Μετά τις ισπανικές εκλογές

Παύλος Τσίμας, Τα Νέα, Δημοσιευμένο: 2015-12-24

Παρακολουθώντας, την περασμένη Κυριακή, τα αποτελέσματα των ισπανικών εκλογών από μακριά, από την Αθήνα, ήταν δύσκολο να αποφύγει κανείς ένα αίσθημα déjà vu.

Η Ισπανία και η Ελλάδα διαφέρουν πολύ ως χώρες και ακόμη περισσότερο ως οικονομίες. Είναι θέμα μεγέθους και θέμα ιστορίας. Η Ισπανία, άλλωστε, υπέστη έξι χρόνια αυστηρής λιτότητας αλλά όχι και τον εξευτελισμό της τρόικας και, επιπλέον, βρίσκεται σε φάση οικονομικής ανάκαμψης. Η Ελλάδα, από την άλλη μεριά, είναι σε ασύγκριτα χειρότερη θέση - οικονομικά και κοινωνικά - αλλά τουλάχιστον δεν αντιμετωπίζει κίνδυνο διάλυσης λόγω εθνικιστικών, αποσχιστικών κινημάτων. Οι διαφορές είναι μεγάλες. Μα και οι αναλογίες είναι ευδιάκριτες.

Και οι δύο χώρες απαλλάχθηκαν την ίδια εποχή από τις δικτατορίες τους. Διαμόρφωσαν τον μεταδικτατορικό τους βίο με τον ίδιο τρόπο: μ’ ένα ισχυρό δικομματικό σύστημα όπου δύο κόμματα εναλλάσσονταν ομαλά στην εξουσία (παρεμπιπτόντως και στα σκάνδαλα). Χτυπήθηκαν και οι δύο από την κρίση και τα υψηλά ποσοστά νεανικής ανεργίας. Και στις δύο, η κρίση βρήκε στην κυβέρνηση τους Σοσιαλιστές και τους υποχρέωσε να πάρουν αντιδημοφιλή μέτρα λιτότητας, τα οποία πλήρωσαν ακριβά. Και στις δύο, ξεπήδησαν το 2011 κινήματα διαμαρτυρίας κατά της λιτότητας - Inignados εκεί, Αγανακτισμένοι εδώ - που αμφισβήτησαν συνολικά το παλιό πολιτικό σύστημα. Εκεί, τα κινήματα κατά της λιτότητας έδωσαν ζωή σ’ έναν νέο σχηματισμό, το Podemos, που είχε ως πυρήνα του μικρές ομάδες της ριζοσπαστικής, εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς, αλλά γρήγορα τις υπερέβη. Εδώ τροφοδότησαν σχήματα της άκρας και ακρότατης Δεξιάς, αλλά γιγάντωσαν, κυρίως, ένα μικρό, ώς τότε, κόμμα της Αριστεράς, τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος μεταστοιχειώθηκε σε μεγάλη αντιμνημονιακή δύναμη.

Κι έπειτα, κάποια στιγμή - εδώ το 2012, εκεί την περασμένη Κυριακή - ο δικομματισμός απεβίωσε, υπό το βάρος μιας ψήφου που είχε διπλή ταυτότητα. Αφενός μια ψήφος διαμαρτυρίας κατά των πολιτικών λιτότητας, αφετέρου μια ψήφος «αντισυστημική», εναντίον του πολιτικού κατεστημένου.

Εχει δίκιο, λοιπόν, ο Αλέξης Τσίπρας να διεκδικεί το αποτέλεσμα των ισπανικών εκλογών ως δική του επιτυχία, ως «ήττα της πολιτικής της λιτότητας» και ως νίκη των ιδεών που ο ίδιος εκπροσωπεί;

Και ναι και όχι.

Η αλήθεια είναι ότι το Podemos έκανε, προεκλογικά, ό,τι ο ΣΥΡΙΖΑ κάνει από το καλοκαίρι και ύστερα: προσαρμόζει τον κάποτε ριζοσπαστικό πολιτικό του λόγο στον ρεαλισμό και στην άφευκτη πραγματικότητα. Η αλήθεια είναι, επίσης, ότι τα ισπανικά αποτελέσματα, μετά τα ελληνικά και τα πορτογαλικά, ασκούν μια πίεση στο ευρωπαϊκό κέντρο να αναθεωρήσει μια συνταγή, made by Σόιμπλε, την οποία όποιος εφαρμόζει καταστρέφεται. Η αλήθεια είναι, τέλος, ότι αυτές οι εκλογές στην Ισπανία, αν πρέπει να τις συγκρίνουμε με την ελληνική εμπειρία, μοιάζουν περισσότερο με τις εκλογές του 2012, παρά με εκείνες του Ιανουαρίου 2015.

Οπως τον Μάιο του 2012 οι έλληνες ψηφοφόροι τίναξαν στον αέρα τον παλιό δικομματισμό, αλλά ταυτόχρονα του έδωσαν μια τελευταία ευκαιρία (την οποία, συνεργαζόμενοι ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, έχασαν) έτσι και οι ισπανοί ψηφοφόροι κατέλυσαν μεν το παλιό δικομματικό τους σύστημα, αλλά δεν το πέταξαν στα σκουπίδια. Το Podemos έμεινε στην τρίτη θέση. Το PSOE άντεξε καλύτερα απ’ ό,τι είχε αντέξει το ΠΑΣΟΚ. Και δεν είναι διόλου βέβαιο ότι οι ισπανοί Σοσιαλιστές θα κάνουν τα ίδια λάθη που έκαναν οι έλληνες σύντροφοί τους.

Το ισπανικό στοίχημα παραμένει, συνεπώς, ανοιχτό. Το ευρωπαϊκό, επίσης. Γιατί είναι δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι μετά την ελληνική, την πορτογαλική και τώρα την ισπανική εμπειρία, το ευρωπαϊκό κέντρο θα μείνει για πάντα προσκολλημένο στην ίδια αδιέξοδη, αυτοκτονική γραμμή. Είναι άλλωστε φανερό πια ότι ο κίνδυνος για το ευρωπαϊκό σχέδιο δεν είναι οι πολέμιοι της λιτότητας στον Νότο, αλλά οι ξενόφοβοι, ευρωσκεπτικιστές, λαϊκιστές του Βορρά. Και αρκετοί στις μεγάλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες σκέφτονται τώρα πως, ίσως, η εξ αριστερών και εκ του Νότου αντίδραση στη λιτότητα δεν είναι ο εχθρός της ευρωπαϊκής ουτοπίας, αλλά ο σύμμαχος έναντι της διαλυτικής δύναμης που γιγαντώνεται εκ δεξιών και από τα βόρεια.

Θέματα επικαιρότητας: Ισπανία

Μαθήματα ισπανικών για ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ...

Γιώργος Καρελιάς, 2023-07-25

Το αποτέλεσμα των προχτεσινών εκλογών στην Ισπανία διέψευσε...

Περισσότερα

Εκλογές στην Ισπανία / Η εκδίκηση της πατριαρχίας

Κώστας Αργυρός, 2023-07-23

Όσοι παρακολουθούν τις πολιτικές εξελίξεις στην Ισπανία...

Περισσότερα
Γιώργος Γιαννουλόπουλος

Η Ακροδεξιά στην Ισπανία και αλλού

Γιώργος Γιαννουλόπουλος, 2023-07-22

Σημαδιακή η μέρα που ξημερώνει αύριο. Φυσικά εκλογές στην...

Περισσότερα

Το σκληρό Vox και η «δειλή Δεξιούλα»

Κωστής Κορνέτης, 2023-06-03

Λίγες µόλις ημέρες μετά τον εκλογικό σεισμό της 21ης Μαΐου...

Περισσότερα

Ισπανία / Ρεκόρ συμβάσεων αορίστου χρόνου και κατάρρευσης ανεργίας

Αργύρης Παναγόπουλος, 2022-06-05

Η κυβέρνηση των Σοσιαλιστών και της Αριστεράς στην Ισπανία...

Περισσότερα

Παράδειγμα προς μίμηση στα εργασιακά η Ισπανία

Μαρία-Εουχένια Ροντρίγκεθ Παλόπ, 2022-02-13

Η κυβέρνηση συνασπισμού λειτουργεί καλά. Αποτελούμε ένα...

Περισσότερα

«Η στήριξή μας στηνεδαφική ακεραιότητα της Ελλάδας είναι κατηγορηματική»

Άγγελος Αλ. Αθανασόπουλος, 2021-05-09

Η Μαδρίτη στηρίζει κατηγορηματικά την εδαφική ακεραιότητα...

Περισσότερα

Άνοδος 45% για τους Podemos

Αργύρης Παναγόπουλος, 2021-05-09

Δεξιά και φασίστες κέρδισαν στην Περιφέρεια της Μαδρίτης,...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Εγκλήματα διαρκείας στη Ράφα

2024-05-29

Τραγικό λάθος ο κυριακάτικος βομβαρδισμόςκαταυλισμού...

Στέργιος Καλπάκης

Τα πολλά πρόσωπα της υποκρισίας και της ανευθυνότητας

Στέργιος Καλπάκης, 2024-05-25

Άλλοτε πολέμιοι της Συμφωνίας, σήμερα ομνύουν στην τήρησή...

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

2024-05-21

Θεωρώ ότι υπάρχει κοινωνικό αίτημα του προοδευτικού κόσμου...

Σωτήρης Βαλντέν

Η Βόρεια Μακεδονία και τα όρια της πολιτικής της ισχύος

Σωτήρης Βαλντέν, 2024-05-26

Εν μέσω πολλαπλών διεθνών και περιφερειακών κρίσεων, μερικές...

Νίκος Κοτζιάς

H σημασία της συμφωνίας των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-19

Η συμφωνία των Πρεσπών έλυσε έναν γόρδιο δεσμό με θάρρος....

Θόδωρος Τσίκας

Το καλό κλίμα είναι θετικό, αλλά χρειάζεται και επίλυση

Θόδωρος Τσίκας, 2024-05-13

Η συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη στην Άγκυρα πήγε θετικά,...

Είναι επείγουσα ανάγκη να υπερασπιστούμε την Συμφωνία των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-05

Ας κινητοποιηθούμε όλοι για να υπερασπιστούμε την Συμφωνία...

Γιάννης Βούλγαρης

Μια επέτειος για 70+ ή μια υπόμνηση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2024-04-20

...Στις ιστορικά σημαδιακές μέρες όπως η αυριανή, επαναλαμβάνουμε...

Ο ιπτάμενος δίσκος

Παύλος Τσίμας, 2024-05-18

Τι είναι η μεταπολίτευση; Μια εορταστική στιγμή, εκείνο...

Γιατί ανεβαίνει η ακροδεξιά;

Παύλος Τσίμας, 2024-04-27

Που είναι πιθανότερο να συναντήσει κανείς μετανάστες στον...

Όχι κύριε Νετανιάχου

Όχι κύριε Νετανιάχου

2024-04-26

Ο γερουσιαστής και ακτιβιστής Μπέρνι Σάντερς, (την ώρα που...

Τα τανκς με τα γαρίφαλα

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-04-26

Πριν από πενήντα χρόνια η Λισαβόνα μόλις ξυπνούσε και όσοι...

×
×