Με σχέδιο ή με κατάρρευση από συντριπτικά χτυπήματα;

Για πολλούς Ελληνες το 2021 θα είναι πολύ δυσκολότερο από το 2020. Μπροστά μας είναι μια σκληρή περίοδος, κυρίως για τα μικρομάγαζα και τους εργαζομένους σε αυτά. Τάσεις που αργοσέρνονταν επί έτη και 10ετίες, θα επιταχυνθούν βίαια λόγω της πανδημίας, ο χάρτης της αγοράς θα ξαναγραφτεί σε βραχύ χρόνο, με επώδυνο τρόπο. Από 800.000 επιχειρήσεις, από τον Νοέμβριο μέχρι σήμερα δεν έχουν λειτουργήσει διόλου ή υπολειτούργησαν οι 600.000. Υποτίθεται ότι όλες είναι ζωντανές. Η αλήθεια είναι ότι πολλές τελούν σε ύπνωση κι αναπνέουν με τεχνητό πνεύμονα – την κρατική στήριξη. Οταν αποσυνδεθούν, θα αποδειχθεί ότι πάνω από 200.000 πέθαναν στη διάρκεια του ύπνου τους. Αν απασχολούσαν 1-2 εργαζομένους, υπολογίστε τους νέους ανέργους…

Το πέπλο κρατικής προστασίας καλύπτει το πρόβλημα αλλά δεν το λύνει – ούτε θα μπορούσε. Είναι βέβαιο ότι η κυβέρνηση θα παρατείνει τα μέτρα στήριξης, ήδη το κάνει.

Ο ένας γύρος επιστρεπτέας προκαταβολής διαδέχεται τον άλλο, έγιναν τέσσερις, τώρα πέμπτος, πάμε για έκτο, μέχρι τον Μάρτιο θα έχουν μοιραστεί άλλα 2,5 δισ. ευρώ, ούτε τα μισά από τα «επιστρεπτέα» δεν θα επιστραφούν, οι τόκοι των δανείων επιδοτούνται από το κράτος, οι δόσεις στην εφορία και στα Ταμεία αναστέλλονται, νοίκια των μαγαζιών πληρώνονται από το κράτος τον Ιανουάριο, το ίδιο θα γίνει και τον Φεβρουάριο, δάνεια δίνονται μόνο με την εγγύηση του κράτους – οι τράπεζες φυλάγονται από τις «κακοτοπιές»…

Η κυβέρνηση «ροκανίζει» τον χρόνο. Αλλά αυτό που χρειάζεται είναι νέο σχέδιο. Ποιο είναι το ελληνικό πρόβλημα; Οι αλλαγές στην αγορά θα είναι σαρωτικές, κοινώς θα χυθεί αίμα, γιατί η πανδημία καταστρέφει μαζικά μυριάδες μικροεπιχειρήσεις, όχι γιατί είναι μικρές, άλλες γιατί είναι παρατημένες, παρωχημένες, πάροχοι κακής ποιότητας υπηρεσιών, άλλες απλές βιτρίνες για εισαγόμενα, άλλες γιατί είναι δήθεν επιχειρήσεις – επιβιώνουν από φοροδιαφυγή και εισφοροδιαφυγή. Αυτό το καθυστερημένο κομμάτι της οικονομίας μας είναι συγκριτικά μεγάλο. Και δεν έχει τίποτα να περιμένει από τα 32 δισ. του Ταμείου Ανάκαμψης – αυτά θα πάνε σε σύγχρονους τομείς και δράσεις. Για την ακρίβεια, το ταμείο όχι μόνο δεν θα ενισχύσει αυτό το καθυστερημένο κομμάτι, αλλά θα είναι ένα εργαλείο για τη μεταφορά πόρων μακριά από αυτό, προς ένα άλλο, πράσινο, ψηφιακό, σύγχρονο.

Αρα; Αρα αυτή η τεράστια αναδιάρθρωση της ελληνικής οικονομίας δεν μπορεί να αφεθεί στην τύχη ή στις στοιχειακές δυνάμεις της αγοράς. Δεν μπορεί ένα πολύ μεγάλο τμήμα της ελληνικής οικονομίας και, άρα, της ελληνικής κοινωνίας να αφεθεί απλά να καταρρεύσει με συντριπτικά χτυπήματα. Θεωρώ λογικό έως αυτονόητο, κοινωνικά αναγκαίο και πολιτικά συνετό, να διαμορφωθεί ένα συνολικό σχέδιο μετάβασης στη νέα δομή της ελληνικής οικονομίας. Που στο επίκεντρο θα έχει τους συμπατριώτες μας που θα πληγούν άμεσα και τις οικογένειές τους. Ωστε η καταστροφή παρωχημένων δραστηριοτήτων και θέσεων εργασίας να μη μεταφραστεί σε καταστροφή της ζωής πολλών χιλιάδων οικογενειών της εργατικής τάξης. Χρειαζόμαστε ένα σχέδιο για να μην αφήσουμε κανέναν εγκαταλειμμένο πίσω.