Οι αγορές και το γαλατικό χωριό μας

Κώστας Καλλίτσης, Η Καθημερινή της Κυριακής, Δημοσιευμένο: 2014-12-14

Ποιο είναι το πρόβλημά μας με τις αγορές; Σύμφωνα με μια δαιμονολογική θεώρηση, οι αγορές διακρίνονται για τον σαδισμό τους. Δεν θα μας δανείσουν ούτε ευρώ αν δεν διευρυνθεί η λιτότητα, δεν συρρικνωθεί το κράτος σε αφρικανικά επίπεδα, αν δεν κατασταλεί κάθε κοινωνική διαμαρτυρία, αν -ίσως- δεν αναστείλουμε αυτοβούλως το εκλογικό δικαίωμά μας μέχρι νεωτέρας. Αυτά, είναι φτηνή προπαγάνδα κοινωνικής υποταγής.

Στη βάση της δαιμονολογικής, αναπτύσσεται η «αγωνιστική» θεώρηση, σύμφωνα με την οποία πρέπει/μπορούμε να γράψουμε στα παλαιότερα των υποδημάτων μας τις αγορές, ως αν ήμασταν το σύγχρονο γαλατικό χωριό που μένει ανυπότακτο μέσα σε όλη την αυτοκρατορία. Δυστυχώς, δεν διαθέτουμε το μαγικό φίλτρο ούτε κάποιον Πανοραμίξ.

Η δυσπιστία των αγορών οφείλεται, βασικά, σε δύο παράγοντες: (α) Στο βεβαρυμένο παρελθόν μας, που (β) έτι επιβαρύνεται από ένα ακατανόητο (για όλο τον υπόλοιπο κόσμο...) παρόν.

Το παρελθόν: Η διαχείριση των δημοσίων οικονομικών μας είχε ως αποτέλεσμα τη δημιουργία της λέξης «greekstatistics» - κοινώς, «μαγειρεμένα στοιχεία». Τελευταίο αλλά κάθε άλλο παρά μοναδικό δείγμα, όταν εμφανίζαμε έλλειμμα 6% ενώ ήταν 15%, το 2009. Η διαφάνεια, ποτέ δεν υπήρξε το ισχυρό σημείο της χώρας μας –ούτε σήμερα είναι.

Το παρόν: Ιδιαίτερα μετά τις ευρωεκλογές, η χώρα εμφανίζεται να μη διαθέτει οποιαδήποτε πυξίδα. Αφότου μας δάνεισαν έστω με το σταγονόμετρο, οι αγορές άκουσαν ότι η (συντηρητική...) κυβέρνηση σκίζει σελίδα-σελίδα το μνημόνιο, ότι μονομερώς αποδεσμεύεται από όσα είχε συμφωνήσει με την τρόικα, αναστέλλει την εφαρμογή τους μετά τον κάβο της εκλογής προέδρου και ό,τι ήθελε προκύψει.

Οι αγορές φέρονται ως αγέλη επιδιώκοντας το κέρδος. Διερευνούν αν μπορούν να κερδίσουν στη βάση κάθε αφηγήματος που τους παρουσιάζεται. Αν τους προσφερθεί ένα αφήγημα κερδοσκοπίας με κοινωνική εξαθλίωση, θα εξετάσουν αν και πώς μπορούν να κερδίσουν από αυτό. Το ίδιο θα κάνουν αν τους προσφερθεί ένα συνεκτικό αφήγημα οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Ούτε φιλανθρωπικά ιδρύματα είναι ούτε σαδιστές. Δεν είναι αναγκαίο να συρθούμε στην εξαθλίωση (άλλως, δεν θα μπορούσε να δανειστεί η Σουηδία, η Ολλανδία κ.ά.). Δεν δείχνουν σοβαρότητα οι έφοδοι σε ανεμόμυλους. Αυτό που χρειάζεται είναι να αποκτήσουμε ένα εθνικό σχέδιο (πέντε χρόνια στην κρίση, δεν διαθέτουμε...) με τέσσερα χαρακτηριστικά: Να είναι (α) αξιόπιστο, (β) υλοποιήσιμο, (γ) να έχει σταθερή βάση την ευρύτερη συναίνεση και (δ) να πυροδοτεί οικονομική μεγέθυνση.

Το καλύτερο πεδίο για να το υλοποιήσουμε, είναι η Ε.Ε. και η Ευρωζώνη. Η Ε.Ε. ήταν η απάντηση της Γηραιάς Ηπείρου στον κίνδυνο ενός ευρωπαϊκού διχασμού και ενός νέου πολέμου, η επιλογή της ειρήνης. Η Ευρωζώνη, ειδικά, ήταν η απάντηση στην κυριαρχία των αγορών, που αξιοποιούσαν συναλλαγματικές και άλλες οικονομικές διαφορές των ευρωπαϊκών κρατών για να λεηλατούν τις οικονομίες τους.

Ο δρόμος της περαιτέρω ενοποίησής της, στην κατεύθυνση της ομοσπονδίας, είναι ο δρόμος της διεκδίκησης της ευρωπαϊκής αυτονομίας από την απόλυτη κυριαρχία των αγορών. Ισχυρές ευρωπαϊκές δομές χρειαζόμαστε. Το πολιτικό τους περιεχόμενο θα αλλάζει, ανάλογα με την κάθε φορά δημοκρατικά εκφρασμένη βούληση των ευρωπαϊκών λαών. Αυτές οι δομές είναι η ασπίδα μας. Αν τη θέλουμε, θα πρέπει να τη σεβόμαστε.

ΥΓ.: Τυχαίνει μεταξύ των πιο «αδιάλλακτων» πολέμιων των αγορών να είναι και οι πολέμιοι της συμμετοχής της Ελλάδας στην Ευρωζώνη – η «συνιστώσα της ανοησίας». Οπως έγραφε ο Λένιν, πηγαίνοντας όλο πιο αριστερά, καταλήγεις στις θέσεις της δεξιάς...

Θέματα επικαιρότητας: Οικονομική κρίση

Φίλιππος Σαχινίδης

Προοδευτικές προτάσεις για την οικονομία σε συνθήκες permcrisis

Φίλιππος Σαχινίδης, 2022-11-21

H λέξη της χρονιάς για το 2022 σύμφωνα με το λεξικό Collins είναι...

Περισσότερα
Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Η αδιέξοδη οικονομική πολιτική θα φέρει λουκέτα και ανεργία

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2021-02-02

Η πανδημία του Covid19 άλλαξε ριζικά τα δεδομένα παγκοσμίως...

Περισσότερα
Γιάννης Βούλγαρης

Τι μαθαίνουμε από την τριπλή κρίση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2020-09-12

Λίγες ήταν ευτυχώς οι φορές που η μεταπολιτευτική Ελλάδα...

Περισσότερα

Εικόνα δύσβατης πορείας

Αντώνης Παπαγιαννίδης, 2020-06-25

Είναι αλήθεια πως στην Ελληνική πραγματικότητα συχνά υπάρχει...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Από τη χαμένη 10ετία, μην πάμε στη χαμένη γενιά

Κώστας Καλλίτσης, 2020-05-10

Η καταιγίδα έχει όνομα, λέγεται ανεργία. Και θα είναι σφοδρή....

Περισσότερα
Αντώνης Λιάκος

Πλοήγηση μέσω κρίσεων

Αντώνης Λιάκος, 2020-05-03

Η τωρινή κρίση της πανδημίας, και η οικονομική που σέρνει...

Περισσότερα

Μειώστε τους φόρους στους μισθωτούς

Αντώνης Καρακούσης, 2019-10-20

Η μακρόχρονη κρίση και το πλήθος των μέτρων, μνημονιακών...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Τα πρωτογενή πλεονάσματα πριν και τώρα

Κώστας Καλλίτσης, 2019-04-27

Το 2016 είχαμε δεσμευτεί να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα...

Περισσότερα

Άρθρα

Εγκλήματα διαρκείας στη Ράφα

2024-05-29

Τραγικό λάθος ο κυριακάτικος βομβαρδισμόςκαταυλισμού...

Στέργιος Καλπάκης

Τα πολλά πρόσωπα της υποκρισίας και της ανευθυνότητας

Στέργιος Καλπάκης, 2024-05-25

Άλλοτε πολέμιοι της Συμφωνίας, σήμερα ομνύουν στην τήρησή...

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

Ισχυρή προοδευτική λύση διακυβέρνησης απέναντι στη ΝΔ

2024-05-21

Θεωρώ ότι υπάρχει κοινωνικό αίτημα του προοδευτικού κόσμου...

Σωτήρης Βαλντέν

Η Βόρεια Μακεδονία και τα όρια της πολιτικής της ισχύος

Σωτήρης Βαλντέν, 2024-05-26

Εν μέσω πολλαπλών διεθνών και περιφερειακών κρίσεων, μερικές...

Νίκος Κοτζιάς

H σημασία της συμφωνίας των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-19

Η συμφωνία των Πρεσπών έλυσε έναν γόρδιο δεσμό με θάρρος....

Θόδωρος Τσίκας

Το καλό κλίμα είναι θετικό, αλλά χρειάζεται και επίλυση

Θόδωρος Τσίκας, 2024-05-13

Η συνάντηση Ερντογάν-Μητσοτάκη στην Άγκυρα πήγε θετικά,...

Βασίλης Τραϊφόρος

Δημοκρατία και επιστήμη

Βασίλης Τραϊφόρος, 2024-05-13

--Ο άνθρωπος στην ιστορική του διαδρομή ,περνώντας από πολλά...

Είναι επείγουσα ανάγκη να υπερασπιστούμε την Συμφωνία των Πρεσπών

Νίκος Κοτζιάς, 2024-05-05

Ας κινητοποιηθούμε όλοι για να υπερασπιστούμε την Συμφωνία...

Γιάννης Βούλγαρης

Μια επέτειος για 70+ ή μια υπόμνηση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2024-04-20

...Στις ιστορικά σημαδιακές μέρες όπως η αυριανή, επαναλαμβάνουμε...

Ο ιπτάμενος δίσκος

Παύλος Τσίμας, 2024-05-18

Τι είναι η μεταπολίτευση; Μια εορταστική στιγμή, εκείνο...

Ψέματα στον ανεμιστήρα: πώς η μείωση των ΑΞΕ κατά -36% έγινε «έκρηξη επενδύσεων» +62%

Νίκος Ράπτης, 2024-05-09

Εκατοντάδες ΜΜΕ αναμάσησαν πρόσφατα το κυβερνητικό non paper...

Κώστας Καλλίτσης

Η καλή ακρίβεια

Κώστας Καλλίτσης, 2024-04-28

Ένας βασικός παράγοντας που υποδαυλίζει τον πληθωρισμό...

×
×