Τρίτος ή δεύτερος πόλος;

Γιώργος Σιακαντάρης, Το Βήμα της Κυριακής, Δημοσιευμένο: 2015-10-25

Η Δημοκρατική Συμπαράταξη (ΠαΣοΚ - ΔΗΜΑΡ, πολιτικές κινήσεις) πέτυχε στις εκλογές τους μισούς στόχους της. Κατόρθωσε να συσπειρώσει τις δυνάμεις που αποτελούν τις συνιστώσες της και να εγγράψει υποθήκη για τη μελλοντική ανασυγκρότηση του χώρου.

Το άλλο μισό όμως των στόχων της Δημοκρατικής Συμπαράταξης μέλλει να επιτευχθεί αν γίνουν αντιληπτά δύο πράγματα. Πρώτον, να «διαβάσει» το πώς επιτεύχθηκε η μετατόπιση του ΣΥΡΙΖΑ από τον «αριστερισμό» προς τον χώρο της συντηρητικής απολιτικότητας. Σε εποχές κρίσης της αξιοπιστίας της πολιτικής, η απολιτικότητα, αν δεν υπάρχει σοβαρή απάντηση σε αυτήν, κερδίζει εκλογές. Δεύτερον, χρειάζεται να πάψει να ετεροπροσδιορίζεται ως τρίτος ενδιάμεσος πόλος μεταξύ ΣΥΡΙΖΑ και ΝΔ.

Ο χώρος αυτός, χρόνια τώρα, διαβάζει λανθασμένα την πραγματική φυσιογνωμία του ΣΥΡΙΖΑ και γι’ αυτό έχει εγκλωβιστεί στη λογική του ενδιάμεσου πόλου. Ο λεγόμενος «τρίτος πόλος» χαρακτηρίζοντας τον ΣΥΡΙΖΑ ως αποκλειστικά λαϊκίστικο κόμμα απέτυχε να προβλέψει τη μετεξέλιξή του. Ο ΣΥΡΙΖΑ από το 2008 και μετά ήταν ένα αριστερίστικο μόρφωμα. Η άρνηση καταδίκης της ατομικής βίας, οι κρατικοποιήσεις και ο κρατισμός ως πυρήνας της στρατηγικής του και μείζον πολιτικό πρόταγμα, η αριστεία ως ρετσινιά, η εξουσία ως κάτι που ξεπερνά την κυβέρνηση, όλα αυτά ήσαν αριστερισμός. Η προσαρμογή του το μετέτρεψε πρώτα σε λαϊκίστικο κόμμα και στη συνέχεια σε απολίτικο. Πίσω και πάνω όμως απ’ όλα αυτά κρύβονταν ο συντηρητισμός, η βούληση να μην αλλάξει τίποτα από την Ελλάδα του 2009. Αν έτσι έχουν τα πράγματα, ο ηγέτης του κόμματος ερχόμενος στην εξουσία είχε δύο δρόμους να επιλέξει: ή να πέσει για τις ιδέες του, όπως έκανε ο Λαφαζάνης, ή να ακολουθήσει μια απολίτικη και συνάμα συντηρητική πορεία, της οποίας η μοναδική προτεραιότητα θα ήταν η παραμονή στην εξουσία. Επέλεξε το δεύτερο.

Βεβαίως, εφόσον ο ΣΥΡΙΖΑ διαβάστηκε μόνο ως λαϊκίστικος σχηματισμός, έπρεπε να εφευρεθεί και ένα αντίπαλο δέος, για να δικαιολογηθεί ο ενδιάμεσος πόλος. Ετσι ανακαλύφθηκε το δέος του «νεοφιλελευθερισμού», μιας ιδεολογίας που πέρασε και δεν ακούμπησε κανένα μεγάλο ελληνικό πολιτικό σχηματισμό.

Το πρόβλημα με τον νεοφιλελευθερισμό δεν είναι ίδιο σε Ελλάδα και Ευρώπη. Στη Μεγάλη Βρετανία, για παράδειγμα, έζησαν απευθείας τον νεοφιλελευθερισμό, μέσω πολιτικών που εφάρμοσε το δικό τους πολιτικό σύστημα, ενώ εδώ τον ζούμε μέσω της πίεσης που ασκούσαν και ασκούν τα μνημόνια, αλλά όχι ως σύλληψη του δικού μας πολιτικού συστήματος. Επίσης στην Ευρώπη όσα δημοκρατικά αριστερά κόμματα ασκούν κριτική στον νεοφιλελευθερισμό, έχουν ενσωματώσει στον πολιτικό τους λόγο τον κλασικό και τον πολιτικό φιλελευθερισμό, ενώ στην Ελλάδα η απόρριψη του νεοφιλελευθερισμού υποκρύπτει άρνηση του φιλελευθερισμού. Αυτό όμως δεν είναι Αριστερά.

Η λύση έγκειται, όχι στην εμμονή σ’ έναν φανταστικό εχθρό όπως είναι η «ακραία νεοφιλελεύθερη Δεξιά», εφεύρεση πνευματικής και πολιτικής αδράνειας, αλλά στην κριτική κατά του πρώτου πόλου που είναι η συντηρητική και κρατικίστικη πλευρά του πολιτικού μας συστήματος, όπως αυτή, σήμερα, εκφράζεται τόσο από τη ΝΔ όσο και από τον ΣΥΡΙΖΑ.

Ο ενδιάμεσος πόλος, η απολυτοποίηση του λαϊκισμού και ο αντί-φιλελευθερισμός, είναι βούτυρο στο ψωμί όσων θέλουν να παραμείνει ο «τρίτος πόλος» ένας ανύπαρκτος πόλος. Βεβαίως το «ποιοι παλιοί και ποιοι νέοι» θα εκφράσουν την προτεινόμενη εδώ αλλαγή «παραδείγματος» είναι θέμα τεράστιας σημασίας για το μέλλον του δεύτερου πόλου.

Θέματα επικαιρότητας: Αριστερά-κεντροαριστερά

Γιώργος Σιακαντάρης

Μια συζήτηση: Αγαθούληδες ή πονηρούληδες;

Γιώργος Σιακαντάρης, 2024-02-11

Η προγραμματισμένη συζήτηση της Έφης Αχτσιόγλου, του Διονύση...

Περισσότερα

Ένας νέος αστερισμός;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-10

Το βράδυ των εκλογών του 1981- αφηγείται ο Μίμης Ανδρουλάκης...

Περισσότερα
Πάνος Σκοτινιώτης

Ζητείται εναλλακτική

Πάνος Σκοτινιώτης, 2024-02-09

Σε λίγες ημέρες συμπληρώνονται 68 χρόνια από τις εκλογές...

Περισσότερα
Ξενοφών Κοντιάδης

ΣΥΡΙΖΑ και ΠαΣοΚ στον δρόμο του Επινέ

Ξενοφών Κοντιάδης, 2023-11-19

Μετά τις εκλογές έχει διαμορφωθεί ένα πρωτόγνωρο πολιτικό...

Περισσότερα

Η επόμενη μέρα για τη σύνολη Αριστερά

Τάσος Παππάς, 2023-11-18

Και τώρα τι; Το πολιτικό σκηνικό αυτό που περιλαμβάνει τα...

Περισσότερα
Γιώργος Σωτηρέλης

Μετά τα Συνέδρια τί; ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ απέναντι στις προκλήσεις των καιρών

Γιώργος Σωτηρέλης, 2022-06-08

Είναι αναμφισβήτητο ότι η ολοκλήρωση των συνεδριακών διαδικασιών...

Περισσότερα
Πάνος Σκοτινιώτης

Η κεντροαριστερή «πολυκατοικία» και οι «μηχανικοί» της: γρίφοι και προσδοκίες

Πάνος Σκοτινιώτης, 2021-12-19

Θα ξεκινήσουμε από πέντε παραδοχές:Η πρώτη παραδοχή είναι...

Περισσότερα
Γιάννης Μπαλαμπανίδης

Καφές ή τσάι (και συμπάθεια)

Γιάννης Μπαλαμπανίδης, 2021-12-18

Σε μια από τις κωμωδίες των αδελφών Μαρξ, η αεροσυνοδός...

Περισσότερα

Άρθρα

Εγκλήματα διαρκείας στη Ράφα

2024-05-29

Τραγικό λάθος ο κυριακάτικος βομβαρδισμόςκαταυλισμού...

Στέργιος Καλπάκης

Τα πολλά πρόσωπα της υποκρισίας και της ανευθυνότητας

Στέργιος Καλπάκης, 2024-05-25

Άλλοτε πολέμιοι της Συμφωνίας, σήμερα ομνύουν στην τήρησή...

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

2024-05-21

Θεωρώ ότι υπάρχει κοινωνικό αίτημα του προοδευτικού κόσμου...

Σωτήρης Βαλντέν

Η Βόρεια Μακεδονία και τα όρια της πολιτικής της ισχύος

Σωτήρης Βαλντέν, 2024-05-26

Εν μέσω πολλαπλών διεθνών και περιφερειακών κρίσεων, μερικές...

Νίκος Κοτζιάς

H σημασία της συμφωνίας των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-19

Η συμφωνία των Πρεσπών έλυσε έναν γόρδιο δεσμό με θάρρος....

Θόδωρος Τσίκας

Το καλό κλίμα είναι θετικό, αλλά χρειάζεται και επίλυση

Θόδωρος Τσίκας, 2024-05-13

Η συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη στην Άγκυρα πήγε θετικά,...

Βασίλης Τραϊφόρος

Δημοκρατία και επιστήμη

Βασίλης Τραϊφόρος, 2024-05-13

--Ο άνθρωπος στην ιστορική του διαδρομή ,περνώντας από πολλά...

Είναι επείγουσα ανάγκη να υπερασπιστούμε την Συμφωνία των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-05

Ας κινητοποιηθούμε όλοι για να υπερασπιστούμε την Συμφωνία...

Γιάννης Βούλγαρης

Μια επέτειος για 70+ ή μια υπόμνηση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2024-04-20

...Στις ιστορικά σημαδιακές μέρες όπως η αυριανή, επαναλαμβάνουμε...

Ο ιπτάμενος δίσκος

Παύλος Τσίμας, 2024-05-18

Τι είναι η μεταπολίτευση; Μια εορταστική στιγμή, εκείνο...

Ψέματα στον ανεμιστήρα: πώς η μείωση των ΑΞΕ κατά -36% έγινε «έκρηξη επενδύσεων» +62%

Νίκος Ράπτης, 2024-05-09

Εκατοντάδες ΜΜΕ αναμάσησαν πρόσφατα το κυβερνητικό non paper...

Κώστας Καλλίτσης

Η καλή ακρίβεια

Κώστας Καλλίτσης, 2024-04-28

Ένας βασικός παράγοντας που υποδαυλίζει τον πληθωρισμό...

×
×