Κάτι βλέπουν;..

Εν αρχή, οι τιμές είχαν αρχίσει να πιέζονται λόγω της σταδιακής ανατίμησης καυσίμων-ενέργειας από τα μέσα του 2021, η κατάσταση επιδεινώθηκε από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και τα γνωστά προβλήματα στις πρώτες ύλες και στις αλυσίδες εφοδιασμού. Το πρόβλημα αντιμετωπίστηκε καθ’ ημάς όπως πολλά άλλα: Με αμεριμνησία.

Η κυβέρνηση αρκούνταν να επαναλαμβάνει σχεδόν με ανακούφιση ότι ο πληθωρισμός είναι εισαγόμενος (άλλωστε, όλα τα προβλήματα σ’ αυτήν τη χώρα είτε εισάγονται είτε προκαλούνται από κακόπιστους λαϊκιστές…) και να μοιράζει αφειδώς επιδόματα οριζοντίως. Παρατηρώντας την κατάσταση οι αγορές (που καθ’ ημάς έχουν κακομάθει να δουλεύουν με υψηλά ποσοστά κέρδους, τέτοια που δεν συναντάς σε άλλη ευρωπαϊκή χώρα…) κατέληξαν ότι είναι κρίμα να αφήσουν να πάει χαμένη μια τέτοια κρίση -που αντί να ελεγχθεί, επιδοτείται.

Έτσι, ο εισαγόμενος γρήγορα εξελίχτηκε σε πληθωρισμό κερδών ή, όπως διεθνώς καθιερώθηκε ο όρος, σε πληθωρισμό απληστίας. Οι καθ’ ημάς αγορές εκμεταλλεύτηκαν την άνοδο των τιμών των εισαγομένων ως ευκαιρία για να διευρύνουν την κερδοφορία τους. Συστηματικά, κάθε μήνα και επί πολλούς μήνες, οι τιμές των τροφίμων και άλλων ειδών πρώτης ανάγκης τρέχουν ταχύτερα από όσο στην Εσπερία, παρότι στη χώρα μας οι τιμές σε αυτές τις κατηγορίες ήταν κατά τεκμήριο ήδη (έως πολύ) υψηλότερες.

Γίνεται μια τεράστια αναδιανομή πλούτου: Στο «Ελντοράντο η Ελλάς», σε απόκλιση από τους 27 όπου μισθοί και κέρδη ακολουθούν σχεδόν παράλληλη πορεία, η ψαλίδα ανοίγει. Το μερίδιο των μισθών συρρικνώνεται (είναι το δεύτερο χαμηλότερο στους 27) και το μερίδιο των κερδών φουσκώνει -είναι το τρίτο μεγαλύτερο στους 27. Επιπλέον, καθ΄ ημάς υπάρχουν τα δύο με τη μεγαλύτερη διαφορά αξίας ευρώ: Ένα πάμφθηνο, το πιο φθηνό στην Ευρώπη (το ευρώ που δανείζει ο μικροκαταθέτης στις τράπεζες) κι ένα πανάκριβο, -το ευρώ που δανείζουν οι τράπεζες.

Η πρωτογενής αναδιανομή ενισχύεται δευτερογενώς: Αφενός με τη φορολογία, καθώς οι μη τιμαριθμοποιημένοι συντελεστές εισοδήματος και οι αμετάβλητοι, επί υψηλότερων τιμών, συντελεστές ΦΠΑ σωρεύουν πληθωριστικά φορολογικά έσοδα και, αφετέρου, με τη συγκράτηση των δαπανών κοινωνικού χαρακτήρα -ακραίο δείγμα η κατερείπωση του ΕΣΥ και η συστηματική αύξηση των ιδιωτικών δαπανών νοσηλείας, που ήδη ήταν από τις πολύ υψηλότερες στη Δύση.

Και οι συνέπειες στην οικονομία;

Από τη μια είναι η εικόνα: Το άφθονο χρήμα από τα ουρανοκατέβατα κέρδη, τον αυξανόμενο κρατικό δανεισμό, τα πληθωριστικά φορολογικά έσοδα και την ταχεία ρευστοποίηση (χωρίς κοινωνικά-αναπτυξιακά κριτήρια) των πόρων ειδικά του Ταμείου Ανάπτυξης και Ανθεκτικότητας, φιλοτεχνεί μια μαγική εικόνα ανάπτυξης -παρότι το ΑΕΠ είναι μικρότερο και το χρέος πολύ υψηλότερο από όσο ήταν πριν 15 χρόνια, όταν πέσαμε στα βράχια της κρίσης.

Από την άλλη, είναι η πραγματικότητα:

Μία πλευρά της, ότι παρά την πρωτοφανή αύξηση κερδών και το απίστευτο χρήμα που κυκλοφορεί, η επενδυτική δραστηριότητα σχετικά υστερεί. Σύμφωνα με τον Προϋπολογισμό, πέρυσι οι επενδύσεις θα αυξάνονταν 15,5% -αυξήθηκαν μόνο 7%. Φέτος, προβλέπεται ότι θα αυξηθούν 15,1% -κι αυτό είναι στον αέρα. Άλλωστε, κι όσες σχετικά μεγάλες επενδύσεις γίνονται, γίνονται με λεφτά του ΕΣΠΑ και του ΤΑΑ, και με μόνο μια μικρή ιδιωτική συμμετοχή στο κεφάλαιο -οι ιδιωτικές επενδύσεις γίνονται σε μεγάλο μέρος τους με δημόσιο χρήμα.

Και τί γίνονται τα κέρδη πέραν της πολυτελούς κατανάλωσης;

Αυξανόμενο μέρος τους επενδύεται στο εξωτερικό. Η αυξημένη κερδοφορία που αποκτάται εδώ (χάρη στον πληθωρισμό κερδών, τον αναιμικό ανταγωνισμό και την εξαέρωση των μισθών…) αναζητά την τύχη της εκτός συνόρων. Έτσι, οι ελληνικές άμεσες επενδύσεις στο εξωτερικό, από 1.147,7 εκατ. ευρώ που ήταν το 2021, αυξήθηκαν 121% κι έφτασαν τα 2.538,5 εκατ. το 2022 και, πέρυσι πάλι, αυξήθηκαν επιπλέον 28% κι έφτασαν τα 3.240,4 εκατ. ευρώ. Μέσα σε τρία χρόνια, δηλαδή, τα κέρδη που φεύγουν στο εξωτερικό παρά κάτι τριπλασιάστηκαν. Απλώς, ακολουθούν πιστά τις παραδόσεις; Ή κάτι βλέπουν;..