Τα φάγαμε όλοι μαζί;

Γιώργος Γιαννουλόπουλος, Ελευθεροτυπία, Δημοσιευμένο: 2010-12-30

Πασίγνωστη η τάση και η ικανότητα του αντιπρόεδρου της κυβέρνησης να ταράζει τα νερά.

Κι επειδή ο κ. Πάγκαλος είναι και ευφυής και έμπειρος, έχω την εντύπωση ότι ξέρει πώς θα εκληφθούν τα λόγια του και μάλλον επιδιώκει την κόντρα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η πρόσφατη δήλωσή του ότι «τα λεφτά τα φάγαμε όλοι μαζί». Τι σημαίνει ακριβώς η περιβόητη αυτή φράση;

Αν κρίνουμε από τις αντιδράσεις, τα λόγια του διαβάστηκαν κυριολεκτικά. Δηλαδή, ότι όλοι μας παρανομούσαμε (όσο μας έπαιρνε) και συνεπώς δεν υπάρχουν αθώοι που διαθέτουν το απαραίτητο ηθικό ανάστημα για να καταγγείλουν τους υπόλοιπους. Ή, για να χρησιμοποιήσω ένα άλλο απόσταγμα της λαϊκής σοφίας, όλοι έχουμε τη φωλιά μας λερωμένη.

Νομίζω ότι αυτή η κυριολεκτική ανάγνωση είναι και ανακριβής και άδικη. Ανακριβής, επειδή υπάρχουν πολλοί, πάρα πολλοί, που δεν «έφαγαν» επειδή ούτε φοροδιέφυγαν -το γεγονός ότι δεν μπορούσαν να μην πληρώνουν φόρους δεν αλλάζει τίποτα- ούτε εκμεταλλεύτηκαν το πελατειακό σύστημα για να εξασφαλίσουν μια θέση στο Δημόσιο και εκεί να «αράξουν». Και επίσης άδικη εφόσον εξομοιώνει τις πλασματικές υπερωρίες μιας καθαρίστριας με το μεγάλο φαγοπότι των προμηθευτών του Δημοσίου και τη σκανδαλώδη φοροδιαφυγή που γέμισε τα βόρεια προάστια της Αθήνας με παλάτια. Αρα η οργή αποδεικνύεται απολύτως δικαιολογημένη.

Τα πράγματα όμως αλλάζουν άρδην αν δούμε τη ρήση του κ. Πάγκαλου μέσα από μια διαφορετική ερμηνευτική γωνία: συγκεκριμένα, αν διαβάσουμε την κατάσταση όχι μόνο με όρους ρεμούλας και διαφθοράς, αλλά και σαν μια διαδεδομένη πρακτική διαδοχικών κυβερνήσεων να δημιουργούν περιττές και αντιπαραγωγικές θέσεις εργασίας με απώτερο στόχο τη γενικευμένη αίσθηση ευημερίας, η οποία όμως δεν οδήγησε στην αύξηση της παραγωγικότητας ή της ανταγωνιστικότητας, αλλά σε μια καταναλωτική ευδαιμονία που μας ικανοποιούσε όλους.

Ενα συγκεκριμένο (και πραγματικό) παράδειγμα: η κυβέρνηση (ΠΑΣΟΚ ή Ν.Δ.) αποφασίζει να ιδρύσει άλλο ένα πανεπιστήμιο ή ΤΕΙ σε κάποια επαρχία, με γνώμονα όχι μια προσεκτικά σχεδιασμένη πολιτική περί παιδείας, αλλά για να ευνοηθεί η περιοχή-φέουδο κάποιου υπουργού. Το νέο ίδρυμα έπρεπε φυσικά να στελεχωθεί, και δεν αποκλείεται καθόλου οι διδάσκοντες και το υπόλοιπο προσωπικό που τελικά διορίστηκαν να ήταν καθ’ όλα άξιοι, να μην είχαν καμία σχέση με τα κόμματα και να κέρδισαν τη θέση με το σπαθί τους. Κι όχι μόνον αυτοί. Τα μαγαζιά και οι καφετέριες για τους φοιτητές αναβαθμίστηκαν και πλήθυναν, οι ντόπιοι νοίκιασαν δωμάτια και γενικά η τοπική κοινωνία πήρε τα πάνω της.

Κανείς απ’ αυτούς δεν «έφαγε» ούτε πούλησε την ψήφο του ούτε έκλεψε το Δημόσιο. Για να ανεβάσουν όμως το βιοτικό επίπεδο της χώρας, οι κυβερνήσεις ξόδεψαν λεφτά που δεν είχαν. Και -παραδόξως;- οι συνήθεις επικριτές τους ουδέποτε διερωτήθηκαν πού τα βρήκαν. Αντίθετα οι πάντες έμειναν ευχαριστημένοι. Οι μαγαζάτορες, οι ιδιοκτήτες των σπιτιών, οι διδάσκοντες (που κατά πάσα πιθανότητα ανήκουν στην Αριστερά και σήμερα έχουν βγει στα κεραμίδια). Με αυτή τη μεταφορική έννοια, όντως «τα λεφτά τα φάγαμε όλοι μαζί». Μπορεί κάποιοι να ωφελήθηκαν περισσότερο από άλλους, μπορεί να έγιναν ρουσφέτια ή αδικίες, αλλά η αίσθηση της ευζωίας απλώθηκε και θεωρήθηκε «κεκτημένη». Χάρη στα δανεικά, όπως διαπιστώσαμε όταν ήταν ήδη αργά.

Ισως δεν πρόκειται για το μοναδικό ή το πιο σημαντικό λάθος που βαρύνει τις κυβερνήσεις της Μεταπολίτευσης. Είναι όμως απορίας άξιο γιατί οι επικριτές του κ. Πάγκαλου απέρριψαν, χωρίς καν να συζητήσουν, αυτή την εκδοχή.

Θέματα επικαιρότητας: Μνημόνιο-Κυβερνητική πολιτική

Θανάσης Αθανασίου

Εμμονές από το παρελθόν...

Θανάσης Αθανασίου, 2011-06-30

Την ώρα που ο Παπανδρέου και η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ σε συνεργασία...

Περισσότερα

Σκέψεις μέσα στα ερείπια

Τάκης Θεοδωρόπουλος, 2011-06-28

Πώς είναι δυνατόν μια ομάδα ανθρώπων να εισβάλλει με την...

Περισσότερα

Τέλος το έλλειμμα σε μια νύχτα...

Γιώργος Προκοπάκης, 2011-06-27

Με αγωνία παρακολουθήσαμε τις διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες...

Περισσότερα
Κώστας Κάρης

Απαντήσεις και όχι προφητείες

Κώστας Κάρης, 2011-06-26

Σε τελική ευθεία η ψήφιση της νέας συμφωνίας με την Ευρωπαική...

Περισσότερα
Ελίζα Παπαδάκη

Στις Βρυξέλλες ψάχνουν όρους για το νέο δάνειο, στην Αθήνα πλήρης αβεβαιότητα

Ελίζα Παπαδάκη, 2011-06-26

Όπως ακριβώς αναμενόταν, οι Ευρωπαίοι ηγέτες εξέφρασαν...

Περισσότερα

Σε απόγνωση το σύστημα εξουσίας

Τάσος Παππάς, 2011-06-26

Από ορισμένα σήματα που εκπέμπει το σύστημα εξουσίας καταλαβαίνεις...

Περισσότερα
Πόπη Διαμαντάκου

Μήπως να κάνουµε και κάνα τάµα;

Πόπη Διαμαντάκου, 2011-06-23

Να προσευχηθούµε γιατην ελληνική οικονοµία προτείνουν...

Περισσότερα

Ένα βήμα μπρος δυο βήματα πίσω

Ευθύμης Δημόπουλος, 2011-06-23

Πρόσφατα η ΔΗΜΑΡ διοργάνωσε με μεγάλη επιτυχία εκδήλωση...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Το δίλημμα της Τεχεράνης

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-04-08

H ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας βρίσκεται σε ένα άβολο...

Πώς απαντούν στην Ακροδεξιά τα άλλα κόμματα

Ξένια Κουναλάκη, 2024-04-04

Aπό την εποχή της ανόδου της Χρυσής Αυγής τα συστημικά κόμματα...

Η ατιμωρησία των ελίτ

Τάσος Παππάς, 2024-04-01

Αντιγράφω από τη στήλη «ΕΝΑ ΒΛΕΜΜΑ» στις Νησίδες της «Εφημερίδας...

Το νέο τουρκικό παζλ

Βαγγέλης Αρεταίος, 2024-04-01

Η «έκπληξη του CHP», όπως λένε από χθες το βράδυ Τούρκοι αναλυτές,...

Θόδωρος Τσίκας

Τουρκία: διαμαρτυρία για οικονομία και φθορά εξουσίας

Θόδωρος Τσίκας, 2024-04-01

Ακόμα μια φορά, η οικονομία έπαιξε ρόλο στις πολιτικές εξελίξεις....

Διονύσης Τεμπονέρας

Άνθρακες ο θησαυρός της αύξησης του κατώτατου μισθού

Διονύσης Τεμπονέρας, 2024-03-28

Ανακοινώνεται στο υπουργικό συμβούλιο η αύξηση του κατώτατου...

Κουράστηκαν να λιβανίζουν

Τάσος Παππάς, 2024-03-26

Οταν τα μέσα ενημέρωσης όλων των κατηγοριών είναι ιμάντες...

Κώστας Καλλίτσης

Η κυριαρχία της Ν.Δ

Κώστας Καλλίτσης, 2024-03-23

Κάτι, αλήθεια, συμβαίνει εδώ; Μια πρόχειρη απάντηση θα ήταν...

Μερικές σκέψεις για τον «νέο κύκλο» του ΣΥΡΙΖΑ

Θανάσης Καρτερός, 2024-03-17

Για να πούμε την αλήθεια, δεν είναι εύκολο να συνηθίσει...

Πανηγυρίζοντας επί των ερειπίων του ΕΣΥ

Παντελής Μπουκάλας, 2024-03-17

Σημείο πρώτο: Με τις λέξεις μπορούμε να κάνουμε οτιδήποτε:...

Αναπάντητα ερωτήματα για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια

Γιώργος Σωτηρέλης, 2024-03-06

Α. Από την αρχή της συζήτησης για την νομοθετική αναγνώριση...

Ελληνικό παράδοξο

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-03-03

Από την ένταξη της χώρας μας στο ΝΑΤΟ μαζί με την Τουρκία...

×
×