Πάγωσαν δημόσια έργα και αγορά

Κώστας Καλλίτσης, Η Καθημερινή, Δημοσιευμένο: 2021-11-14

Δύο εξελίξεις έρχονται να υπενθυμίσουν πόσο εύθραυστη είναι η δημοσιονομική κατάσταση και πόσο ευάλωτη είναι η ανάκαμψη από μια λαθεμένη πολιτική διαχείρισης της πανδημίας.

Μία είναι το πάγωμα όλων των δημοσίων έργων. Επειδή υποτιμήθηκε ο ρυθμός εκτέλεσης των έργων και, κυρίως, επειδή μοιράστηκαν περισσότερα από όσα είχαν προϋπολογιστεί με αφορμή την κρίση και τις καταστροφές από πυρκαγιές, πλημμύρες κλπ, ο προϋπολογισμός δημοσίων επενδύσεων 8,3 δισ. ευρώ έχει τελειώσει εδώ και λίγες βδομάδες κι η ρευστότητα κόπηκε.

Διότι η κυβέρνηση θέλει να συγκρατήσει το έλλειμμα να μην υπερβεί το μαγικό 10% και επειδή οι δημόσιες επενδύσεις δεν πολυφωνάζουν (όπως εκείνοι εκ των εστιατόρων που διεκδικούν να συνεχίσει να τους πληρώνει ο φορολογούμενος νοίκι, μισθούς και λειτουργικά έξοδα του μαγαζιού…) είναι οι πρώτες που πληρώνουν το μάρμαρο. Θα επανεκκινήσουν εν ευθέτω χρόνω, με το νέο έτος, τον νέο Προϋπολογισμό.

Η άλλη είναι το πάγωμα της αγοράς τις προηγούμενες ημέρες. Με την πανδημία να βγαίνει εκτός ελέγχου, το προηγούμενο σαββατοκύριακο σηματοδότησε κάμψη της κατανάλωσης, ο τζίρος στα καταναλωτικά είδη πλην τροφίμων μειώθηκε 25%, και η νέα εβδομάδα άνοιξε με πτώση 40% την Δευτέρα και συνέχισε στα χαμηλά. Στην αγορά αρχίζει να επικρατεί έντονη νευρικότητα.

Η κυβέρνηση επαναλαμβάνει μονότονα ότι δεν θα επιβληθεί lockdown (κάτι, άλλωστε, που κανείς δεν εισηγείται…) κι ότι η αγορά θα μείνει ανοικτή, αλλά μια ορθάνοικτη αγορά μπορεί ταυτόχρονα να ‘ναι σχετικά έρημη εφόσον η πανδημία αφήνεται ανεξέλεγκτη, γιατί ο φόβος αναβάλει αγορές, κρατά τους υποψήφιους πελάτες έξω από τα μαγαζιά. Το «άσε για αργότερα τα μέτρα» κάνει ντουέτο με το «άσε για αργότερα τις αγορές». Θα δούμε τι θα γίνει σε λίγες μέρες, στην black Friday/week και, βεβαίως, στην αγορά των γιορτών.

Η εξέλιξη της πανδημίας είναι ο μεγαλύτερος παράγοντας αβεβαιότητας. Όπως σε όλη την Ευρώπη, μαζί με τα προβλήματα εφοδιασμού, τις ελλείψεις στην αγορά και την ενεργειακή κρίση που διαβρώνει τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, μπορεί να περιορίσει την ορμή της ανάκαμψης, τον ρυθμό ανάκτησης των απωλειών του ΑΕΠ. Πλήττει την ατμομηχανή της ανάκαμψης της ελληνικής οικονομίας που δεν είναι άλλη από την κατανάλωση.

Την Πέμπτη δημοσιοποιήθηκαν οι νέες, φθινοπωρινές προβλέψεις της Κομισιόν για τις οικονομίες των 27. Για την Ελλάδα, προβλέπει αύξηση του ΑΕΠ 7,1% φέτος και 5,2% το 2022, με κινητήρια δύναμη την κατανάλωση και τον τουρισμό, ενώ η ανεργία διατηρείται σε υψηλά επίπεδα, στο 15,3% φέτος και στο 15% το 2022, και το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης ανεβαίνει στο 9,9% φέτος. Αν η κατανάλωση μειωθεί, η δυναμική του συστήματος αποδυναμώνεται, μειώνεται το ΑΕΠ, διευρύνονται τα ελλείμματα.

Βεβαίως, η ανάκαμψη θα συνεχιστεί. Δεν (θα έπρεπε να μας) αρκεί αυτό. Χρειαζόμαστε μια δυναμική και διατηρήσιμη οικονομική μεγέθυνση (α) για να βελτιώσουμε τη θέση μας στην Ευρώπη, που με τα σημερινά δεδομένα υποβαθμίζεται: Φέτος, το ελληνικό ΑΕΠ θα αυξηθεί 12 δισ. ευρώ (166 δισ. επί 7,1%), το ιταλικό 102 δισ. (1,65 τρισ. επί 6,2%), το γαλλικό 169 δισ. (2,6 τρισ. επί 6,5%) και ούτω καθεξής. Για να βελτιώνεται η σχετική θέση μας έχουμε ανάγκη υψηλούς/διατηρήσιμους ρυθμούς μεγέθυνσης, που προϋποθέτουν μεταρρυθμίσεις -που δεν γίνονται. Και (β) για να μπορέσουμε να διαχειριστούμε τις πληγές που έχουν ανοίξει ή/και ανοίγουν: Τις μεγάλες κοινωνικές ανισότητες, που θα επιδεινώνονται από την χωρίς-δίκτυ-ασφαλείας καταστροφή δεκάδων χιλιάδων μικρομάγαζων.

Θέματα επικαιρότητας: Βιώσιμη ανάπτυξη

Κώστας Καλλίτσης

Πάγωσαν δημόσια έργα και αγορά

Κώστας Καλλίτσης, 2021-11-14

Δύο εξελίξεις έρχονται να υπενθυμίσουν πόσο εύθραυστη...

Περισσότερα
Αλέξης Χαρίτσης

Επόμενη μέρα: επιστροφή σε αποτυχημένες συνταγές ή μια νέα αρχή βιώσιμης ανάπτυξης;

Αλέξης Χαρίτσης, 2021-07-04

Βρισκόμαστε εν μέσω μιας ιστορικής μετάβασης. Αν και ακόμα...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

2024-05-21

Θεωρώ ότι υπάρχει κοινωνικό αίτημα του προοδευτικού κόσμου...

Νίκος Κοτζιάς

H σημασία της συμφωνίας των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-19

Η συμφωνία των Πρεσπών έλυσε έναν γόρδιο δεσμό με θάρρος....

Θόδωρος Τσίκας

Το καλό κλίμα είναι θετικό, αλλά χρειάζεται και επίλυση

Θόδωρος Τσίκας, 2024-05-13

Η συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη στην Άγκυρα πήγε θετικά,...

Είναι επείγουσα ανάγκη να υπερασπιστούμε την Συμφωνία των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-05

Ας κινητοποιηθούμε όλοι για να υπερασπιστούμε την Συμφωνία...

Όχι κύριε Νετανιάχου

Όχι κύριε Νετανιάχου

2024-04-26

Ο γερουσιαστής και ακτιβιστής Μπέρνι Σάντερς, (την ώρα που...

Γιάννης Βούλγαρης

Μια επέτειος για 70+ ή μια υπόμνηση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2024-04-20

...Στις ιστορικά σημαδιακές μέρες όπως η αυριανή, επαναλαμβάνουμε...

Ο ιπτάμενος δίσκος

Παύλος Τσίμας, 2024-05-18

Τι είναι η μεταπολίτευση; Μια εορταστική στιγμή, εκείνο...

Γιατί ανεβαίνει η ακροδεξιά;

Παύλος Τσίμας, 2024-04-27

Που είναι πιθανότερο να συναντήσει κανείς μετανάστες στον...

Τα τανκς με τα γαρίφαλα

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-04-26

Πριν από πενήντα χρόνια η Λισαβόνα μόλις ξυπνούσε και όσοι...

Το χαλί

Μιχάλης Μητσός, 2024-04-24

Aυτοί οι μπαγάσηδες οι δικαιωματιστές παντού έχουν διεισδύσει...

Σπύρος Δανέλλης

Ψηφαλάκια ή γνώση και ικανότητες;

Σπύρος Δανέλλης, 2024-04-24

Τον Φεβρουάριο του 2014, λίγο πριν από τις ευρωεκλογές, η κυβέρνηση...

Θόδωρος Τσίκας

Οι «κόκκινες γραμμές» Ισραήλ-Ιράν

Θόδωρος Τσίκας, 2024-04-20

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα χτυπήματα μεταξύ Ιράν και...

×
×