Ο φόβος του μπούμερανγκ

Μπορούν οι βομβαρδισμοί, είτε σε επιλεγμένους στόχους είτε ευρείας κλίμακας, να οδηγήσουν στην ανατροπή του καθεστώτος της Ισλαμικής Δημοκρατίας; Μια ματιά στην ιστορία του Ιράν μετά την ανατροπή του σάχη το 1979 επιβεβαιώνει ότι κάθε φορά που επιχειρείται αλλαγή καθεστώτος με ξένη επέμβαση προκαλείται το αντίθετο αποτέλεσμα, δηλαδή η συσπείρωση γύρω από τη θρησκευτική και πολιτική ηγεσία.

Ο πόλεμος Ιράκ-Ιράν την περίοδο 1980-88 οδήγησε σε συσπείρωση γύρω από τον Χομεϊνί όχι μόνον την πλειονότητα της κοινής γνώμης αλλά και τις μειονότητες των Κούρδων, των Αζέρων και των Αράβων.

Η προσδοκία ότι το σφυροκόπημα των μεγάλων πόλεων θα προκαλέσει εξέγερση της κοινής γνώμης και κατάρρευση του καθεστώτος δοκιμάστηκε στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο στους βομβαρδισμούς μεγάλων πόλεων στη Γερμανία και διαψεύστηκε παταγωδώς καθώς δημιούργησε στα μετόπισθεν ψυχολογία πρώτης γραμμής και αύξησε τη συσπείρωση γύρω από το ναζιστικό καθεστώς.

Η τελευταία απόφαση του Χαμενεΐ να στοχοποιηθούν οι χώρες του Κόλπου με ή χωρίς αμερικανικές βάσεις είναι ένα στοίχημα υψηλού κινδύνου.

Ο κίνδυνος να ανασυγκροτηθεί η αντι-ιρανική συμμαχία υπό την ηγεσία του Ριάντ είναι υπαρκτός και αν υλοποιηθεί θα συνιστά ανατροπή της προσέγγισης Τεχεράνης-Ριάντ που είχε καταγραφεί τα τελευταία χρόνια. Ο θάνατος του Χαμενεΐ δυσχεραίνει ή διευκολύνει τις επιδιώξεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ; Είναι ένα ερώτημα που προκαλεί ένα άλλο ερώτημα: αν και κατά πόσον η ανατροπή του καθεστώτος στην Τεχεράνη είναι ο στόχος των ΗΠΑ-Ισραήλ.

Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές τα εκατέρωθεν πλήγματα δεν είχαν δημιουργήσει μη αντιστρέψιμες καταστάσεις, όπως προβλήματα σε διυλιστήρια ή σε κανάλια διεθνούς ναυσιπλοΐας. Μπορούμε άραγε να φανταστούμε ένα ταυτόχρονο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ στην είσοδο του Κόλπου και του Μπαμπ Ελ Μαντέκ στην είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας;

Ο θάνατός του Χαμενεΐ δεν αρκεί για να νομιμοποιήσει τον ισχυρισμό ότι εξουδετερώθηκε η κορυφή του καθεστώτος.

Η αντοχή του καθεστώτος και οι εσωτερικές ισορροπίες που θα αναδιαμορφωθούν παραμένουν ζητούμενα. Οπως ζητούμενη παραμένει η δυνατότητα του Τραμπ να χαράξει μια κόκκινη γραμμή για να αποφύγει τον κίνδυνο ενός ανεξέλεγκτου ντόμινο.