ΑΝΑΝΕΩΣΗ στη δράση
ΤΟΛΜΗ στην πολιτική
ΕΥΘΥΝΗ για την κοινωνία και τη χώρα
...Eπειδή κοινός στόχος μας είναι η συγκρότηση ενός ισχυρού προοδευτικού πόλου απέναντι στη Νέα Δημοκρατία πιστεύω ότι η απόφαση της πλειοψηφίας του κόμματός μας για συμπόρευση και παράλληλη πορεία με τον Αλέξη Τσίπρα είναι στη σωστή κατεύθυνση. Ευελπιστώ ο Αλέξης να παίξει ένα κεντρικό ρόλο.
Οι ραγδαίες πρόσφατες πολιτικές εξελίξεις, τόσο σε διεθνές και ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο, θέτουν επί τάπητος, με ολοένα και μεγαλύτερη ένταση, το έντονο πολιτικό πρόβλημα που βιώνει σήμερα η χώρα μας. Είναι φανερό ότι η παρούσα κυβέρνηση, παρά τον έντονο αυξανόμενο κατακερματισμό της αντιπολίτευσης αλλά και την σκανδαλώδη προπαγανδιστική υποστήριξη της ΕΡΤ και των διαπλεκόμενων ΜΜΕ, αντιμετωπίζει μία ολοένα και μεγαλύτερη αμφισβήτηση, η οποία δεν οφείλεται μόνο στην φθορά του χρόνου αλλά, πρωτίστως θα λέγαμε, στην πρωτοφανή φθορά που προκάλεσε με την στάση της στους δημοκρατικούς και δικαιοκρατικούς θεσμούς της χώρας. Επανειλημμένες παραβιάσεις ατομικών δικαιωμάτων, μεθοδευμένη υπονόμευση πολιτικών δικαιωμάτων με καλπονοθευτικά εκλογικά συστήματα, κοινωνική αναλγησία, χειραγώγηση της Δικαιοσύνης, σκανδαλώδης διαπλοκή και προνομιακή μεταχείριση των ημετέρων συνθέτουν ένα πλέγμα αθέμιτων και συχνά εγκληματικών πολιτικών επιλογών, οι οποίες δεν φαίνεται να είναι πλέον ανεκτές από την μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών, δεδομένης μάλιστα και της αλαζονικής συμπεριφοράς του πρωθυπουργού και πολλών σημαντικών υπουργών του.
Μια ζοφερή εικόνα για τα εθνικά θέματα παρουσιάζει ο ομότιμος καθηγητής του ΕΚΠΑ και πρώην πρεσβευτής Παναγιώτης Ιωακειμίδης σε περίπτωση που η πολιτική Τραμπ οδηγήσει στο τέλος του ΝΑΤΟ. Θα πρόκειται για το τέλος της διαμορφωμένης εδώ και δεκαετίες πολιτικής ασφάλειας και σταθερότητας στην περιοχή μας, επισημαίνει ο καθηγητής, μιλώντας παράλληλα και για την ανάγκη η χώρα μας να προβάλλει «τη δύναμη των αξιών, ηθικής και αρχών στη διαχείριση των παγκόσμιων υποθέσεων» απέναντι στη λογική της ανατροπής του παγκόσμιου συστήματος κανόνων και θεσμών που προωθεί ο Αμερικανός Πρόεδρος.
Συνέντευξη στον Σπύρο Σουρμελίδη
Πριν από δύο εβδομάδες, η Bank of America έκανε την πρώτη φετινή παγκόσμια έρευνα κοινής γνώμης στον χώρο των διαχειριστών κεφαλαίων. Παρά τον συγκλονιστικό χαρακτήρα και το απρόβλεπτο των αλλαγών σε όλο τον κόσμο, οι διαχειριστές κεφαλαίων είναι περισσότερο αισιόδοξοι για το μέλλον απ’ όσο υπήρξαν τα τελευταία πέντε χρόνια. Οι μισοί λένε ότι δεν βλέπουν οικονομική «προσγείωση» μέσα στο 2026, ενώ το ποσοστό όσων προβλέπουν νέα εκρηκτική άνοδο είναι το υψηλότερο στην τελευταία τετραετία.
Ακραία αισιοδοξία, λοιπόν, στο ξεκίνημα μιας χρονιάς με πολλές απειλές. Που δεν μένει στα λόγια, αλλά μεταφράζεται σε τοποθετήσεις, σε λεφτά.
Η εμπορική συμφωνία Ε.Ε.-Mercosur προβάλλεται ως εμβληματικό βήμα οικονομικής προόδου και διακρατικής σύγκλισης, ωστόσο πίσω από το κανονιστικό λεξιλόγιο της «ανάπτυξης» και της «ανταγωνιστικότητας» διαγράφεται ένα πρότυπο συστηματικής οικολογικής υποβάθμισης. Ο Νίκος Χαραλαμπίδης, γενικός διευθυντής της Greenpeace, τονίζει ότι η συμφωνία θα είναι καταστροφική για τον Αμαζόνιο, καθώς το εμπόριο ζωοτροφών και ζωικών προϊόντων από αποψιλωμένα δάση του μεγαλύτερου πνεύμονα της Γης αλλά και η χρήση φυτοφαρμάκων εξασφαλίζουν τοξική ρύπανση και υποβάθμιση των οικοσυστημάτων.
Πριν από πενήντα ημέρες, μερικές χιλιάδες τρακτέρ άρχισαν να μπλοκάρουν εθνικές οδούς, λιμάνια, αεροδρόμια και τελωνεία. Τι είχε προκαλέσει την έκρηξη; Οι διεθνείς τιμές παραδοσιακών προϊόντων μας είχαν καταρρεύσει, η ευλογιά των προβάτων είχε αφεθεί να ξεκληρίζει το ένα μετά το άλλο τα κοπάδια, οι τιμές α΄ υλών είχαν εκτοξευτεί, και σ’ αυτά ήρθε να προστεθεί το σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ. Ο θυμός από τις αποκαλύψεις ότι μια συμμορία κομματικών λεηλατούσαν τις επιδοτήσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ και τις έκαναν Φεράρι συνδυάστηκε με την οργή από την κυβερνητική αδιαφορία που επιδείχθηκε στη συνέχεια.
Υπάρχει μια σπουδαία λέξη που κρύβει μια πολύτιμη δύναμη: έγνοια. Είναι η φροντίδα που παρακινείται από την αίσθηση της ευθύνης. Αν δεν νοιάζεσαι, δεν κάνεις προσπάθεια, κι αν κάνεις, δεν θα ‘χει διάρκεια. Η έγνοια μετουσιώνει τις αποφάσεις σε πράξη. Τα καθ’ ημάς δημόσια πράγματα δεν σφραγίζει η έγνοια, αλλά η παντελής έλλειψή της.
Δεν είναι ότι δεν επισημαίνεται ένα πρόβλημα – το αντίθετο συμβαίνει. Οταν, για παράδειγμα, έβαζαν τους συρμούς να τρέχουν με 160 χλμ./ώρα χωρίς να υπάρχει ηλεκτρονικό σύστημα ασφαλείας και περηφανεύονταν για τα «τρένα-βέλη», είχε μαλλιάσει η γλώσσα των μηχανοδηγών να προειδοποιούν ότι κάποιο μεγάλο κακό θα πάθουμε. Κι επειδή οι έχοντες την εξουσία δεν είχαν την έγνοια, 57 νέοι άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.
H επίθεση κατά της Βενεζουέλας και η άνευ προηγουμένου απαγωγή του Προέδρου της στις 3 Ιανουαρίου 2026 που εκτελέστηκε από την κυβέρνηση των ΗΠΑ υπό τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ είναι απολύτως καταδικαστέα. Παρά τον αυταρχικό και μη νομιμοποιημένο χαρακτήρα του καθεστώτος Μαδούρο, η ενέργεια αυτή συνιστά κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου και ευθεία υπονόμευση των κανόνων που αποτελούν τη βάση της διεθνούς πολυμερούς τάξης πραγμάτων.
Οι ΗΠΑ παραβίασαν ευθέως τον Χάρτη του ΟΗΕ, ο οποίος στο άρθρο 2 δεσμεύει τα κράτη-μέλη να «απέχουν από την απειλή ή χρήση βίας κατά της εδαφικής ακεραιότητας ή της πολιτικής ανεξαρτησίας οποιουδήποτε κράτους». Ο ίδιος Χάρτης παρέχει θεσμικές οδούς πρόληψης ή και εξουσιοδότησης χρήσης βίας για την αποκατάσταση της ειρήνης μέσω του Κεφαλαίου VII.
ΜΟΙΑΖΕΙ, ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ, με μεγάλη κοινωνική ανάφλεξη αυτό που απλώθηκε στο Ιράν από τις 28 Δεκεμβρίου και συνεχίζεται για μέρες, ξεκινώντας από οικονομικά παράπονα, την υποτίμηση του νομίσματος, την ακρίβεια και τις ελλείψεις και, με τη συμβολή της κρατικής καταστολής και συγκρούσεων που έφτασαν να είναι ένοπλες, φουντώνοντας το γενικότερο αντικυβερνητικό και αντικαθεστωτικό αίσθημα – κυρίως ανάμεσα στους φοιτητές αλλά και σε ευρύτερα κοινωνικά στρώματα.
Το θεοκρατικό σύστημα των σαράντα επτά χρόνων φαίνεται πως αντιμετωπίζει οξύτατη κρίση νομιμοποίησης και λόγω διαφθοράς ή της αναποτελεσματικότητας της διακυβέρνησης και λόγω των αυταρχικών ιδεολογικών μηχανισμών που έρχονται εδώ και χρόνια σε σύγκρουση με προσδοκίες ελευθερίας και αυτοκαθορισμού, κυρίως των νεότερων
Στο διεθνές πεδίο, το 2025 ήταν χρονιά αναταραχής και αστάθειας. Ηταν το έτος Τραμπ. Στην Ελλάδα, όμως, το 2025 ήταν έτος μεγάλης πολιτικής σταθερότητας. Παρά τις κινητοποιήσεις και τα σημαντικά κινήματα, παρά τις αυξομειώσεις της επιρροής πολλών κομμάτων, η σταθερότητα έδωσε τον τόνο. Στον πυρήνα της σταθερότητας βρίσκεται ένα πρωτοφανές γεγονός: το τεράστιο κενό εκπροσώπησης στον χώρο της Κεντροαριστεράς – Αριστεράς, χωρίς αντίστοιχο στον μισό αιώνα ζωής της Τρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας.
Στην αρχή ενός κρίσιμου για τον προοδευτικό χώρο έτους ο Γιάννης Ραγκούσης καταθέτει δημοσίως πέντε συνοπτικά κείμενα υπό τον τίτλο «Πέντε μικρές -συνεξαρτώμενες- επαναστάσεις για να πάμε στην επόμενη Ελλάδα». Τα δύο πρώτα από αυτά αλλά και το πολιτικό πλαίσιο έχουν ήδη δημοσιοποιηθεί και τα κυριότερα σημεία αυτών παρουσιάζει σήμερα η «Εφ.Συν.». «Πρόκειται για μια προγραμματική δουλειά που απευθύνεται πλέον στο σύνολο του προοδευτικού κόσμου κι όχι μόνο στα στενά κομματικά όρια του σημερινού ΣΥΡΙΖΑ» διευκρινίζει το μέλος της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, που έχει την αρμοδιότητα της παραγωγής νέων ιδεών στο πλαίσιο της Π.Γ.
«Ένας ισχυρός προοδευτικός πόλος εξουσίας που θα προκύψει μέσα από διαδικασία ενότητας, συσπείρωσης και ανασύνθεσης» και θα νικήσει στις επόμενες εκλογές είναι το μεγάλο στοίχημα του 2026 για τον ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, όπως το προσδιόρισε ο γραμματέας της Κ.Ε. του κόμματος Στέργιος Καλπάκης. Στον αντίποδα της ανόδου του αυταρχισμού σε διεθνές επίπεδο, είναι αναγκαίες πολιτικές που θα προωθούν το τρίπτυχο «ειρήνη, δημοκρατία, κοινωνική δικαιοσύνη» σε όλα τα επίπεδα
Η διαχείριση της ευλογιάς των αιγοπροβάτων από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας χαρακτηρίζεται από καθυστερήσεις, αντιφάσεις, έλλειψη διαφάνειας και πλήρη απουσία στρατηγικού σχεδιασμού. Παρά τη μαζική θανάτωση ζώων και τις εξαιρετικά σοβαρές επιπτώσεις στο εισόδημα των κτηνοτρόφων, η κυβέρνηση αποφεύγει να δώσει καθαρές και τεκμηριωμένες απαντήσεις σε κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τον εμβολιασμό, τις εξαγωγές και την πραγματική εικόνα του ζωικού κεφαλαίου της χώρας.
Ιδού, δέκα κομβικά ερωτήματα και απαντήσεις, βασισμένα σε πραγματικά δεδομένα και επίσημες πηγές:
Την περασμένη Τετάρτη λίγες ώρες πριν περιοχές σε ακτίνα 10 χλμ από το Σύνταγμα παραδοθούν ανυπεράσπιστες στις πλημμύρες, η μονάδα του ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών παρουσίαζε την Έκθεση της για τα καιρικά φαινόμενα που είχαν σοβαρές κοινωνικο-οικονομικές επιπτώσεις στη χώρα την περίοδο 2020-25.
Καταγράφηκαν 633 περιπτώσεις στις οποίες 294 άνθρωποι έχασαν την ζωή τους. Ειδικά τα τελευταία 13 χρόνια, δηλαδή την περίοδο 2013-2025, τα επεισόδια ήταν αυξημένα από τα προηγούμενα κατά 58% και οι ανθρώπινες απώλειες αυξημένες κατά 72%. Το 60% από αυτά τα επεισόδια αφορούσε πλημμύρες.
Το Νταβός θα ήταν το τελευταίο μέρος στον κόσμο όπου θα περιμέναμε να συμβεί κάτι τέτοιο. Αλλά αυτό που συνέβη αυτές τις ημέρες στις χιονισμένες πλαγιές του βουνού, που ο Τόμας Μαν ονόμασε κάποτε μαγικό, μα που τα τελευταία χρόνια ήταν ο ναός του οικονομικού φιλελευθερισμού, έμοιαζε με κάλεσμα σε εξέγερση.
Εξέγερση κατά της μετατροπής του κόσμου σε οικόπεδο που οι μεγάλες δυνάμεις μοιράζουν σε σφαίρες επιρροής, κυβερνούν χωρίς κανόνες, με την ωμή δύναμη, και επιβάλλουν στους υπόλοιπους ένα καθεστώς εξευτελιστικής υποταγής.
Οι αδύναμοι του κόσμου πρέπει να ανακαλύψουν τη δύναμή τους – ήταν το σύνθημα της εξέγερσης, δανεισμένο από ένα κείμενο του Χάβελ, από το μακρινό 1978, που προανήγγελλε μιας άλλης εποχής το τέλος. Και ο κήρυκας της εξέγερσης αυτής ήταν ένας εντελώς απροσδόκητος «επαναστάτης».
Τον περασμένο Μάιο, οι καθηγητές Ντάνιελ Ζίμπλαντ και Στίβεν Λεβίτσκι, συγγραφείς του βιβλίου «Πώς πεθαίνουν οι δημοκρατίες», έγραψαν ένα σημαντικό άρθρο μαζί με τον συνάδελφό τους Λούκαν Γέι στους «New York Times», στο οποίο επιχείρησαν να ορίσουν πότε ένα σύστημα διακυβέρνησης μεταβαίνει από τη δημοκρατία στον αυταρχισμό. Ισχυρίζονταν ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη διαβεί το σύνορο προς την αυταρχική διακυβέρνηση.
Κι αν η δημοκρατική οπισθοδρόμηση σε μια μικρή χώρα συνιστά αναμφίβολα μια τραγωδία για τον λαό της, στην περίπτωση των ΗΠΑ, με το οικονομικό και το γεωπολιτικό τους μέγεθος, οι επιπτώσεις θα είναι παγκόσμιας κλίμακας.
Αν γινόταν ένας διαγωνισμός για τον ιδανικό σύμμαχο της Αμερικής, έξω από την «αγγλόσφαιρα», η Δανία θα ήταν το μεγάλο φαβορί για τον τίτλο. «Ατλαντική» ως το κόκκαλο, πιστός εταίρος του ΝΑΤΟ από την ίδρυσή του, πρόθυμη να αναλάβει επικίνδυνες αποστολές στον αρκτικό κύκλο, πρόθυμη να συμμετέχει και σε αμφιλεγόμενες στρατιωτικές περιπέτειες των ΗΠΑ- ακόμη κι όταν οι κυβερνήσεις της έπρεπε να πληρώσουν βαρύ πολιτικό τίμημα και να συγκρουστούν με μια απολύτως εχθρική κοινή γνώμη.
Ανεξαρτήτως του πώς κρίνει κανείς την εξέλιξη των αγροτικών κινητοποιήσεων, υπάρχει ένα επιχείρημα που λέγεται από το Μαξίμου αυτές τις μέρες που, αν δεν ήταν σοβαρό, θα προσφερόταν για πολλά γάργαρα γέλια.
Η κυβέρνηση, λοιπόν, έχει θέσει ως προϋπόθεση στον διάλογο τη συμμετοχή αγροτοσυνδικαλιστών που δεν ελέγχονται από τις Αρχές για παράνομες επιδοτήσεις. «Αγρότες που ελέγχονται από τη Δικαιοσύνη δεν μπορούν να είναι συνομιλητές του Πρωθυπουργού στο Μέγαρο Μαξίμου», είπε ένας υπουργός.
Το 2015 η αντισυστημικότητα ήταν αρρενωπή, μπρούτα και συχνά χυδαία. Ο Αλέξης Τσίπρας, ο Πάνος Καμμένος και ο Νίκος Μιχαλολιάκος εικονογραφούσαν τις διαφορετικές πτυχές της και οι Αγανακτισμένοι διέδιδαν και ανατροφοδοτούσαν το κήρυγμά τους στις πλατείες της οργής.
Το παλαιό σύστημα έπρεπε να αφανιστεί, οι αρμοί του να σπάσουν, οι αμαρτίες του να το στείλουν στα αζήτητα, στην κόλαση, δηλαδή, της πολιτικής.
Από το απόγευμα της Πέμπτης (8/1) το βίντεο στην πλατφόρμα X με όνομα χρήστη @EmilyTanalyst προκαλεί σοβαρούς τριγμούς στο πολιτικό σύστημα. Αίφνης, το φάντασμα της διαφθοράς και της πολιτικής διαπλοκής φάνηκε ξανά να πλανάται πάνω από τον συννεφιασμένο κυπριακό ουρανό. Αλλά αυτή τη φορά αγγίζει τον ίδιο τον Νίκο Χριστοδουλίδη και η κοινή γνώμη είναι καχύποπτη. Δικαίως οι πολίτες απορούν, παρακολουθώντας την «πλοκή» του βίντεο να βασίζεται πάνω σε αποσπάσματα από αυθεντικές συζητήσεις συγγενών, συνεργατών και φίλων του Κυπρίου προέδρου (Χαραλάμπους, Λακκοτρύπης, Χρυσοχός).
Μετά τα χρόνια της χρεοκοπίας η χώρα ανέπτυξε μια ιδιότυπη φοβία. Να μην ανησυχήσει άλλο τους πολίτες της. Να μη χαλάσει την εικόνα της. Μάθαμε να αποφεύγουμε συστηματικά να μιλάμε και να ψάχνουμε λύσεις αποκατάστασης, για την αποεπένδυση που προκάλεσε η οικονομική κρίση στις βασικές υποδομές της χώρας.
Το περιστατικό με τις ραδιοσυχνότητες την Κυριακή δεν ήταν ένα μεμονωμένο περιστατικό. Εδώ και χρόνια λειτουργούμε οδικές (εκτός των ιδιωτικών δρόμων), σιδηροδρομικές και αεροπορικές μεταφορές με συστήματα και λογικές μιας άλλης εποχής. Κατά τη διάρκεια της κρίσης, η χώρα έμαθε να μετράει τα πάντα σε δημοσιονομικούς όρους και ως εκ τούτου τα θέματα των υποδομών υποχώρησαν ως προτεραιότητες.
Ζητώ προκαταβολικά την επιείκειά σας για την αναφορά που ακολουθεί, κάποιος (α) θα μπορούσε να με κατηγορήσει για έπαρση, αλλά σας είχα προειδοποιήσει γι’ αυτό που συμβαίνει. Στο άρθρο μου με τίτλο «Καλά ξεμπερδέματα» στις 22/12/2025 έγραφα για τις προσπάθειες του συστήματος Μητσοτάκη να δαιμονοποιήσει τους πολιτικούς αντιπάλους του κατασκευάζοντας θέματα που πλήττουν κυρίως την ηθική τους. Σημείωνα ανάμεσα στα άλλα: «Πότε ήταν η βίλα του Τσίπρα στο Σούνιο, πότε το γιοτ όπου έκανε διακοπές, πότε η καταγγελία ότι πούλησε τη Μακεδονία για να πάρει τις συντάξεις, πότε σε συνεννόηση με τον διεφθαρμένο Ραχόι της Ισπανίας έδιναν στην κυκλοφορία την “αποκάλυψη” ότι ο ΣΥΡΙΖΑ και οι Podemos χρηματοδοτήθηκαν από τον Μαδούρο της Βενεζουέλας.
Η πρόσφατη τηλεφωνική επικοινωνία του Τραμπ με τον Ερντογάν είχε στο επίκεντρο την εναντίωση του Ισραήλ στην παρουσία τουρκικών δυνάμεων στη Γάζα και στη Συρία και σε δεύτερο πλάνο την αναζήτηση μιας στάσης της Τουρκίας απέναντι στο Ιράν.
Είναι φανερό ότι μέχρι να ξεκαθαρίσει ο ορίζοντας των εξελίξεων στο Ιράν δεν μπορεί να υπάρξει μια συμφωνία ελέγχου της αντιπαράθεσης Ισραήλ-Τουρκίας με πεδίο τη Συρία.
Την ώρα που η επόμενη μέρα στη Βορειοανατολική Συρία προβάλλει σαν άλυτο σταυρόλεξο, καθώς η Τουρκία δεν μπορεί να αποδεχθεί την ίδρυση μιας δεύτερης, μετά το Βόρειο Ιράκ, ντε φάκτο ανεξάρτητης κουρδικής οντότητας, είναι ήδη ορατή η εστία της επόμενης κουρδικής ανάφλεξης που δεν είναι άλλη από το Ιρανικό Κουρδιστάν.
Σε μια εποχή που δοκιμάζεται από μια μακρόσυρτη αλληλουχία διαδοχικών κρίσεων –γεωπολιτικών, ενεργειακών, οικονομικών, κοινωνικών–, η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση παρουσιάζονται συχνά ως αναπόφευκτες τεχνοκρατικές διαδικασίες. Στην πραγματικότητα, όμως, πρόκειται για βαθιά πολιτικά εγχειρήματα. Δεν αφορούν μόνο την τεχνολογία, την καινοτομία και τις επενδύσεις, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αναδιανέμονται σύνολα κόστους, οφέλη και ευκαιρίες στο εσωτερικό των κοινωνιών, στο ευρωπαϊκό και το διεθνές σύστημα.