Από τη Λωζάννη στις Σέβρες

Η πρόσφατη τηλεφωνική επικοινωνία του Τραμπ με τον Ερντογάν είχε στο επίκεντρο την εναντίωση του Ισραήλ στην παρουσία τουρκικών δυνάμεων στη Γάζα και στη Συρία και σε δεύτερο πλάνο την αναζήτηση μιας στάσης της Τουρκίας απέναντι στο Ιράν.

Είναι φανερό ότι μέχρι να ξεκαθαρίσει ο ορίζοντας των εξελίξεων στο Ιράν δεν μπορεί να υπάρξει μια συμφωνία ελέγχου της αντιπαράθεσης Ισραήλ-Τουρκίας με πεδίο τη Συρία.

Την ώρα που η επόμενη μέρα στη Βορειοανατολική Συρία προβάλλει σαν άλυτο σταυρόλεξο, καθώς η Τουρκία δεν μπορεί να αποδεχθεί την ίδρυση μιας δεύτερης, μετά το Βόρειο Ιράκ, ντε φάκτο ανεξάρτητης κουρδικής οντότητας, είναι ήδη ορατή η εστία της επόμενης κουρδικής ανάφλεξης που δεν είναι άλλη από το Ιρανικό Κουρδιστάν.

Δεν είναι νοητή η προώθηση καθεστωτικής ανατροπής στην Τεχεράνη χωρίς ανάφλεξη στην περιοχή όπου ιδρύθηκε το πρώτο ημιανεξάρτητο κουρδικό κράτος στην περίοδο της σοβιετικής κατοχής από το 1942 μέχρι το 1946.

Βόρειο Ιράκ, Βορειοανατολική Συρία, Ιρανικό Κουρδιστάν με τερματικό σταθμό τη νοτιοανατολική Τουρκία: μια διαδρομή που αμφισβητεί έμπρακτα τις νεοθωμανικές φιλοδοξίες της Αγκυρας και ταυτόχρονα φωτίζει ως μονόδρομο μια αντικουρδική συμμαχία με την Τεχεράνη.

Τον Αύγουστο του 1990 ο τότε αρχηγός ΓΕΕΘΑ της Τουρκίας στρατηγός Τουρουντάι παραιτήθηκε και προειδοποίησε ότι η αποδυνάμωση και πολύ περισσότερο η ανατροπή του Σαντάμ θα οδηγήσουν σε χειραφέτηση των Κούρδων.

Εδώ και δέκα και πλέον χρόνια ο Ερντογάν καταγγέλλει τη Συνθήκη της Λωζάννης ως «ιστορική αδικία».

Οι καθεστωτικές ανατροπές στη Βαγδάτη και στη Δαμασκό αλλά και η στοχοποίηση της Τεχεράνης από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ απονευρώνουν αργά αλλά σταθερά τη Συνθήκη της Λωζάννης που επικύρωσε τη διανομή του Κουρδιστάν στα τέσσερα γειτονικά κράτη.

Ο αργός θάνατος της Λωζάννης τροφοδοτεί την αναβίωση της Συνθήκης των Σεβρών που προέβλεπε την ίδρυση ανεξάρτητου Κουρδιστάν.