Γιατί βρισκόμαστε στην κορυφή των εξοπλισμών;

Τάκης Μίχας, Ελευθεροτυπία, 05/09/2005

Σήμερα, η Ελλάδα είναι τρίτη στον κόσμο μετά την Κίνα και την Ινδία σε δαπάνες για την αγορά συμβατικών όπλων, σύμφωνα με στοιχεία του σουηδικού ινστιτούτου μελετών Sipri. Το 2004 η Ελλάδα δαπάνησε 5,2 δισεκατομμύρια δολάρια για την άμυνά της. Στην τέταρτη θέση βρίσκεται η Βρετανία με δαπάνες μόλις 3,4 δισ. δολαρίων και στην πέμπτη η Τουρκία, με δαπάνες 3,3 δισ. δολαρίων.

Ποιες είναι άραγε οι γεωπολιτικές αναλύσεις των ιθυνόντων του υπουργείου Εθνικής Αμυνας που δικαιολογούν αυτές τις τεράστιες δαπάνες;

Ενα καλό μέρος για να αρχίσει κανείς να αναζητά την απάντηση είναι στο Ινστιτούτο Αμυντικών Αναλύσεων (ΙΑΑ), το οποίο υπάγεται και χρηματοδοτείται από το υπουργείο Εθνικής Αμυνας. Εκεί θα βρει κανείς αρκετές αναλύσεις που παρουσιάζουν αυτό που οι ιθύνοντες αποκαλούν «το νέο ελληνικό αμυντικό δόγμα». Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες αναλύσεις του δόγματος, που φέρει μάλιστα τη διαβάθμιση «Υπηρεσιακή Μελέτη», έχει συνταχθεί από τον επιστημονικό συνεργάτη τού ΙΑΑ Χρύσανθο Λαζαρίδη, ο οποίος διετέλεσε σύμβουλος του τ. ΥΠΕΞ Αντώνη Σαμαρά και εξέχον στέλεχος της εθνικιστικής ομάδας «Δίκτυο 21».

Στη μελέτη του με τίτλο «Ανάλυση του Εθνικού Αμυντικού Δόγματος και Εθνικής Ασφάλειας», ο αναλυτής του υπουργείου ξεκινά με τη διαπίστωση ότι η στρατηγική των ΗΠΑ για διάφορους λόγους αλλάζει ριζικά στην περιοχή -ιδιαίτερα έναντι της Τουρκίας, την οποία παύει να θεωρεί προπύργιο των αμερικανικών συμφερόντων. Η Τουρκία μετατρέπεται σταδιακά από «ενεργητικό στοιχείο» της Αμερικής στην περιοχή σε «επιβάρυνση».

Ταυτόχρονα, οι εσωτερικές συνθήκες στην Τουρκία δεν είναι ιδανικές. Η χώρα, σύμφωνα με τον αναλυτή, μπαίνει σε μια «δύσκολη περίοδο καθεστωτικής αποσάρθρωσης, με τους ισλαμιστές να διεκδικούν την πλήρη περιθωριοποίηση του στρατού και τους κεμαλιστές να προσπαθούν να κρατηθούν στην εξουσία».

Η Ελλάδα, σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να εκμεταλλευτεί τις ευκαιρίες αν «ξεπεράσει την παθητική δικαιική αντίληψη της εξωτερικής πολιτικής» (αν ακολουθήσει, δηλαδή, το δόγμα Ράμσφελντ, περιφρόνησης του διεθνούς δικαίου;).

Η σταδιακή αποσταθεροποίηση της Τουρκίας -που εντείνεται στο πλαίσιο των πιέσεων που δέχεται από την προσπάθεια ένταξης στην Ε.Ε.- είναι πολύ πιθανό, σύμφωνα με την ανάλυση, να οδηγήσει τους στρατιωτικούς να προκαλέσουν επεισόδια εναντίον της Ελλάδας για να ενισχύσουν την εξουσία τους έναντι των ισλαμιστών. Προκειμένου να μη χάσει η Ελλάδα από μια τέτοια προοπτική, θα πρέπει να ενισχύσει την αξιοπιστία της Αποτροπής.

Ο αναλυτής του think tank του υπουργείου Εθνικής Αμυνας προτείνει να υιοθετήσει η Ελλάδα μια πολιτική «ενδιάμεσων βαθμίδων κλιμάκωσης» της πολεμικής σύγκρουσης.

Η πολιτική αυτή, που μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά μόνο αν η Ελλάδα είναι οπλισμένη σαν αστακός, δεν διασφαλίζει τη στρατιωτική μας νίκη, αλλά ότι θα κρατήσουμε μέχρι να έρθει ο Τζον Γουέιν με το ιππικό: «Οσο περισσότερες ενδιάμεσες βαθμίδες υπάρχουν, τόσο πιθανότερο είναι να σταματήσει η κλιμάκωση με αμερικανική παρέμβαση πριν από την πλήρη εμπλοκή. Οσο καλύτερες σχέσεις έχει η Ελλάδα με τις ΗΠΑ, τόσο μεγαλύτερες πιθανότητες υπάρχουν να σταματήσει η κλιμάκωση τη στιγμή που οι ελληνικές δυνάμεις βγαίνουν ωφελημένες».

Οι αναγκαίες προϋποθέσεις για να μπορέσει η χώρα μας να παίξει τον ιστορικό της ρόλο είναι τρεις:

* Αύξηση στρατιωτικών δαπανών: «Η δημιουργία νέου στρατηγικού δόγματος συνεπάγεται... τέτοιους εξοπλισμούς που να επιτρέψουν στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις να αναβαθμίσουν την αποτρεπτική τους αξιοπιστία...».

* Η καταπολέμηση του «μόνιμου αντιαμερικανισμού της ελληνικής κοινωνίας».

* Η «σοβαρή αναβάθμιση των σχέσεων Ελλάδας - Ισραήλ».

Αυτή είναι εν συντομία η γεωπολιτική φαντασίωση των ερευνητών του υπουργείου: Διάλυση Τουρκίας και ηγεμονία Ελλάδας - Ισραήλ στην περιοχή με ευλογίες ΗΠΑ. Πρόκειται για μια πανάκριβη φαντασίωση: Οι εξοπλισμοί στοίχισαν σε κάθε Ελληνα, το περασμένο έτος, 474 δολάρια -και ένα σημαντικό «ευκαιριακό κόστος» σε απώλεια πόρων για εκπαίδευση και υγεία.

Επίσης, το λεγόμενο «νέο αμυντικό δόγμα» μόνο «νέο» δεν είναι. Η αποσταθεροποίηση της Τουρκίας και η αναβάθμιση της Ελλάδας σε αγαπημένο παιδί των ΗΠΑ ήταν το σταθερό όραμα μιας ομάδας Ελλήνων διανοητών την τελευταία δεκαετία, που συνοδεύτηκε κατά καιρούς από καταστροφικές πολιτικές, όπως την πολιτική «πυγμής» έναντι της Δημοκρατίας της Μακεδονίας (π.Γ.), την ταύτιση με τους Μιλόσεβιτς - Κάραζιτς και τη δημιουργία ενός ορθόδοξου τόξου στα Βαλκάνια. Σήμερα, οι πολιτικές αυτές επανέρχονται στο προσκήνιο με διαφορετική αμφίεση για να καθοδηγήσουν τη γεωστρατηγική της χώρας...

Προφανώς, στην Ελλάδα δεν ισχύει η άποψη του φιλοσόφου Πόπερ ότι οι κακές ιδέες εγκαταλείπονται όταν διαψεύδονται από την πραγματικότητα.

Πρόσφατα κείμενα

Ημερολόγιο κειμένων

Θέματα επικαιρότητας

Αρθρογράφοι