Η μεγάλη πρόκληση

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης, Τα Νέα, Δημοσιευμένο: 2021-01-09

Γιώργος Χ. Σωτηρέλης
Γιώργος Χ. Σωτηρέλης
Τα συγκλονιστικά γεγονότα, που διαδραματίσθηκαν στο Καπιτώλιο, κατέστησαν σαφές ότι το μείζον πρόβλημα στις ΗΠΑ είναι πλέον η θεαματική και εξαιρετικά απειλητική άνοδος της Ακροδεξιάς. Οχι η άνοδος του «λαϊκισμού», γενικά και αόριστα, αλλά η άνοδος ενός συγκεκριμένου πολιτικού ρεύματος με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά: την αντίθεση στο κράτος δικαίου και στα ατομικά δικαιώματα, τον εθνικισμό, τον θρησκευτικό φονταμενταλισμό, τον κοινωνικό ρατσισμό, την εχθροπάθεια και την άρνηση της διαφορετικότητας. Στοιχείο βέβαια αυτής της Ακροδεξιάς είναι και ο λαϊκισμός. Οχι όμως με την παρεφθαρμένη έννοια που χρησιμοποιούν οι οπαδοί ενός καθεστωτικού πολιτικού καθωσπρεπισμού - για να τσουβαλιάσουν άκριτα κάθε παθογένεια του πολιτικού συστήματος αλλά και για να απαξιώσουν κάθε εκδήλωση ριζικής πολιτικής αμφισβήτησης - αλλά υπό την έννοια της καλλιέργειας της ψευδαίσθησης ότι ο λαός μπορεί να ασκεί την κυριαρχία του κατά το δοκούν, χωρίς να περιορίζεται ούτε από το Σύνταγμα ούτε από τους νόμους. Με αυτήν την ορολογική του οριοθέτηση, ο λαϊκισμός συνδέεται άρρηκτα όσο με τον αρχηγισμό των ακροδεξιών ηγετών - που θεωρούν τον εαυτό τους προνομιακό διαμεσολαβητή για την εγκοίτωση, δηλαδή επί της ουσίας τη χειραγώγηση, της λαϊκής θέλησης - όσο και με τον εθνικισμό (εξού και ο όρος «εθνολαϊκισμός»).

Πώς λοιπόν κατάφερε μια τέτοια Ακροδεξιά να καταλάβει την εξουσία -έστω και για μια, ευτυχώς, τετραετία - αλλά και να γελοιοποιήσει τη μόνη, ακόμη, υπερδύναμη, στα μάτια όλου του κόσμου; Η απάντηση είναι απλή: εκμεταλλεύθηκε στο έπακρο πρώτον τις χρόνιες θεσμικές ρωγμές και δυσλειτουργίες του πολιτικού συστήματος των ΗΠΑ, ιδίως στο πεδίο των εκλογικών θεσμών και της δημοκρατικής του νομιμοποίησης, και δεύτερον την εγκατάλειψη ή έστω την υποτίμηση, από τις καθεστωτικές δυνάμεις των Δημοκρατικών, των πλέον αδύναμων κοινωνικών στρωμάτων, ιδίως των μη ανεπτυγμένων οικονομικά Πολιτειών, που έγιναν, λόγω της κρίσης, εύκολη λεία στην ακροδεξιά και συχνά φασίζουσα ρητορεία του Τραμπ (όπως έγινε, άλλωστε, και στην Ευρώπη του μεσοπολέμου). Επειδή δε ο ίδιος κίνδυνος ταλανίζει, εδώ και χρόνια, και την Ευρώπη αλλά και επειδή οι εν γένει απειλές για τη Δημοκρατία αυξάνονται συνεχώς στον σημερινό περίπλοκο και διαρκώς μεταβαλλόμενο κόσμο, το ερώτημα που τίθεται πλέον επιτακτικά σε αμφότερες τις πλευρές του Ατλαντικού, είναι το ακόλουθο:

Θα αναλάβουν επιτέλους, μετά την ανάληψη της εξουσίας από τον Μπάιντεν, τις αναγκαίες πρωτοβουλίες για να οργανωθεί ξανά ένα κοινό μέτωπο υπεράσπισης των θεμελιωδών αξιών πάνω στις οποίες στηρίχθηκε η μεταπολεμική πολιτική και συνταγματική πραγματικότητα; Και ειδικότερα: Θα αποτολμήσουν, στο νέο διαβρωτικό τοπίο της παγκοσμιοποίησης και των συνεχών κρίσεων, την περαιτέρω εμβάθυνση και βελτίωση της Δημοκρατίας, ενισχύοντας τους συμμετοχικούς και δικαιοκρατικούς θεσμούς, περιορίζοντας δραστικά την ασυδοσία των αγορών και καταπολεμώντας αποφασιστικά τις κοινωνικές ανισότητες;

Η απάντηση στο ερώτημα είναι φανερό ότι επείγει. Ισως δε να αποδειχθεί το σημαντικότερο στοίχημα της εποχής μας…

Θέματα επικαιρότητας: Αμερική

Το Μεσανατολικό Σταυρόλεξο του Μπάιντεν

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-02-03

Λεπτές ισορροπίες σε πολλά μέτωπα που έχουν μεταξύ τους...

Περισσότερα
Θόδωρος Τσίκας

Και αν εκλεγεί πάλι ο Τραμπ ;

Θόδωρος Τσίκας, 2024-01-28

Στις ΗΠΑ διεξάγονται τώρα οι εσωτερικές προκριματικές...

Περισσότερα

Ολική επαναφορά Τραμπ

Γιώργος Καπόπουλος, 2024-01-27

Πρώτα η Αϊόβα και στη συνέχεια το Νιου Χαμσάιρ επιβεβαίωσαν...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Μας αφορά το πακέτο Μπάιντεν;

Κώστας Καλλίτσης, 2023-01-29

Η αμερικανική οικονομία ζεσταίνεται για μια νέα κούρσα...

Περισσότερα

Ο επόμενος Τραμπιστής θα είναι πιο επικίνδυνος

Γιώργος Παγουλάτος, 2022-11-13

Το σκηνικό εμφάνιζε τις προδιαγραφές ενός Ρεπουμπλικανικού...

Περισσότερα

Το κύμα

Παύλος Τσίμας, 2022-11-12

Έχουμε υποστεί τόσο καταιγιστικό βομβαρδισμό κακών ειδήσεων...

Περισσότερα
Κάκη Μπαλή

Τζον Φέτερμαν / Λίγη ελπίδα στη ζώνη της σκουριάς

Κάκη Μπαλή, 2022-11-12

Αν κάτι έμαθε ο κοινός θνητός στην Ελλάδα για τις ενδιάμεσες...

Περισσότερα

«Ο Μπάιντεν οδηγεί Ουκρανία, ΗΠΑ, ΕΕ προς μια νέα γεωπολιτική καταστροφή»

2022-07-05

Ως κορύφωση του 30ετούς σχεδίου του αμερικανικού νεοσυντηρητικού...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Σόσιαλ μίντια και φενάκες εν αφθονία

Παντελής Μπουκάλας, 2024-02-20

Από τον πλατωνικό «Φαίδρο» διδαχτήκαμε να είμαστε επιφυλακτικοί...

Γιατί υποχώρησε το κράτος δικαίου στην Ελλάδα;

Παύλος Ελευθεριάδης, 2024-02-17

Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 7ης Φεβρουαρίου...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Στροφή σε ένα νέο, υγιές παραγωγικό μοντέλο

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-02-15

Η κυβέρνηση της ΝΔ μετά τις εκλογές και το 41%, που το θεώρησε...

Δημοκρατική αφύπνιση

Λάμπρος Αθανάσιος Τσουκνίδας, 2024-02-11

Να που φτάσαμε να πρέπει να (ξανα)μάθουμε να κουβεντιάζουμε...

Γιώργος Σιακαντάρης

Μια συζήτηση: Αγαθούληδες ή πονηρούληδες;

Γιώργος Σιακαντάρης, 2024-02-11

Η προγραμματισμένη συζήτηση της Έφης Αχτσιόγλου, του Διονύση...

Εξωτερική πολιτική σε έναν απρόβλεπτο κόσμο

Λουκάς Τσούκαλης, 2024-02-10

Το παγκόσμιο οικοδόμημα στην εποχή της αμερικανικής παντοδυναμίας...

Ένας νέος αστερισμός;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-10

Το βράδυ των εκλογών του 1981- αφηγείται ο Μίμης Ανδρουλάκης...

Πάνος Σκοτινιώτης

Ζητείται εναλλακτική

Πάνος Σκοτινιώτης, 2024-02-09

Σε λίγες ημέρες συμπληρώνονται 68 χρόνια από τις εκλογές...

Δημήτρης Χατζησωκράτης

120 ημέρες πριν τις ευρωεκλογές

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2024-02-09

Όλες οι δημοσκοπήσεις στο τέλος Ιανουαρίου καταγράφουν...

Τα τουρνικέ στο μουσείο της Μεταπολίτευσης

Αλέξης Παπαχελάς, 2024-02-04

Πριν από αρκετό καιρό, στην προηγούμενη θητεία του, ο πρωθυπουργός...

Αλήθειες και μύθοι για το πακέτο Μπλίνκεν

Βασίλης Νέδος, 2024-02-04

Δεν έχουν ακόμη συμπληρωθεί παρά λίγες ημέρες από τη στιγμή...

Συνταγή της καταστροφής

Σταύρος Αραχωβίτης, 2024-02-04

Αυτές τις μέρες οι αγρότες βρίσκονται σε ένα πρωτόγνωρο...

×
×