Εξήντα χρόνια φαγούρα για τον γαλλογερμανικό άξονα

Μανώλης Σπινθουράκης, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2023-01-23

Στην περίπτωση της γαλλογερμανικής Συνθήκης συνεργασίας τα ιωβηλαία είχαν ανέκαθεν τη σημασία τους. Η σύναψή της έγινε το 1963, όταν ο Ντε Γκολ, βλέποντας μεταξύ άλλων τον Αντενάουερ να μην είναι ευτυχής από τη στάση των ΗΠΑ έναντι της οικοδόμησης Τείχους στο Βερολίνο, τον έπεισε να υπογράψει μια Συνθήκη συνεργασίας της Γερμανίας με τη Γαλλία, ευελπιστώντας ότι σταδιακά η Ευρώπη θα μπορούσε να έχει τη δίκη της φωνή έναντι των ΗΠΑ και της ΕΣΣΔ.

Διαψεύστηκε. Η Μπούντεσταγκ, επικυρώνοντας τη Συνθήκη, ξεκαθάρισε ότι η Γερμανία στα αμυντικά ζητήματα επιθυμεί να έχει τον πρώτο λόγο το ΝΑΤΟ και ότι τάσσεται υπέρ της ένταξης της Βρετανίας στην ΕΟΚ. Ο,τι δηλαδή δεν ήθελε ο Ντε Γκολ, που συν τοις άλλοις πάντα θεωρούσε το Λονδίνο αμερικανικό δούρειο ίππο στην Ευρώπη.

Το 1983, με την ευκαιρία των είκοσι ετών από την υπογραφή της Συνθήκης, ο Μιτεράν, ενώπιον των Γερμανών βουλευτών, έκλεισε το ζήτημα των σχέσεων με το ΝΑΤΟ λέγοντας πως «οι ειρηνόφιλοι βρίσκονται στη Δύση και οι πύραυλοι στην Ανατολή». Προς μεγάλη ικανοποίηση του χριστιανοδημοκράτη Χέλμουτ Κολ και μεγάλη απογοήτευση του σοσιαλδημοκράτη Βίλι Μπραντ.

Το 2003, στα 40 χρόνια από την υπογραφή της Συνθήκης, το κλίμα ήταν μάλλον πανηγυρικό. Η νομισματική ένωση της Ε.Ε. ήταν πραγματικότητα, η Γαλλία και η Γερμανία είχαν αποκτήσει μια κοινή στρατιωτική μονάδα ταχείας επέμβασης 1.500 ατόμων (κι ας μιλούσαν μεταξύ τους στα αγγλικά) και οι δύο χώρες αποφάσισαν πως εφεξής, τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο, θα συνεδριάζουν από κοινού οι κυβερνήσεις τους και δύο φορές τον χρόνο θα γίνονται συναντήσεις κορυφής.

Περίπλοκη εποχή

Το 2013 ωστόσο, το χρυσό ιωβηλαίο κάθε άλλο παρά ειδυλλιακό ήταν. Με την κρίση του χρέους να κορυφώνεται, η Ανγκελα Μέρκελ έβλεπε τον Φρανσουά Ολάντ με μισό μάτι και η φιλολογία περί διάλυσης ή πτώχευσης της Ε.Ε. έδινε κι έπαιρνε. Τελικά, μόνο η Ελλάδα πτώχευσε.

Το 2023 τα πράγματα είναι αρκετά περίπλοκα. Το ζήτημα της ευρωπαϊκής άμυνας, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, έχει εισέλθει ορμητικά στο προσκήνιο της επικαιρότητας. Το Βερολίνο, όσο και αν εξακολουθεί να είναι προσδεδεμένο στις ΗΠΑ και στο ΝΑΤΟ, δεν απορρίπτει πλέον κάθε συζήτηση για την αμυντική χειραφέτηση της Ευρώπης, ενώ στα οικονομικά ζητήματα αντιλαμβάνεται πως το μοντέλο ανάπτυξης της γερμανικής βιομηχανίας με φτηνή ρωσική ενέργεια δεν είναι στην επικαιρότητα, όπως άλλωστε δεν είναι και η πάση θυσία αποφυγή του κρατικού δανεισμού.

Από την άλλη, η Γαλλία, διαπιστώνοντας πως εντός της Ε.Ε. οι χώρες της Ανατολικής και Βόρειας Ευρώπης εμπιστεύονται ανοιχτά την Ουάσινγκτον περισσότερο από το Παρίσι και το Βερολίνο, οικοδομεί σχέσεις στενής συνεργασίας με την Ιταλία και την Ισπανία. Εκ παραλλήλου, ο Μακρόν ανακοινώνει τις μεγαλύτερες αμυντικές δαπάνες από την εποχή που ο Ντε Γκολ κατέστησε τη Γαλλία πυρηνική δύναμη.

Εξήντα χρόνια μετά τη θεσμοθέτησή του, ο γαλλογερμανικός άξονας εξακολουθεί βεβαίως να είναι η ατμομηχανή της Ευρώπης, αφού αντιπροσωπεύει το διόλου ευκαταφρόνητο 42% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ. Ολα όμως δείχνουν ότι οι μηχανοδηγοί πρέπει να αυξηθούν και ότι η Γαλλία και η Γερμανία δεν μπορούν πλέον να αποφασίζουν μόνες τους για πρόσωπα και πράγματα. Οσο δε πιο γρήγορα Βερολίνο και Παρίσι αντιληφθούν τη νέα πραγματικότητα τόσο το καλύτερο για την Ευρώπη.

Θέματα επικαιρότητας: Διεθνείς σχέσεις

Ποια Ευρώπη, ποια χειραφέτηση;

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-04-14

Τα οράματα για στρατηγική χειραφέτηση της Ευρώπης από τις...

Περισσότερα

Οι Κύπριοι, ο Ερντογάν και ο Κιλιτσντάρογλου

Κυριάκος Πιερίδης, 2023-03-18

Η 14η Μαΐου, ημέρα των εκλογών στην Τουρκία, θα είναι ακόμα...

Περισσότερα

Από το Ριάντ… στο Μπακού!

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-03-13

Η εξομάλυνση των σχέσεων Σαουδικής Αραβίας-Ιράν είχε προεξοφληθεί...

Περισσότερα

«Εμιγκρέ» και «γκασταρμπάιτερ»

Μανώλης Σπινθουράκης, 2023-02-03

Αλλο «εμιγκρέ» στη Γαλλία και άλλο «γκασταρμπάιτερ» στη...

Περισσότερα

Εξήντα χρόνια φαγούρα για τον γαλλογερμανικό άξονα

Μανώλης Σπινθουράκης, 2023-01-23

Στην περίπτωση της γαλλογερμανικής Συνθήκης συνεργασίας...

Περισσότερα
Ρένα Δούρου

Η COP28 έπαθε... Μουντιάλ!

Ρένα Δούρου, 2023-01-22

H είδηση ότι τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, από τις σημαντικότερες...

Περισσότερα

ΗΠΑ-Γερμανία, το ραγισμένο γυαλί

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-01-21

Η απόκλιση ΗΠΑ –Γερμανίας κορυφώθηκε στο Ραμστάιν, με...

Περισσότερα
Θόδωρος Τσίκας

Μαθήματα για τα F-16

Θόδωρος Τσίκας, 2023-01-17

Η θετική εισήγηση της κυβέρνησης Μπάϊντεν προς το Κογκρέσο...

Περισσότερα

Άρθρα/ Ευρωπαϊκή Ένωση

Θα αυτοτραυματιστεί η Ευρώπη;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-03

«Ευρώπη θα γίνουμε»! Στα ελληνικά ακούγεται θετικό, κάτι...

Π.Κ. Ιωακειμίδης

9+1 Ερωτήσεις - απαντήσεις για το Βέτο στην Ευρώπη

Π.Κ. Ιωακειμίδης, 2023-12-23

Είναι το πολιτικά πιο ευαίσθητο θέμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση...

Το μπούνκερ είναι αδιαπέραστο

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-11-18

Μια απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Καρλσρούης,...

Κώστας Καλλίτσης

Το διπλό χάσμα της Ευρώπης

Κώστας Καλλίτσης, 2023-11-12

Οτι η Ευρωπαϊκή Ενωση φλερτάρει με την ύφεση, δεν ήταν άγνωστο....

Σωτήρης Βαλντέν

Η νέα διεύρυνση της ΕΕ και το μέλλον της Ευρώπης

Σωτήρης Βαλντέν, 2023-09-07

Όταν πέρσι τον Ιούνιο οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αποφάσισαν...

Ο ΣΥΡΙΖΑ και οι ευρωεκλογές του 2024

Μανώλης Σπινθουράκης, 2023-06-28

Οπως πολύ σωστά είπε την Κυριακή ο Αλέξης Τσίπρας, το επόμενο...

Λόγια, λόγια, λόγια. Παχιά

Τάσος Παππάς, 2023-06-21

Στα ψιλά πέρασε μια πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση που έγινε...

Η ΑΠΟΨΗ ΕΦΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους

Η ΑΠΟΨΗ ΕΦΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, 2023-06-15

Στο πιο βαθύ σημείο της Μεσογείου, εκεί όπου η αφρικανική...

Η συμφωνία για το μεταναστευτικό στην ΕΕ κι ένα ακόμη ναυάγιο

Λευτέρης Παπαγιαννάκης, 2023-06-15

Είναι η συμφωνία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το Σύμφωνο...

Κώστας Καλλίτσης

Η αφύπνιση της Κομισιόν

Κώστας Καλλίτσης, 2023-05-27

Να που άρχισε να βρίσκει τη φωνή της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή!...

Η ανατροπή του κοινωνικού από το ατομικό στην Ευρώπη

Σάββας Γ. Ρομπόλης*, Βασίλειος Γ. Μπέτσης**, 2023-04-15

Η στρατηγική μετάβαση και ανατροπή του κοινωνικού από το...

Ποια Ευρώπη, ποια χειραφέτηση;

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-04-14

Τα οράματα για στρατηγική χειραφέτηση της Ευρώπης από τις...

×
×