Προς ... διπλή λύση ή μήπως προς εκλογές;

Καταρχάς, το Plan B είναι γνωστό - έχει δηλαδή περίπου συνομολογηθεί ο σχεδιασμός που θα ενεργοποιηθεί αν το θέμα του ονόματος της ΠΓΔΜ σε συνδυασμό με την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ φτάσει σε αδιέξοδο. Όμως, τι παίζεται ως Plan A είναι ασαφές και διαλευκάνθηκε κάπως στην τελευταία επίσκεψη της κ. \Ντόρας Μπακογιάννη\ στην Ουάσιγκτον. Τέλος, όπως συμβαίνει πάντα σε κάθε μορφής διαπραγμάτευση, κεφαλαιώδους σημασίας είναι το ζύγισμα της συγκυρίας - πότε δηλαδή θα κριθεί μάταιη η περαιτέρω προσπάθεια για την πρόκριση του Plan A και θα συμφωνηθεί η μετάβαση στο Plan B;

Αναλυτικότερα, σύμφωνα με διασταυρωμένες πληροφορίες, στην περίπτωση που εκτιμηθεί ότι η διαπραγμάτευση για την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ είναι άκαρπη - λόγω μη συναίνεσης στο θέμα του ονόματος και λόγω της προβολής του ελληνικού βέτο - τότε η πρόσκληση για ένταξη της ΠΓΔΜ στη Συμμαχία θα διατυπωθεί τώρα με χρόνο ενεργοποίησής της σε ένα χρόνο, για να δοθεί χρόνος ώστε η χώρα να ανταποκριθεί σε ορισμένες εκκρεμότητες. Στη διπλωματική διατύπωση που θα συνταχθεί σχετικά, η Αθήνα θα προσπαθήσει να περιγράψει ως "εκκρεμότητα" την επίλυση του προβλήματος που σχετίζεται με το όνομα και η σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ θα λήξει ομαλά.

Αυτό είναι το Plan B. Στην παρούσα συγκυρία όμως, η διαπραγμάτευση βρίσκεται στην κορύφωσή της προκειμένου οι άμεσα ενδιαφερόμενοι να αποσπάσουν τα μείζονα οφέλη τους. Με άλλα λόγια, η Αθήνα πιέζει για την αποδοχή ενός σύνθετου ονόματος μιας χρήσης, κατά τρόπο ώστε η ονομασία της γειτονικής μας χώρας να αντικατασταθεί από την "ΠΓΔΜ" με μια υποθετική ονομασία του τύπου \"Δημοκρατία της Νέας Μακεδονίας".\ Τα Σκόπια, έχοντας ως κεκτημένο τη χρήση της συνταγματικής τους ονομασίας από 122 χώρες, ζητούν τη διεθνή κατοχύρωση της συνταγματικής τους ονομασίας και παρέχουν απλώς τη δυνατότητα στην Αθήνα της χρήσης μιας άλλης, σύνθετης ονομασίας. Οι ΗΠΑ τέλος, αδιαφορούν για την τελική έκβαση αυτής της υπόθεσης, ενδιαφέρονται όμως ανυπερθέτως για την ένταξη της ΠΓΔΜ στο ΝΑΤΟ και ως εκ τούτου: α) πιέζουν την Αθήνα να μην προβάλλει βέτο και β) πιέζουν την ΠΓΔΜ να μετακινηθεί από τη θέση της συνταγματικής ονομασίας-μιας χρήσης, σε μια πιο ευέλικτη θέση. Αυτή, είτε θα συνεπάγεται την πρόκριση μιας σύνθετης ονομασίας προς πάσα χρήση (όπως επιδιώκει η Αθήνα), είτε θα συμπίπτει με την πρόταση Νίμιτς, που προβλέπει: 1) μια σύνθετη ονομασία για τη χρήση των διεθνών οργανισμών και τις σχέσεις με την Ελλάδα και 2) τη συνταγματική ονομασία για τις λοιπές διμερείς σχέσεις.

Ο κομβικός ρόλος του Μ.Νίμιτς

Κατά τις πληροφορίες από Ουάσιγκτον, την περασμένη βδομάδα η κ. \Κ. Ράις\ συναντήθηκε διαδοχικά με τον υπουργό Εξωτερικών της ΠΓΔΜ κ. \Αντ. Μιλόσοσκι\ και την Ελληνίδα ομόλογό της κ. Ντ. Μπακογιάννη. Και με τους δύο, η κ. Ράις είχε μια ημίωρη εντατική συζήτηση - στον πρώτο υπέδειξε ότι η θέση που προβλέπει τη διεθνή αποδοχή της συνταγματικής ονομασίας συνιστά μαξιμαλισμό και πρέπει να τροποποιηθεί. Στη δεύτερη σαφώς υπονόησε ότι το πρόβλημα του ονόματος δεν αφορά τις ΗΠΑ (και άρα η Ουάσιγκτον δεν θα εμπλακεί στη διαδικασία διαπραγμάτευσης με προτάσεις ή πιέσεις), σε πρώτη προτεραιότητα όμως της αμερικανικής κυβέρνησης είναι η διεύρυνση του ΝΑΤΟ προς την Κροατία, την Αλβανία και τη "Μακεδονία".

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες εξάλλου, η ελληνική κυβέρνηση αποτιμά ως θετική εξέλιξη την αμερικανική υπόδειξη στην ΠΓΔΜ (για αναθεώρηση της στάσης της στο θέμα του ονόματος), θεωρεί όμως την αμερικανική παρέμβαση ανεπαρκή - αφού οι ΗΠΑ αποδίδουν στον \Μ. Νίμιτς\ την αρμοδιότητα στη διαμόρφωση του συμβιβαστικού μοντέλου.

Το συμπέρασμα είναι, ότι η συνάντηση που θα λάβει χώρα στην Αθήνα την ερχόμενη βδομάδα, θα δείξει αν υπάρχει περιθώριο μιας ...διπλής λύσης (στο όνομα και στη διεύρυνση του ΝΑΤΟ) ή αν οι συνθήκες σταδιακά επιβάλλουν την ανάδυση του Plan B. Και βέβαια, κανείς δεν πρέπει να αποκλείσει το ενδεχόμενο, η ανελαστική στάση της Αθήνας ως προς την άσκηση του βέτο να εντάσσεται σε κυβερνητικούς σχεδιασμούς εσωτερικής διάστασης - το βέτο δηλαδή να χρησιμοποιηθεί ως "όχημα" προκήρυξης πρόωρων εκλογών.