«Λαϊκισμός» για κάθε χρήση

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΝΔ για τη μαύρη επέτειο του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου “το πραξικόπημα των συνταγματαρχών είναι μια διαρκής υπόμνηση των δεινών που μπορεί να φέρει ο ακραίος διχασμός που θρέφεται από τον λαϊκισμό και την έλλειψη στοιχειώδους συνεννόησης των πολιτικών δυνάμεων”. Δηλαδή, σύμφωνα με τη ΝΔ, οι πραξικοπηματίες δεν ήταν αντικομουνιστές, εθνικιστές, πατριδοκάπηλοι, ακροδεξιοί, φασίστες. Λαϊκιστές ήταν! Δεν ξεχνάμε βέβαια και το μήνυμα της υπουργού Παιδείας, σύμφωνα με την οποία η 28η Οκτωβρίου είναι μία ημέρα μάχης κατά του “λαϊκισμού”. Είναι σαν να έχουν στη ΝΔ μία φράση για τον λαϊκισμό, την οποία κάνουν copy paste σε κάθε ανακοίνωση που αφορά σε γεγονότα της Ιστορίας. Με άλλα λόγια “λαϊκισμός” για κάθε χρήση.

Δεν πρόκειται απλά για προχειρότητα ή ημιμάθεια. Το ζήτημα είναι βαθύτερο και αφορά την αντίληψη για την ιδεολογική αντιπαράθεση της εποχής μας. Για ένα τμήμα της εγχώριας διανόησης, τις απόψεις του οποίου ασπάζεται η σημερινή ηγεσία της ΝΔ, η βασική αντιπαράθεση της εποχής μας είναι αυτή ανάμεσα σε αντιλαϊκιστές και λαϊκιστές. Σύμφωνα με τους ίδιους, η αντιπαράθεση Αριστεράς – Δεξιάς είναι ξεπερασμένη. Η ανάλυση αυτή, όμως, πολλές φορές ξεφεύγει από το το σήμερα και γίνεται ανάλυση για την Ιστορία. Σαν να λέμε ότι η κινητήρια δύναμη της Ιστορίας είναι η αντιπαράθεση ανάμεσα στους λογικούς και ρεαλιστές φιλελεύθερους από τη μία πλευρά και τους λαϊκιστές από την άλλη πλευρά. Όταν φτάνεις στο σημείο να βλέπεις το παρελθόν με τα γυαλιά του σήμερα, οδηγείσαι εύκολα σε τέτοια ατοπήματα σαν αυτό στο οποίο υπέπεσε η ΝΔ με αφορμή τη συμπλήρωση 54 χρόνων από το πραξικόπημα. Στο τέλος, αυτοί που “τρίβουν τα χέρια τους” είναι οι φασίστες και οι νοσταλγοί της χούντας.

Η δαιμονοποίηση του λαϊκισμού από τη ΝΔ, τη δεξιά διανόηση και την μιντιακή και επιχειρηματική ελίτ της χώρας οφείλεται σε μια αντίληψη σύμφωνα με την οποία η φιλελεύθερη δημοκρατία είναι ένα σύστημα όπου απλά κάθε τέσσερα χρόνια εκλέγουμε την κυβέρνηση της χώρας. Όταν βλέπεις τη φιλελεύθερη δημοκρατία μόνο ως διαδικασία αντιπροσώπευσης και της αποστερείς τον κοινωνικό της χαρακτήρα, το επόμενο βήμα είναι να βλέπεις “λαϊκισμό” σε κάθε κοινωνικό αίτημα. Πολύ βολικό σχήμα για να κάνεις απολύσεις, να περιορίσεις το κοινωνικό κράτος και τα εργασιακά δικαιώματα και να κατηγορήσεις για λαϊκισμό όσους αντιδρούν. Εξίσου βολικό και για να εξηγήσεις την ανατροπή των συμπαγών πολιτικών συσχετισμών 40 ετών και την άνοδο στην εξουσία ενός μέχρι πρότινος μικρού κόμματος της Αριστεράς.

Στις αντιδράσεις που ακολούθησαν τον ξυλοδαρμό ενός νέου ανθρώπου στη Νέα Σμύρνη η κυβερνητική εκπρόσωπος είδε κάποιους “νεοαγανακτισμένους”. Δεν μπόρεσε να δει νέους ανθρώπους χωρίς προοπτική, που βιώνουν τις δραματικές συνέπειες του πιο παρατεταμένου και αποτυχημένου λοκνταουν στην Ευρώπη, άνεργους ή επιδοτούμενους με 534 ευρώ, 30άρηδες που συγκατοικούν ακόμη με τους γονείς τους, έφηβους που θέλουν να πιουν έναν καφέ στην πλατεία της γειτονιάς τους χωρίς να κινδυνεύσουν να ξυλοκοπηθούν από κάποιον αστυνομικό. Σήμερα, ο κ. Χατζηδάκης φέρνει ένα εργασιακό νομοσχέδιο που προβλέπει κατάργηση του οκτάωρου, απλήρωτες υπερωρίες και ατομικές συμβάσεις. Είναι σίγουρο ότι το επόμενο διάστημα θα κατηγορηθούν ως “λαϊκιστές” αλλά και ως υπεύθυνοι για διασπορά του κορονοϊού όσοι αντιδράσουν σε μια “ουδέτερη” - σύμφωνα με την κυβέρνηση - μεταρρύθμιση. Τέτοιες αντιλήψεις δεν προστατεύουν τη δημοκρατία, αντιθέτως ενισχύουν τους ακροδεξιούς λαϊκιστές αντιπάλους της.