Ρώσικη ρουλέτα στην Οικονομία

Ρaul Κrugman, The New York Times, Τα Νέα, Δημοσιευμένο: 2008-09-17

Θα καταρρεύσει το αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα; Δεν το νομίζω, αλλά δεν είμαι και εντελώς σίγουρος. Η παραδοσιακή τραπεζική, όπου οι καταθέτες άφηναν τα χρήματά τους στο γκισέ και έπειτα τα δάνειζαν οι τραπεζίτες με μακροπρόθεσμο ορίζοντα σε άλλους πελάτες, έχει σε μεγάλο βαθμό εκλείψει και έχει αντικατασταθεί με αυτό που έχει επικρατήσει να λέγεται «σκιώδες τραπεζικό σύστημα».

Οι παραδοσιακές τράπεζες τώρα δεν διαδραματίζουν παρά ένα μικρό ρόλο στη διοχέτευση κεφαλαίων από τους καταθέτες στους δανειολήπτες. Σήμερα, οι τραπεζικές εργασίες πραγματοποιούνται μέσω πολύ σύνθετων διαδικασιών που διευθετούνται από τράπεζες που δεν έχουν συναλλαγές με το ευρύ κοινό, όπως είναι οι μη καταθετικές τράπεζες, για παράδειγμα, η Βear Stearns και η Lehman Βrothers.

Το νέο σύστημα υποτίθεται ότι θα ήταν πιο ασφαλές στη διαχείριση του κινδύνου. Όμως η χρηματοπιστωτική κρίση μάς δείχνει ότι ο κίνδυνος δεν ήταν μειωμένος, αλλά κρυμμένος: οι περισσότεροι επενδυτές δεν είχαν ιδέα πόσο εκτεθειμένοι βρίσκονταν στον κίνδυνο αυτό. Μπορεί σήμερα οι συναλλαγές να πραγματοποιούνται με το πάτημα του πλήκτρου του υπολογιστή ή ένα απλό κλικ, αλλά όταν τα πράγματα πηγαίνουν στραβά- όταν παγώνουν οι πιστώσεις ή βυθίζονται οι μετοχές- τότε οι επιπτώσεις είναι ακριβώς οι ίδιες με εκείνες της Μεγάλης Ύφεσης του 1930.

Βέβαια, οι επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (FΕD) γνωρίζουν τους κινδύνους αυτούς- άλλωστε πριν αναλάβει την ευθύνη να σώσει τον κόσμο, ο πρόεδρος της FΕD Μπεν Μπερνάνκι ήταν μία από τις μεγαλύτερες αυθεντίες των οικονομιών της Μεγάλης Ύφεσης. Έτσι, λοιπόν, την προηγούμενη εβδομάδα αποφασίστηκε η κρατικοποίηση της Fannie Μae και της Freddie Μac, των τραπεζών που ειδικεύονται σε χορηγήσεις στεγαστικών δανείων. Ωστόσο, η στάση αυτή δημιουργεί νευρικότητα στους αρμόδιους της κυβερνητικής πολιτικής. Για παράδειγμα, το κράτος παίρνει μεγάλο ρίσκο με χρήματα των φορολογουμένων. Επίσης, οι αρμόδιοι φοβούνται ότι επειδή το κράτος σώζει όσους έχουν πρόβλημα, κάποιοι θα ενθαρρυνθούν να ρισκάρουν πάλι στο μέλλον, ελπίζοντας σε παρόμοια σωτηρία.

Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Χένρι Πόλσον αποφάσισε να μη σώσει τη Lehman Βrothers ρισκάροντας κι άλλο δημόσιο χρήμα, στοιχηματίζοντας ότι το σύστημα μπορεί να ανταποκριθεί στην κατάρρευση της επενδυτικής τράπεζας. Θα μάθουμε σύντομα εάν ήταν γενναίος ή ανόητος.

Η πραγματική απάντηση στο πώς θα έπρεπε να έχει αντιμετωπιστεί η κατάσταση που ζούμε σήμερα είναι ότι θα έπρεπε να είχαν δράσει από πριν.

Όταν βυθίστηκε η Βear Stearns, πολλοί μίλησαν για την ανάγκη να δημιουργηθεί μηχανισμός «ελεγχόμενης ρευστοποίησης» επενδυτικών τραπεζών με προβλήματα. Αυτό όμως έγινε πριν από έξι μήνες. Πού είναι αυτός ο μηχανισμός σήμερα; Σήμερα, ο κ. Πόλσον προφανώς νομίζει ότι μπορεί να παίζει ρώσικη ρουλέτα με το αμερικανικό χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Θέματα επικαιρότητας: Παγκοσμιοποίηση

Την εποχή των αυτοκρατοριών

Παύλος Τσίμας, 2025-01-24

Την ημέρα που ο Τραμπ έκοβε με το σπαθί την τούρτα (και το...

Περισσότερα

Μπορούν να ελεγχθούν οι διεθνείς αγορές;

Ναπολέων Μαραβέγιας, 2011-01-16

Το ερώτημα που τίθεται από τους ευρωπαίους πολίτες, οι οποίοι...

Περισσότερα

Η απληστία γεννά την πείνα στον κόσμο

Afua Ηirsch, 2010-08-26

Ο καύσωνας, οι πυρκαγιές δασών και η ξηρασία που έπληξαν...

Περισσότερα

Η παγκόσμια αταξία στις αρχές του 21ου αιώνα

Έρικ Χομπσμπάουμ, 2010-06-13

Ο μεγάλος μαρξιστής ιστορικός μιλάει για τις ανατροπές...

Περισσότερα

Ας μην περιμένουμε ώσπου να γίνουν παγκόσμιες συμφωνίες για το κλίμα

Έλινορ Όστρομ, 2009-10-14

Η Έλινορ Όστρομ, που μόλις βραβεύτηκε με το Νόμπελ οικονομικών,...

Περισσότερα

BRIC: Ένα νέο, ισχυρό αντίβαρο στις ΗΠΑ

Κάκη Μπαλλή, 2009-06-21

Πριν από μερικούς μήνες περιμένοντας την αναγγελία της...

Περισσότερα

Η παγκοσμιοποίηση και η γρίπη

David Brooks, 2009-05-06

Στις μεταψυχροπολεμικές ημέρες που ζούμε, δεν αντιμετωπίζουμε...

Περισσότερα
Ριχάρδος Σωμερίτης

Παγκόσμια διακυβέρνηση

Ριχάρδος Σωμερίτης, 2009-04-30

Η γρίπη των χοίρων μάς υπενθυμίζει κάτι που ξεχνάμε κι ας...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Δημήτρης Χατζησωκράτης

ΚΑΙ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΓΕΝΝΙΟΥΝΤΑΙ ΝΕΑ ”ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΑ”

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2026-11-14

Το «Πολυ­τε­χνείο» δεν ανή­κει στους δη­μιουρ­γούς του....

Κώστας Καλλίτσης

Τα δύσκολα στους επόμενους

Κώστας Καλλίτσης, 2026-11-15

Το 2025 ένας στους δύο αδυνατούσε να αντιμετωπίσει μια απρόβλεπτη...

Βαγγέλης Καραμανωλάκης

25/10/26.Πολιτικός σεισμός στη Σερβία: Το κίνημα των φοιτητών «έριξε» τον Βούτσιτς

Βαγγέλης Καραμανωλάκης, 2026-11-01

Είναι νωρίς ακόμη για να ξέρουμε τι θα σημάνει για τη Σερβία...

25/10/26 Η ιστορική επιστροφή του Λούλα,

Όλιβερ Στούενκελ, 2026-10-26

...Από τότε που η Βραζιλία υιοθέτησε το εκλογικό σύστημα...

Χρήστος Μαχαίρας

Το μπλοκ του «όχι» και τα σύνδρομα της Κεντροαριστεράς

Χρήστος Μαχαίρας, 2026-10-15

Στην πιο παράδοξη «συγκατοίκηση» των τελευταίων ετών, η...

Η σιωπή δεν είναι πάντα χρυσός: Η ελληνική εξωτερική πολιτική στη σκιά του τραμπισμού

Κώστας Χλωμούδης, 2026-10-12

Η εξωτερική πολιτική μιας χώρας αποκαλύπτεται στις στιγμές...

Αντώνης Λιάκος

Ο Εθνικισμός της θυματοποίησης

Αντώνης Λιάκος, 2026-10-11

Πώς θα αντιμετωπίσουμε την αντιτουρκική ψύχωση πάνω στην...

Ο Τραμπ με χιτώνα

Παύλος Τσίμας, 2026-10-10

Τί θα μείνει από την επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα; Εύκολο...

Νίκος Μπίστης

Για ένα καλώδιο γυμνό,για μια Γκιλφόϊλ

Νίκος Μπίστης, 2026-10-09

Σε ένα μήνα ουδείς θα θυμάται – πλην ίσως του αρχαιόπληκτου...

Θόδωρος Τσίκας

Το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου δεν είναι αυτοσκοπός

Θόδωρος Τσίκας, 2026-10-07

Το καλώδιο Ελλάδας-Κύπρου κινδυνεύει να μετατραπεί από...

Κλεισμένη στο γυάλινο πύργο

Βίβιαν Ευθυμιοπούλου, 2026-10-06

Στον πυρήνα της Νέας Δημοκρατίας που ίδρυσε ο Κωνσταντίνος...

Κώστας Καλλίτσης

Η κουλτούρα των 120 δόσεων

Κώστας Καλλίτσης, 2026-10-04

Σε ποιόν οφείλεται η γενικευμένη, οριζόντια ρύθμιση χρεών...

▲
×
×