Η ελληνοτουρκική διένεξη μπορεί να οδηγήσει και σε ένοπλη σύγκρουση…

«Η ελληνοτουρκική διένεξη στην Ανατολική Μεσόγειο Μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε ένοπλη σύγκρουση, με ζοφερές συνέπειες, αν επικρατήσουν οι ιέρακες και εθνικιστές και από τις δύο πλευρές», προειδοποιεί ο καθηγητής Αλέξης Ηρακλείδης, που με αφορμή το νέο του βιβλίο «Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειος, 50+1 όψεις των ελληνοτουρκικών διενέξεων» παραχωρεί στο iEidiseis μια συνέντευξη που θα συζητηθεί.

Ο Αλέξης Ηρακλείδης, που εκφράζει μια μειοψηφική άποψη στη χώρα μας, μεταξύ άλλων στη συνέντευξή του τονίζει:

• «Από τα 6 θέματα του Αιγαίου τα πράγματα έχουν ως εξής: σε ότι αφορά την αιγιαλίτιδα ζώνη και την υφαλοκρηπίδα υπάρχει ισοπαλία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Στον εναέριο χώρο και στην εναέρια κυκλοφορία (FIR) τα τουρκικά επιχειρήματα είναι αδιάσειστα και τα ελληνικά δεν έχουν σχεδόν καμία βάση. Σε ότι αφορά την αποστρατικοποίηση υπάρχουν 3 νομικά καθεστώτα, στο ένα υπερτερεί η Ελλάδα και στα άλλα δύο η Τουρκία. Τέλος σε ότι αφορά τα Ίμια και τις «γκρίζες ζώνες» υπερτερεί η Ελλάδα».

• «Όλα ανεξαιρέτως είναι διαπραγματεύσιμα και στις δύο θάλασσες προκειμένου να βρεθούν λύσεις που ικανοποιούν και τις δύο πλευρές, χωρίς κερδισμένους και χαμένους. Το μόνα αδιαπραγμάτευτα για την Ελλάδα είναι η υπάρχουσα κυριαρχία της στα ηπειρωτικά της εδάφη και στα νησιά και στα 6 μίλια της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης.

• «Οι συμβιβασμοί θα είναι αμοιβαίοι, η Ελλάδα θα ξεχάσει τη μονομερή οριοθέτηση που είναι παράνομη με βάση το διεθνές δίκαιο και η Τουρκία ότι τα ελληνικά νησιά του ανατολικού Αιγαίου είναι γεωπολιτική προέκταση της Ανατολίας (άλλο αν γεωλογικά όντως είναι, αλλά αυτό δεν έχει νομικές συνέπειες). Επίσης η Ελλάδα θα αφήσει κατά μέρος τα περί μέσης γραμμής μεταξύ ελληνικών νησιών του ανατολικού Αιγαίου και τουρκικών παραλίων που αποκλείουν την Τουρκία από την υφαλοκρηπίδα του Αιγαίου, σαν να ήταν περίκλειστη χώρα στο Αιγαίο (ενώ βέβαια δεν είναι)».

• «Η σημερινή Ελληνοκυπριακή ηγεσία του Νίκου Αναστασιάδη προωθεί τη διχοτόμηση και είναι η κύρια υπεύθυνη για την μη επίλυση, όπως γράφω και στο βιβλίο μου. Από πίσω κρύβεται, απ΄ότι φαίνεται ρωσικός δάκτυλος. Η ουσία όμως είναι άλλη, ότι οι μισοί και πλέον Ελληνοκύπριοι είναι αδύνατον να αποδεχθούν την πολιτική ισότητα μεταξύ των δύο κοινοτήτων».

• «Ναι δεν θα απέκλεια το θερμό επεισόδιο, αν, όπως είπα, επικρατήσουν οι απόψεις των εκατέρωθεν εθνικιστών και ιεράκων. Και προσοχή, μια τυχόν στιγμιαία στρατιωτική νίκη της Ελλάδας, πράγμα απίθανο, θα ήταν πύρρεια, γιατί η Τουρκία ποτέ δεν θα συγχωρούσε αυτόν τον εξευτελισμό της από μια μικρότερη χώρα, και θα επιδιώξει δεύτερο γύρο με στόχο μια ολοσχερή ήττα της Ελλάδας».

Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΗ ΤΟΥ ΑΛΕΞΗ ΗΡΑΚΛΕΙΔΗ ΕΧΕΙ ΩΣ ΕΞΗΣ:

-Κύριε Ηρακλείδη, διαβάσαμε με πολύ προσοχή το νέο σας βιβλίο «Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειος, 50+1 όψεις των ελληνοτουρκικών διενέξεων». Από ότι καταλαβαίνουμε υποστηρίζετε ότι η Τουρκία δεν έχει παντού άδικο…

«Όχι αυτό που λέω είναι ότι σε όλα τα θέματα, ειδικά του Αιγαίου, η Τουρκία έχει βάσιμα νομικά και πολιτικά επιχειρήματα. Μάλιστα από τα 6 θέματα του Αιγαίου τα πράγματα έχουν ως εξής: σε ότι αφορά την αιγιαλίτιδα ζώνη και την υφαλοκρηπίδα υπάρχει ισοπαλία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Στον εναέριο χώρο και στην εναέρια κυκλοφορία (FIR) τα τουρκικά επιχειρήματα είναι αδιάσειστα και τα ελληνικά δεν έχουν σχεδόν καμία βάση. Σε ότι αφορά την αποστρατικοποίηση υπάρχουν 3 νομικά καθεστώτα, στο ένα υπερτερεί η Ελλάδα και στα άλλα δύο η Τουρκία. Τέλος σε ότι αφορά τα Ίμια και τις «γκρίζες ζώνες» υπερτερεί η Ελλάδα.

Στην Ανατολική Μεσόγειο η Τουρκία παρανομεί και προκαλεί, ωστόσο η στάση της Ελλάδας είναι και εκείνη προβληματική με το να προσπαθεί να ελέγξει μεγάλο τμήμα της Ανατολικής Μεσογείου και να αποκλείσει την Τουρκία στα παράλια της και μόνο, κάτι προδήλως άδικο, που είναι το ίδιο που κάνει η Ελλάδα και με το Αιγαίο, συμπεριφέρεται σαν η θάλασσα και ο εναέριος της χώρος ναι είναι ελληνικός («ελληνική λίμνη»)».

-Για την Ελλάδα ποια θέματα πρέπει κατά τη γνώμη σας να είναι αδιαπραγμάτευτα;

«Όλα ανεξαιρέτως είναι διαπραγματεύσιμα και στις δύο θάλασσες προκειμένου να βρεθούν λύσεις που ικανοποιούν και τις δύο πλευρές, χωρίς κερδισμένους και χαμένους. Το μόνα αδιαπραγμάτευτα για την Ελλάδα είναι η υπάρχουσα κυριαρχία της στα ηπειρωτικά της εδάφη και στα νησιά και στα 6 μίλια της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης».

-Κάποιοι, πάντως, ισχυρίζονται πως πλέον λύση δεν μπορεί να είναι το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, είτε γιατί το ελληνικό πολιτικό σύστημα δεν θα μπορέσει να αντέξει τυχόν απώλειες(εθνικιστικοί κυρίως κύκλοι), είτε επειδή πλέον η Χάγη επηρεάζεται πολιτικά (ΚΚΕ). Τι εκτιμάτε;

«Δεν επηρεάζεται πολιτικά το ΔΔ (το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ είναι που επηρεάζεται πολιτικά), αυτό το πιστεύουν οι Τούρκοι που θεωρούν ότι θα ευνοήσει την Ελλάδα, «το αγαπημένο παιδί» της διεθνούς κοινωνίας.

Στη Χάγη μπορούμε να πάμε μόνο για θέματα ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στις δύο θάλασσες, στα υπόλοιπά η επίλυση είναι με διαπραγματεύσεις

Ωστόσο στη Χάγη μπορούμε να πάμε μόνο για θέματα ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ στις δύο θάλασσες, στα υπόλοιπά η επίλυση είναι με διαπραγματεύσεις, όπως γράφω διεξοδικά στο πρόσφατο βιβλίο μου».

-Υπό ποιες προϋποθέσεις, όμως, η Αθήνα μπορεί να ζητήσει την προσφυγή στη Χάγη και τι συμβιβασμούς μπορεί να κάνει στο συνυποσχετικό;

«Οι συμβιβασμοί θα είναι αμοιβαίοι, η Ελλάδα θα ξεχάσει τη μονομερή οριοθέτηση που είναι παράνομη με βάση το διεθνές δίκαιο και η Τουρκία ότι τα ελληνικά νησιά του ανατολικού Αιγαίου είναι γεωπολιτική προέκταση της Ανατολίας (άλλο αν γεωλογικά όντως είναι, αλλά αυτό δεν έχει νομικές συνέπειες). Επίσης η Ελλάδα θα αφήσει κατά μέρος τα περί μέσης γραμμής μεταξύ ελληνικών νησιών του ανατολικού Αιγαίου και τουρκικών παραλίων που αποκλείουν την Τουρκία από την υφαλοκρηπίδα του Αιγαίου, σαν να ήταν περίκλειστη χώρα στο Αιγαίο (ενώ βέβαια δεν είναι). Και επίσης στο συνυποσχετικά θα αποσαφηνίζεται ποια είναι η αιγιαλίτιδα ζώνη, γιατί με βάση αυτήν θα γίνει η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας (που είμαι ακριβώς μετά την αιγιαλίτιδα ζώνη) από το ΔΔ, τα υπάρχοντα 6 μίλια ή κάποια συμφωνημένη μεταξύ των δύο κρατών, επέκταση, π.χ. 12 μίλια στα ελληνικά ηπειρωτικά εδάφη, 6 στα νησιά».

-Η ελληνοτουρκική διένεξη στην Ανατολική Μεσόγειο πού μπορεί να οδηγήσει;

«Μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε ένοπλη σύγκρουση, με ζοφερές συνέπειες, αν επικρατήσουν οι ιέρακες και εθνικιστές και από τις δύο πλευρές».

-Και το Κυπριακό; Κάποιοι πιστεύουν πως στο παρασκήνιο, με την ανοχή τουλάχιστον της Λευκωσίας, προωθείται ακόμα και η διχοτόμηση…

«Η σημερινή Ελληνοκυπριακή ηγεσία του Νίκου Αναστασιάδη προωθεί τη διχοτόμηση και είναι η κύρια υπεύθυνη για την μη επίλυση, όπως γράφω και στο βιβλίο μου.

Η σημερινή Ελληνοκυπριακή ηγεσία του Νίκου Αναστασιάδη προωθεί τη διχοτόμηση και είναι η κύρια υπεύθυνη για την μη επίλυση, όπως γράφω και στο βιβλίο μου. Από πίσω κρύβεται, απ΄ότι φαίνεται ρωσικός δάκτυλος

Από πίσω κρύβεται, απ΄ότι φαίνεται ρωσικός δάκτυλος. Η ουσία όμως είναι άλλη, ότι οι μισοί και πλέον Ελληνοκύπριοι είναι αδύνατον να αποδεχθούν την πολιτική ισότητα μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Έτσι οδεύουμε, με μαθηματική ακρίβεια, προς τη διχοτόμηση, τη χειρότερη δυνατή λύση ειδικά για τους Ελληνοκύπριους και βέβαια και για την Ελλάδα».

-Να σας ζητήσω να μου κρίνετε την τακτική της ελληνικής και της τουρκικής πολιτικής ηγεσίας σήμερα;

«Η Τουρκία (του σημερινού μετά το 2016, Ερντογάν) είναι όντως προκλητική όσο ποτέ άλλοτε, είναι όπως έχω πει προσφυώς η Τουρκία όπως πάντοτε την ονειρευόμασταν (εννοώ όπως την ονειρεύονται οι εθνικιστές Έλληνες, «Δίκτυο 21» κ.ά.). Η ελληνική πλευρά πάλι είναι υπερβολικά επιφυλακτική με το να μην προχωράει, με θάρρος και αυτοπεποίθηση, στον ειλικρινή διάλογο με την Τουρκία και στις δύο θάλασσες, με στόχο την τελική επίλυση προς όφελος και των δύο γειτόνων. Κλείνει την πόρτα στην επανεκκίνηση των διμερών διαπραγματεύσεων οδηγώντας την Τουρκία στις διάφορες προκλητικές της ενέργειες».

-Δεν μπορώ να μην κάνω και μια ερώτηση των ημερών: Εκτιμάτε ότι θα έχουμε θερμό επεισόδιο στην περιοχή το επόμενο διάστημα, με την εφαρμογή από τον Ερντογάν του Μνημονίου Άγκυρας-Λιβύης;«Ναι δεν θα απέκλεια το θερμό επεισόδιο, αν, όπως είπα, επικρατήσουν οι απόψεις των εκατέρωθεν εθνικιστών και ιεράκων. Και προσοχή, μια τυχόν στιγμιαία στρατιωτική νίκη της Ελλάδας, πράγμα απίθανο, θα ήταν πύρρεια, γιατί η Τουρκία ποτέ δεν θα συγχωρούσε αυτόν τον εξευτελισμό της από μια μικρότερη χώρα, και θα επιδιώξει δεύτερο γύρο με στόχο μια ολοσχερή ήττα της Ελλάδας».