Αναλύοντας τις δημοσκοπήσεις

Στις εκλογές της 20ης Σεπτέμβρη η έκπληξη ήταν η διαφορά μεταξύ των 2 μεγάλων κομμάτων που εκτινάχθηκε στις 7,5% μονάδες. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις μόλις 2 μέρες πρίν έβγαζαν ισοπαλία ή τον ΣΥΡΙΖΑ πρώτο με διαφορά από 0,5-2 μονάδες. Απ’ την άλλη τα μικρότερα κόμματα που πάλευαν να μπούν στη Βουλή τα έφερναν συνεχώς από 2,5%-3,5% ,τονίζοντας έτσι ότι κινδυνεύουν να μπούν.

Από μια πρώτη ματιά η ανωτέρω δημοσκοπική καταγραφή αφενός μέν βοηθούσε τη ΝΔ και τον ΣΥΡΙΖΑ να πολώσουν το κλίμα και να στρέφουν τους αναποφάσιστους (που ήταν αρκετοί μέχρι τις τελευταίες μέρες) στους δύο μονομάχους με το σκεπτικό «ψηφίζω τον ένα για να μην έρθει ο άλλος». Και επειδή η ΝΔ είχε μεγάλη συσπείρωση η πόλωση βοήθησε τον ΣΥΡΙΖΑ να ανεβάσει την συσπείρωσή του και έτσι η μικρή διαφορά που έδειχναν να φτάσει στο 7,5%.

Επίσης για τους μικρούς ΑΝΕΛ και ΕΚ που πάλευαν να πιάσουν το όριο λειτούργησε η συναισθηματική ψήφος «μην τους αφήσουμε έξω για λίγο» και έτσι ανέβασαν την συσπείρωση ώστε να πιάσουν το ποσοστό και να μπούν. Δεν ίσχυσε το ίδιο για τη ΛΑΕ διότι είχε σηματοδοτηθεί ως Δραχμικό κόμμα και έτσι δεν συγκέντρωνε περιφερειακές συμπάθειες παρα μόνον αυτοί που ιδεολογικά ήσαν μαζί τους.

Σε αυτό το κλίμα οι ψύχραιμοι ψηφοφόροι που κινούνταν γύρω από το πεδίο της Κεντροαριστερας-Κεντροδεξιάς περίμεναν μέχρι το τέλος για να δώσουν την ψήφο τους, σκεπτόμενοι ότι αφου μπαίνει ας πούμε η Δημοκρατική Συμπαράταξη τότε ας ψηφίσω ΣΥΡΙΖΑ για να έλθει πρώτος. Δεν πειράζει που θα χάσει την τρίτη θέση από την ΧΑ αρκεί να μην έλθει πρώτη η ΝΔ. Το ίδιο σκέφτηκαν και κεντροδεξιοί για το Ποταμι και τη ΝΔ αντίστοιχα.

Γίνεται λοιπόν φανερό πως αν η διαφορά ήταν την τελευταία εβδομάδα από 2-5% τα αποτελέσματα θα ήταν διαφορετικά κυρίως για τη ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΣΥΜΠΑΡΑΤΑΞΗ (ΠΑΣΟΚ-ΔΗΜΑΡ).

Τέλος όσον αφορά την αποτυχία των δημοσκοπήσεων έχω να επισημάνω τα εξής:

Το βασικότερο είναι ότι το τηλεφωνικό δείγμα δεν ήταν αξιόπιστο. Διότι οι εν δυνάμει ψηφοφόροι δεν έχουν όλοι σταθερό πλέον τηλέφωνο και κατά συνέπεια παραβιάζει βασική αρχή της πιθανοθεωρίας.

Οι νέοι δεν απαντούν πλέον σε σταθερά τηλέφωνα αλλά σε κινητά και έτσι δεν ανιχνεύθηκε σωστά η πρόθεση των νέων.

Οι μεγάλες μετακινήσεις που παρουσιάζονται τα τελευταία χρόνια καθιστούν δύσκολη την ανίχνευση των αναποφάσιστων γιατι δεν ικανοποιούν τις συνθήκες μελέτης στατιστικών επαναλήψεων και δεν κατανέμονται κανονικά αλλά ασύμμετρα.

και τέλος η σταθερή τα τελευταία χρόνια απαξίωσης των δημοσκοπήσεων από τους πολίτες απαντώντας πολλές φορές ψευδώς.

Τελικό συμπέρασμα είναι ότι χρειάζεται νέα μεθοδολογία και πιο δομημένα ερωτηματολόγια από τις δημοσκοπικές εταιρείες συναφείς με τη νέα εποχή (πχ κινητα κλπ) για να ανιχνεύσουν πραγματικά τις προθέσεις των ψηφοφόρων.

----

Τάσος Δαρσινός

Μαθηματικός – Αναλυτής (MSc)