Προγραμματική ανασύνταξη και οργανωτική επανίδρυση

Χριστόφορος Βερναρδάκης, Τα Νέα, Δημοσιευμένο: 2022-02-19

vernardakis

Το επικείμενο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ βρίσκεται ενώπιον μιας διπλής πρόκλησης.

Η πρώτη είναι να διαμορφώσει ένα πρόγραμμα θεσμικών αλλαγών στο Κράτος και ανάκτησης της προτεραιότητας της Πολιτικής έναντι της Οικονομίας, ικανού να αποτελέσει τη βάση μιας ισχυρής προοδευτικής διακυβέρνησης.

Η δεύτερη είναι να καταφέρει να θεμελιώσει ένα διαφορετικό υπόδειγμα κομματικής λειτουργίας.

Το στοίχημα είναι ενιαίο. Δεν μπορεί δηλαδή να ανταποκριθεί στη μία πρόκληση αν δεν ανταποκριθεί ταυτόχρονα στην άλλη. Δεν υπάρχει πολιτικό πρόγραμμα χωρίς την υλικότητα του κόμματος και δεν υπάρχει οποιαδήποτε μορφή οργάνωσης χωρίς συνεκτικό πολιτικό πρόγραμμα.

Ως προς την προγραμματική πρόκληση, ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ βρίσκεται αντικειμενικά σε ένα δίλημμα, ιδίως μετά την εμπειρία του στην Κυβέρνηση. Θα αποτελεί στο μέλλον έναν πόλο συνέχειας μέσα στο «κλειδωμένο» από τον νεοφιλελευθερισμό θεσμικό πλαίσιο άσκησης πολιτικής ή θα διαμορφώσει μια εναλλακτική ατζέντα δημοκρατικών αλλαγών μαζί και με άλλες προοδευτικές πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις;

n Θα επιχειρήσει, παραδείγματος χάριν, μια ολική επανίδρυση του κοινωνικού Κράτους ή θα συνεχίσει έστω και διορθωτικά τη στρατηγική της ιδιωτικοποίησης των κοινωνικών αγαθών;

n Θα δημιουργήσει συνθήκες ανάκτησης από τη δημόσια εξουσία των αρμοδιοτήτων και των ρυθμιστικών ευθυνών που σήμερα έχουν εκχωρηθεί στην Οικονομία και μάλιστα στον σκληρό πυρήνα του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου ή θα πολιτευθεί εντός του σημερινού υποδείγματος;

n Θα θέσει ζητήματα, όπως η μείωση του χρόνου εργασίας χωρίς μείωση αποδοχών και, γενικότερα, θα δουλέψει για μια σοβαρή αναδιανομή των κοινωνικών, οικονομικών και πολιτιστικών πόρων ή θα ακολουθήσει, ίσως πιο λελογισμένα, την «πεπατημένη» των κύκλων λιτότητας;

n Θα έχει δομημένο σχέδιο και αναπτυξιακά εργαλεία για την παραγωγική ανασυγκρότηση της χώρας ή θα την αφήσει στην αυτορρύθμιση της αγοράς και στην αυξανόμενη περιφερειακή και οικονομική ανισότητα;

n Θα εφαρμόσει πραγματικές δημοκρατικές τομές στη λειτουργία του Κοινοβουλίου και του πoλιτικoύ συστήματος, στη δομή και λειτουργία της Κυβέρνησης, στην ανοιχτότητα και διαφάνεια της κρατικής διοίκησης ή θα ακολουθήσει τον «σίγουρο» δρόμο των καρτέλ μεταξύ οικονομικών και πολιτικών συμφερόντων;

Ανάκτηση και Αναδιανομή είναι δύο κεντρικές ιδέες πάνω στις οποίες οφείλει ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ να εμβαθύνει. Γιατί μόνο ένα διακριτό, εναλλακτικό κοινωνικό σχέδιο κινεί το ενδιαφέρον των πολιτών, δημιουργεί νέες κοινωνικές συμμαχίες, ενεργοποιεί συμμετοχικά αντανακλαστικά, φέρνει στο προσκήνιο νέες ιδέες και υποκείμενα.

2. Η άλλη πρόκληση αφορά στο «κόμμα». Θα τολμήσει να «τα αλλάξει όλα» στη δομή και λειτουργία του κόμματος; Θα μπορέσει συμβάλει σε μια επανίδρυση, περνώντας από ένα συγκεντρωτικό κόμμα στελεχών σε έναν συλλογικό οργανισμό των μελών του και των ενεργητικών μερίδων της κοινωνίας;

Ο σημερινός ΣΥΡΙΖΑ, όπως και όλα τα κόμματα της Αριστεράς, είναι φορέας μιας ιστορικής παθογένειας: Θεωρεί ότι το «κόμμα» μπορεί να παρεμβαίνει εκ των άνω στην κοινωνία με ιδέες, προγράμματα, πρωτοβουλίες.

Η θέση αυτή αντλεί τη θεμελίωσή της από την εποχή που τα κόμματα (ιδίως της Αριστεράς) αποτελούσαν όχι μόνο δομές πολιτικής εκπροσώπησης, αλλά και δομές κοινωνικοποίησης των μελών τους ή δομές πολιτισμικής, ακόμα και επαγγελματικής, ένταξης. Το παραδοσιακό κόμμα πράγματι οργάνωνε τα πιο μορφωμένα, πιο δραστήρια και πιο ηθικά κομμάτια της κοινωνίας και με την ιδιότητα αυτή μπορούσε να εμβολιάζει την κοινωνία με ιδέες ή δράσεις «από τα πάνω». Σήμερα οι συνθήκες είναι διαφορετικές. Το μορφωτικό και επικοινωνιακό απόθεμα της κοινωνίας επιτρέπει, ιδίως στα νεότερα ηλικιακά στρώματα, την παραγωγή απόψεων, ιδεών και συναισθημάτων μέσα από αυτο-οργανωμένες κοινωνικές δράσεις και οριζόντιες επικοινωνίες. Ενα κόμμα που λειτουργεί «από πάνω προς τα κάτω» είναι σε καταφανή διάσταση με μία κοινωνία που λειτουργεί «οριζόντια» και με μορφές συνεχώς μεταβαλλόμενες. Αυτός είναι και ο βασικός λόγος «κρίσης των κομμάτων», αλλά και απαξίωσης της κλασικής πολιτικής συμμετοχής.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έχει μια ευκαιρία να προσεγγίσει διαφορετικά την ιστορική ανάγκη για ένα άλλο μοντέλο αντιπροσώπευσης. Η πρόταση Τσίπρα για άμεση συμμετοχή των μελών σε όλες τις λειτουργίες και αποφάσεις είναι μια πρόταση που διαταράσσει ένα βαλτωμένο τοπίο. Αλλά που πρέπει, ταυτόχρονα, να θωρακιστεί με δικλίδες απο-γραφειοκρατικοποίησης, όπως όρια θητειών, οριζόντιες δικτυώσεις, δικαιώματα ανακλητότητας, ασυμβίβαστα σύγκρουσης συμφερόντων, ποσοστώσεις γυναικείας και αναπηρικής συμμετοχής, επιλογή υποψηφίων δημάρχων ή βουλευτών μέσα από ανοιχτές προκριματικές εκλογές, δημιουργία ανοικτού ηλεκτρονικού περιοδικού ως χώρου καταγραφής ιδεών.

Θέματα επικαιρότητας: Σύριζα Προοδευτική Συμμαχία

Χάρης Τσιόκας

Πώς και γιατί πρέπει τώρα μαζί…

Χάρης Τσιόκας, 2024-06-23

...Ο κατακερματισμος του προοδευτικού χώρου ,οι άγονοι και...

Περισσότερα

Μερικές σκέψεις για τον «νέο κύκλο» του ΣΥΡΙΖΑ

Θανάσης Καρτερός, 2024-03-17

Για να πούμε την αλήθεια, δεν είναι εύκολο να συνηθίσει...

Περισσότερα

Αλ. Τσίπρας: Θυμωμένος; Απογοητευμένος; Ανακουφισμένος;

Τάσος Παππάς, 2024-03-02

Ψάχνοντας στο διαδίκτυο για ιστορικές φράσεις που περιλαμβάνουν...

Περισσότερα
Γιώργος Γιαννουλόπουλος

Περί εσωστρέφειας και εξωστρέφειας

Γιώργος Γιαννουλόπουλος, 2024-03-02

Kρίνοντας από όσα ακούστηκαν και γράφτηκαν από την εμφάνιση...

Περισσότερα
Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Στροφή σε ένα νέο, υγιές παραγωγικό μοντέλο

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-02-15

Η κυβέρνηση της ΝΔ μετά τις εκλογές και το 41%, που το θεώρησε...

Περισσότερα
Δημήτρης Σεβαστάκης

Πόροι και συνοδοιπόροι

Δημήτρης Σεβαστάκης, 2024-02-04

Το Συνέδριο περισσότερο θα πρέπει να αποκαταστήσει τη διαρρηγμένη...

Περισσότερα
Κώστας Ζαχαριάδης

Η συζήτηση για τους Ευρωσοσιαλιστές έπρεπε να έχει γίνει καιρό τώρα

Κώστας Ζαχαριάδης, 2024-01-13

Η μη ύπαρξη ισχυρού πολιτικά πόλου στην προοδευτική παράταξη...

Περισσότερα

Γκώσατε; Κουράγιο!

Τάσος Παππάς, 2023-11-27

Κατά κανόνα οι θεωρίες συνωμοσίας είναι μια μεγαλοπρεπής...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Ισχυρή Κεντροαριστερά απέναντι στη Δεξιά

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-07-07

...Ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία οφείλει να συμμετέχει...

Στέργιος Καλπάκης

Η Γαλλία τρομάζει ήδη Μητσοτάκη και συμφέροντα

Στέργιος Καλπάκης, 2024-07-09

Ανησυχούν: Αυτό που έγινε για να αποτραπεί η νίκη της Ακροδεξιάς...

Η απόλυτη ανατροπή στη Γαλλία

2024-07-08

Μια τεράστια ανακούφιση του Γαλλικού λαού και της προοδευτικής...

Θόδωρος Τσίκας

”Οι Γάλλοι στον πρώτο γύρο τιμωρούν. Στο δεύτερο επιλέγουν”

Θόδωρος Τσίκας, 2024-07-08

Δεν είναι βέβαιο αν ο πρώτος σοσιαλιστής Πρόεδρος της Γαλλίας,...

Δημήτρης Χατζησωκράτης

Όλοι/ες είμαστε σήμερα του Νέου Λαϊκού Μετώπου(NFP)

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2024-07-06

Δεν αρκεί όμως να δηλώνουμε τη στήριξή στο NFP και να μην...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Για μία μεγάλη Κεντροαριστερά με ανανέωση

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-06-28

H ΝΔ μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο διακυβέρνησης έχασε...

ΕΚΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΣΥΝΘΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ

2024-06-24

.Επειδή οι καιροί ου μενετοί, αποφασίσαμε να απευθύνουμε...

Χάρης Τσιόκας

Πώς και γιατί πρέπει τώρα μαζί…

Χάρης Τσιόκας, 2024-06-23

...Ο κατακερματισμος του προοδευτικού χώρου ,οι άγονοι και...

Εγκλήματα διαρκείας στη Ράφα

2024-05-29

Τραγικό λάθος ο κυριακάτικος βομβαρδισμόςκαταυλισμού...

Σωτήρης Βαλντέν

Η Βόρεια Μακεδονία και τα όρια της πολιτικής της ισχύος

Σωτήρης Βαλντέν, 2024-05-26

Εν μέσω πολλαπλών διεθνών και περιφερειακών κρίσεων, μερικές...

Στέργιος Καλπάκης

Τα πολλά πρόσωπα της υποκρισίας και της ανευθυνότητας

Στέργιος Καλπάκης, 2024-05-25

Άλλοτε πολέμιοι της Συμφωνίας, σήμερα ομνύουν στην τήρησή...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-05-21

Θεωρώ ότι υπάρχει κοινωνικό αίτημα του προοδευτικού κόσμου...

×
×