Οι χρήσιμοι άχρηστοι

Γιώργος Σιακαντάρης, Δημοσιευμένο: 2015-04-08

Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας ετοιμάζεται για το ταξίδι του στη Ρωσία του Πούτιν. Στη χώρα που, 26 χρόνια μετά την κατάρρευση του υπαρκτού ολοκληρωτισμού της Σοβιετικής Ένωσης, τη θέση του έχει καταλάβει ένα καθεστώς που καμία σχέση δεν έχει με την αστική φιλελεύθερη δημοκρατία. Μάλλον η μόνη σχέση του με τη δημοκρατία είναι πως, κουτσά στραβά, εκεί γίνονται εκλογές. Όλα όμως τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά της δημοκρατίας (ελευθερία του λόγου, κράτος δικαίου, ασφάλεια των πολιτών έναντι της κρατικής αυθαιρεσίας, εγγύηση της ατομικής ελευθερίας και της ζωής) δεν έχουν καμία θέση στο καθεστώς Πούτιν.

Είναι κακό να επισκέπτεται κανείς τη Ρωσία του Πούτιν; Φυσικά και δεν είναι. Αν και, βεβαίως, η υπόλοιπη Ευρώπη, όλη η υπόλοιπη Ευρώπη, έχει συσπειρωθεί κατά του καθεστώτος Πούτιν, η επίσκεψη αυτή καθαυτή θα μπορούσε να έχει και μια θετική όψη. Αρκεί ο έλληνας πρωθυπουργός να ήταν έτοιμος να υπερασπίσει μπροστά στους ρώσους κυβερνήτες τις αρχές και τις αξίες της ευρωπαϊκής δημοκρατίας, με όλες τις ελλείψεις και τα κενά της.

Θα είναι μια θετική επίσκεψη αν, πηγαίνοντας στη Μόσχα, αναφέρει -με όλη τη διπλωματική γλώσσα που χρειάζεται σ’ αυτή την περίπτωση- πως η Ευρώπη δεν ανέχεται καθεστώτα που δολοφονούν δημοσιογράφους, που συλλαμβάνουν πολίτες χωρίς εισαγγελική εντολή επειδή διαφωνούν με τον ηγέτη της χώρας τους, που οργανώνουν σωρεία στημένων δικών, που καταδικάζονται οι διαφωνούντες και αθωώνονται οι φονιάδες τους, που ευθύνονται για καθημερινές εξαφανίσεις πολιτών, που θεωρούν την ομοφυλοφιλία αμαρτία και έγκλημα, που φυλακίζουν την ελευθερία της καλλιτεχνικής έκφρασης, που εισβάλλουν στις γειτονικές χώρες και περιοχές (Γεωργία, Ανατολική Ουκρανία, Τσετσενία, Ναγκόρνο Καραμπάχ) και αφαιρούν εδάφη τους.

Αντ’ αυτού, ο κ. Τσίπρας, σε συνέντευξή του στο ρωσικό πρακτορείο TASS, έβαλε κατά των κυρώσεων της ΕΕ στη Ρωσία με το στρεψόδικο επιχείρημα ότι «είναι αναγκαίος ο διάλογος, η διπλωματία, για να βρούμε τις λύσεις για τα μεγάλα προβλήματα». Αυτό όμως ισχύει όταν και οι δυο πλευρές σέβονται το διάλογο, τη δημοκρατία και δεν προβαίνουν σε αυθαίρετες αποσπάσεις εδαφών των γειτονικών τους κρατών. Ούτε φυσικά εμπίπτει στη λογική της προάσπισης του διεθνούς δικαίου η επίκληση των στενών οικονομικών μας συμφερόντων για να αποκλείσουμε την πολιτική κυρώσεων της ΕΕ προς τη Ρωσία.

Έχει μέγα δίκιο ο πρωθυπουργός όταν δηλώνει ότι «η νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ευρώπη πρέπει να συμπεριλαμβάνει και τη Ρωσία», αλλά αυτό δεν αρκεί. Χρειάζεται να συμπληρωθεί με τη διατύπωση πως η αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ελλάδας και της Ευρώπης δεν μπορεί να μην περιλαμβάνει την από κοινού αντιμετώπιση των όποιων αντιδημοκρατικών καθεστώτων που απειλούν τις βάσεις της ένωσης των ευρωπαϊκών κρατών.

Ο πρωθυπουργός υποστηρίζοντας ότι Ελλάδα και Ρωσία «συνδέονται με κοινές ρίζες, κοινούς αγώνες, κοινή πίστη και πολιτισμό» εισχωρεί στην ιδεολογική ηγεμονία της ακροδεξιάς αντίληψης για τις σχέσεις μας με τη Ρωσία. Να εννοήσω ότι με τη Δυτική Ευρώπη δεν μας συνδέουν κοινές ρίζες, αγώνες, πίστη και πολιτισμός; Μια τέτοια άποψη θα απείχε πάρα πολύ από την πιο στοιχειώδη αριστερή αντίληψη για το τι είναι ευρωπαϊκή και δημοκρατική Αριστερά και για το ότι το διεθνές δίκαιο, και όχι τα συμφέροντα, πρέπει να καθορίζει τις διμερείς σχέσεις μιας χώρας.

Ο έλληνας πρωθυπουργός -είμαι σίγουρος, χωρίς να το συνειδητοποιεί απόλυτα- υποχωρεί στην ιδεολογική ηγεμονία κάποιων πολιτικών και θρησκευτικών κύκλων που βλέπουν στην αυταρχική Ρωσία το πρότυπο με το οποίο, ως χώρα, μπορούμε να αντιπαρατεθούμε στα «μεγάλα κακά» που μας φέρνει η Δύση. Αυτά είναι η φιλελεύθερη δημοκρατία, ο ορθολογισμός, ο Διαφωτισμός, η παγκοσμιοποίηση και η ευρωπαϊκή ενοποίηση με το ευρώ της.

Η επίσκεψη στη Ρωσία τείνει να λάβει το χαρακτήρα της ενότητας του κόμματος του ελληνικού αντιφιλελευθερισμού με το κόμμα της νεορθοδοξίας και το κόμμα της δραχμής. Αυτό θα πρέπει πάση θυσία να αποφευχθεί. Αν δεν αποφευχθεί κάτι τέτοιο, τότε κινδυνεύουμε να γίνουμε όχι οι «χρήσιμοι ηλίθιοι» του Πούτιν, όπως έγραψε στον βρετανικό Guardian, η Ναταλί Νουγκεϊρέντ, αλλά οι χρήσιμοι άχρηστοι. Αυτοί οι οποίοι στις οικονομικές εκκρεμότητές τους με τους ευρωπαίους εταίρους θα προσθέσουν και πολιτισμικές.

Θέματα επικαιρότητας: Νέα κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ

Νίκος Μπίστης

Υπάρχουν δύο γραμμές στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ;

Νίκος Μπίστης, 2018-03-26

Έρχεται ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Γιάννης Δραγασάκης...

Περισσότερα
Νίκος Τσούκαλης

Ακυρώθηκε ο σχεδιασμός για δομικές αλλαγές

Νίκος Τσούκαλης, 2018-03-02

Ο ανασχηματισμός φέρει την σφραγίδα του απρόοπτου και του...

Περισσότερα
Γιάννης Παπαθεοδώρου

Κυνηγοί κεφαλών

Γιάννης Παπαθεοδώρου, 2018-02-26

«Εμείς είμαστε από άλλο υλικό, δεν τρομάζουμε», είπε ο πρωθυπουργός...

Περισσότερα
Δημήτρης Χατζησωκράτης

Στόχος της κυβέρνησης είναι η δημιουργία σκιών για τους πολιτικούς αντιπάλους

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2018-02-18

Ο στόχος της κυβέρνησης είναι έκδηλος: η δημιουργία σκιών,...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Καθυστερήσεις και άγνοια κινδύνου

Κώστας Καλλίτσης, 2018-02-17

Οι αυταπάτες είναι κακός σύμβουλος. Και η κυβέρνηση φέρεται...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Κυβέρνηση με διχασμένη προσωπικότητα

Κώστας Καλλίτσης, 2017-10-01

Ο πρωθυπουργός επισκέπτεται κέντρα τεχνολογίας, επαινεί...

Περισσότερα
Γιάννης Βούλγαρης

Άλλαξαν όλα σε λίγες μέρες

Γιάννης Βούλγαρης, 2017-05-27

Μέσα σε μια εβδομάδα η ελληνική πολιτική κατάσταση άλλαξε...

Περισσότερα

Την πάτησε...

Νίκος Φιλιππίδης, 2017-05-24

«Μας κοροϊδέψατε. Μας βάλατε να ψηφίσουμε μέτρα και τώρα...

Περισσότερα

Άρθρα

Δημήτρης Χατζησωκράτης

ΚΑΙ ΣΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΓΕΝΝΙΟΥΝΤΑΙ ΝΕΑ ”ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΑ”

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2026-11-14

Το «Πολυ­τε­χνείο» δεν ανή­κει στους δη­μιουρ­γούς του....

Κώστας Καλλίτσης

Τα δύσκολα στους επόμενους

Κώστας Καλλίτσης, 2026-11-15

Το 2025 ένας στους δύο αδυνατούσε να αντιμετωπίσει μια απρόβλεπτη...

Φραγκίσκος Κουτεντάκης

Δημοσιονομική υπευθυνότητα δεν σημαίνει μόνο πλεονάσματα

Φραγκίσκος Κουτεντάκης, 2026-11-03

...Δημοσιονομικά υπεύθυνος είναι εκείνος που ιεραρχεί ανάγκες,...

Η μεγάλη μάχη των γενεών

Γιώργος Παπανικολάου, 2026-11-02

Κάτι βαθύτερο από μια συνηθισμένη έκρηξη νεανικής αγανάκτησης...

Δημοσιονομικά περιθώρια και προοδευτική πολιτική

Δημήτρης Λιάκος, 2026-11-02

Η βελτίωση της κοινωνικής ευημερίας αποτελεί έναν από τους...

Βαγγέλης Καραμανωλάκης

25/10/26.Πολιτικός σεισμός στη Σερβία: Το κίνημα των φοιτητών «έριξε» τον Βούτσιτς

Βαγγέλης Καραμανωλάκης, 2026-11-01

Είναι νωρίς ακόμη για να ξέρουμε τι θα σημάνει για τη Σερβία...

Κώστας Καλλίτσης

Επενδυτές ή ραντιέρηδες;

Κώστας Καλλίτσης, 2026-11-01

Είναι οι άμεσες ξένες επενδύσεις τόσες και τέτοιες ή, έστω,...

25/10/26 Η ιστορική επιστροφή του Λούλα,

Όλιβερ Στούενκελ, 2026-10-26

...Από τότε που η Βραζιλία υιοθέτησε το εκλογικό σύστημα...

Κώστας Καλλίτσης

Το στεγαστικό πρόβλημα

Κώστας Καλλίτσης, 2026-10-25

Το στεγαστικό είναι οξύ σχεδόν σε όλη την Ευρώπη, είναι...

Τζουλιάνο Ντα Έμπολι

Ζούμε μια αρένα όπου οι ακραίες θέσεις κυριαρχούν

Τζουλιάνο Ντα Έμπολι, 2026-10-22

«Μάλλον εσείς περάσατε αυτή τη φάση της οργής που βλέπουμε...

Τρομαγμένες κοινωνίες

Πάσχος Μανδαρβέλης, 2026-10-21

Η Δύση φοβάται. Αναλυτές και διπλωμάτες φοβούνται την άνοδο...

Έχουν λόγο να εξεγείρονται οι άνθρωποι;

Νικόλας Σεβαστάκης, 2026-10-21

ΟΙ ΔΙΑΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΟΙ «ΤΑΡΑΧΕΣ» (emeutes), οι συγκρούσεις. Η κυβέρνηση...

▲
×
×