Να υποστηρίζει την ανάπτυξη θεσμών και δομών εμβάθυνσης της Δημοκρατίας.

Να απορρίπτει λογικές κυβερνητισμού που οδηγούν σε καθεστωτικές αντιλήψεις, ανεξέλεγκτες σε φαινόμενα διαφθοράς. Η άσκηση διακυβέρνησης είναι επιλογή που θα στηρίζεται πρώτιστα στην διαμόρφωση όρων. Να στηρίζεται και να στοχεύει στην συμμετοχή των πολιτών και να επιδιώκει τον κοινωνικό έλεγχο στον τρόπο άσκησης πολιτικής και στη λήψη των αποφάσεων. Ως χώρος να ασκεί δημιουργική και κριτική αντιπολίτευση.

Να υποστηρίζει την πολιτική ενοποίηση της Ευρώπης και να προσπαθεί να διαμορφώσει πολιτικές παρεμβάσεις σε αυτή την κατεύθυνση. Παράλληλα να αγωνίζεται για πολιτικό και κοινωνικό έλεγχο της παγκοσμιοποίησης σε δημοκρατική και οικολογική κατεύθυνση.

Να υποστηρίζει την αυτονομία των μαζικών κινημάτων, έξω από κομματικές και κυβερνητικές παρεμβάσεις. Να προωθεί μορφές αυτοδιαχείρισης και κοινωνικής –συλλογικής αυτοοργάνωσης. Να επιδιώκει την χειραφέτηση του συνδικαλιστικού κινήματος, μακριά από κάθε είδους κηδεμονία

Σε αυτή την κατεύθυνση το νέο κόμμα χρειάζεται να υπερβεί τις συγκεντρωτικές πρακτικές του κομμουνιστικού κινήματος, τις καθεστωτικές λογικές της σοσιαλδημοκρατίας, να υπερβεί τις λογικές αντιθεσμικής δράσης αλλά και κάθε είδους πελατειακές σχέσεις.

Θέμα δεύτερο: Λειτουργία Πολιτικού Σχήματος

Το μοντέλο λειτουργίας του νέου σχήματος είναι καθοριστικό για την παραπέρα πορεία του. Πρέπει από την αρχή να αποδείξει στην κοινωνία ότι αποτελεί καινοτομία στον τρόπο οργάνωσης, ότι διαφέρει ριζικά από τα υπόλοιπα πολιτικά υποκείμενα.

Πρέπει να είναι ένα Ανοικτό Κόμμα ουσιαστική εσωκομματική δημοκρατία, ανοικτό προς την κοινωνία και με ισοτιμία των μελών. Σε αντίθεση με τα συγκεντρωτικά και αρχηγικά κόμματα του υπόλοιπου πολιτικού συστήματος που είναι δομημένα στη βάση ιεραρχικών-γραφειοκρατικών προτύπων.

Ένα κόμμα- κατάλληλο εργαλείο σε αντανάκλαση του κοινωνικού μοντέλου που θέλουμε να φτιάξουμε το οποίο ταυτόχρονα να είναι κατάλληλο να υλοποιήσει την πολιτική μας.

Κομβικό σημείο σε αυτό αποτελεί η ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών- μελών, ο τρόπος λήψης αποφάσεων/θέσεων και ο τρόπος πολιτικής δράσης.

Στο πρώτο επίπεδο σημασία έχουν οι ανοικτές διαδικασίες, με ενεργοποίηση του συλλογικού διανοούμενου (των μελών του κόμματος) και με αμεσοδημοκρατική κατεύθυνση. Ανοικτές πολιτικές επιτροπές με την συμμετοχή φορέων και κοινωνικών οργανώσεων στη διαμόρφωση θέσεων. Διαμόρφωση αμφίδρομης επικοινωνίας σε όλα τα επίπεδα με εναλλαγή στην αντιπροσώπευση της βάσης ανάλογα με το θέμα. Περιφερειακή συγκρότηση με αποκέντρωση λήψης αποφάσεων. Οι πολιτικές επιτροπές σε κάθε επίπεδο συγκρότησης να λειτουργούν ως το κόμμα στο χώρο τους, ακολουθώντας την γενική πολιτική κατεύθυνση και τις βασικές αρχές λειτουργίας. Με ανοικτές συνεδριάσεις.

Η συγκρότηση του κόμματος να γίνεται και σε οριζόντια διάσταση (θεματικά) και σε περιφερειακό επίπεδο (με βάση αυτοδιοικητικά-ή τοπικά κριτήρια). Με οριζόντια επικοινωνία μεταξύ των οργανώσεων αλλά και των μελών

Στο επίπεδο της άμεσης –αδιαμεσολάβητης δημοκρατίας καθοριστικό ρόλο μπορεί να παίξει η χρήση νέων τεχνολογιών. Ως φόρουμ διαλόγου και ως διαδικασία λήψης αποφάσεων. Με διαρκή και καθολική διαβούλευση για κάθε θέμα, με διαρκώς ανανεούμενο πρόγραμμα. Ώστε οι πολιτικές αποφάσεις να λαμβάνονται με καθολική συμμετοχή και όχι με ενδιάμεσο μηχανισμό.

Τα κεντρικά πολιτικά όργανα να αφορούν πολιτικό σχεδιασμό και να ξεχωρίζουν από τα αντίστοιχα όργανα με επιχειρησιακή και οργανωτική διάσταση.

Τα οικονομικά να υπάγονται σε πλήρη διαφάνεια και οι αμοιβές των εκλόγιμων θέσεων να ακολουθούν κοινή πολιτική για την υποστήριξη του κόμματος. Να στηρίζεται στην εισφορά των μελών και των φίλων και όχι σε άλλα κέντρα συμφερόντων.

Η πολιτική δράση να γίνεται μέσα και έξω από τους θεσμούς. Να αφορά κεντρικές παρεμβάσεις μέσα σε θεσμοθετημένα όργανα αλλά και πολιτικές δράσεις σε επίπεδο κοινωνίας, κινηματικού χαρακτήρα. Παρεμβάσεις στην κατεύθυνση της ενίσχυσης και εμβάθυνσης των δημοκρατικών θεσμών στη λειτουργία του πολιτικού συστήματος, στην κατεύθυνση του πολιτικού και δημοκρατικού ελέγχου της λειτουργίας του κοινοβουλίου, του οικονομικού συστήματος, του τρόπου διακυβέρνησης και άσκησης εξουσίας, της μείωσης των κοινωνικών ανισοτήτων και της προστασίας του περιβάλλοντος.

Παράλληλα πολιτικές παρεμβάσεις που να αναδεικνύουν τις θέσεις του κόμματος σε κοινωνικό επίπεδο, με δράσεις που θα διαθέτουν δυναμισμό και φαντασία-αισθητική και που ταυτόχρονα θα σέβονται τα δικαιώματα των υπόλοιπων κοινωνικών ομάδων. Πολιτικές δράσεις που να υποστηρίζουν κοινωνικά πειράματα και λειτουργίες στην κατεύθυνση της αυτοοργάνωσης και αυτοδιαχείρισης με κοινωνικά χαρακτηριστικά. Δράσεις που να υποστηρίζουν ανάπτυξη δομών κοινωνικής αλληλεγγύης , συνεταιρισμών, περιβαλλοντική συνείδηση και προστασία, υποστήριξη ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Θέμα τρίτο: Διαδικασία Συγκρότησης.

Η πορεία συγκρότησης αποτελεί το πρώτο δείγμα γραφής και διαμορφώνει τα βασικά χαρακτηριστικά του κόμματος. Έχει σημασία ο τρόπος που θα γίνει και σε επίπεδο επικοινωνίας και σε επίπεδο ουσίας. Γιατί από εκεί θα εξαρτηθεί και η αποδοχή του από την κοινωνία.

Η πορεία προς το Ιδρυτικό Συνέδριο είναι καθοριστική. Σε αυτή την κατεύθυνση χρειάζεται να υπάρξει ένα σχέδιο που θα διασφαλίζει την ισοτιμία όσων θα συμμετέχουν σε αυτό και ταυτόχρονα θα παράγει ένα οργανωτικό και πολιτικό αποτέλεσμα. Προηγούμενες διαφορές, στοιχίσεις, μηχανισμοί, καταγωγές, προκαταλήψεις πρέπει να παραμεριστούν, να υπάρξει μια νέα αφετηρία με ισονομία και ισοπολιτεία. Ώστε να μπορεί να υποδεχτεί πολίτες που ενδιαφέρονται για την ύπαρξη μιας νέας Αριστερής και Δημοκρατικής Δύναμης.

Κρίσιμο στοιχείο για τα παραπάνω αποτελεί η διαδικασία διαμόρφωσης προγραμματικών θέσεων μέσα από μια ανοικτή προς την κοινωνία διαδικασία διαβούλευσης. Μια διαδικασία που θα φτάνει στο ιδρυτικό συνέδριο και που θα συνεχίζει και μετά από αυτό. Μια διαδικασία που θα κατοχυρώνει στην πράξη την διαβούλευση ως διαρκή μέθοδο λειτουργίας του νέου κόμματος.

Η διαμόρφωση ανοικτών επιτροπών-ανοικτών οργανώσεων βάσης- με πρόσκληση συμμετοχής στους πολίτες και στους φορείς σε κάθε επίπεδο, τοπικό και οριζόντιο μπορεί να διαμορφώσει έντονη κινητικότητα και συμμετοχή. Σε αυτή την κατεύθυνση χρειάζεται να υπάρξει ένα σχέδιο με κατεύθυνση τη δημιουργία πυρήνων με αυτοοργάνωση όπου υπάρχει αυτή η δυνατότητα, και αντίστοιχες παρεμβάσεις που να προκαλούν συσπειρώσεις πολιτών όπου υπάρχουν δυσκολίες όπως η δημιουργία ανοικτής λίστας που να δίνει τη δυνατότητα επικοινωνίας και συσπείρωσης σε τοπικό και θεματικό επίπεδο με ανοικτή πρόσβαση σε μέλη και φίλους.

Το ίδιο το συνέδριο πρέπει να αποτελέσει ένα χώρο σύνθεσης κυρίως με συναινέσεις σε προγραμματική βάση και που θα κατοχυρώνει τη δημοκρατία και τον πλουραλισμό

Η Δημοκρατική Αριστερά έχει ανάγκη να ξαναμπεί στο πολιτικό προσκήνιο δυναμικά, να ξαναπιάσει το νήμα της Ιστορίας διαμορφώνοντας μια νέα πολιτική συμμαχία ικανή να ανατρέψει τα σημερινά πολιτικά αδιέξοδα, προβάλλοντας προτάσεις και πολιτικές με σεβασμό στη δημοκρατία, τον πλουραλισμό των απόψεων και των ιδεών, προωθώντας ένα νέο πολιτικό μοντέλο ανοικτό στην κοινωνία και με συμμετοχή των πολιτών, διαμορφώνοντας νέες προτάσεις και δομές διακυβέρνησης, ένα μοντέλο που θα το υπηρετεί τόσο με τον τρόπο λειτουργίας της, την δομή της όσο και με τις παρεμβάσεις της με στόχο την μεταρρύθμιση του πολιτικού, οικονομικού και κοινωνικού συστήματος. Η συγκρότηση του νέου κόμματος της Δημοκρατικής Αριστεράς προβάλλει απαραίτητη για την ουσιαστική ανατροπή του σημερινού πολιτικού σκηνικού σε αριστερή και προοδευτική κατεύθυνση. Αυτή η επιλογή έχει υψηλά ρίσκα. Διαμορφώνει όμως ελπίδες και κινητικότητα. Είναι καιρός να ολοκληρωθεί η διαδρομή για την ουσιαστική πολιτική λειτουργία του χώρου της Δημοκρατικής Αριστεράς.

Τσουκνίδας.

Αθήνα, 26-6-2010

Θέμα επικαιρότητας:
ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΝΕΩΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ

Σύνολο: 22 Κείμενα

Πρόσφατα κείμενα

Ημερολόγιο κειμένων

Θέματα επικαιρότητας

Αρθρογράφοι