Η κατάσταση θα ήταν πολύ διαφορετική, αν δεν είχαν σπαταληθεί τρεις μήνες. Αν αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, η κυβέρνηση είχε τη διανοητική ενέργεια για νηφάλια επανεκτίμηση δεδομένων και συσχετισμών και τη δύναμη να πει την αλήθεια. Αν είχε καταστείλει το σύνδρομο «εδώ και τώρα!» που πλημμύριζε τις γραμμές της. Αν ιεραρχούσε προτεραιότητες με στόχο τη σταθερή υλοποίηση σε βάθος 4ετίας των προεκλογικών δεσμεύσεων για ανάπτυξη εντός της Ευρωζώνης. Αν διέθετε ένα σχέδιο που (δεν θα πέταγε σε ροζ σύννεφα, αλλά) θα πάταγε στη πραγματικότητα.

Η κυβέρνηση σε αυτή τη διαπραγμάτευση έκανε και λάθη, όπως η μη διασφάλιση της στοιχειώδους χρηματοδότησης για το διάστημα των διαπραγματεύσεων, η υπερτροφική επικοινωνιακή διαχείριση, η αργοπορία στην κατάθεση εναλλακτικών μετρήσιμων προτάσεων και η εμπλοκή τμήματος των στελεχών της στη φιλολογία περί Grexit .

Σήμερα φαίνεται να αντιμετωπίζει αυτές τις αδυναμίες. Αντίστοιχα βήματα πρέπει να κάνουν και οι εταίροι. Σε κάθε περίπτωση η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να αποφύγει την παράταση των διαπραγματεύσεων που αυξάνει τον κίνδυνο άτακτης υποχώρησης υπό καθεστώς χρηματοδοτικής ασφυξίας.

Έχουμε πλέον ως χώρα τη … συγκατάθεση και κορυφαίων παραγόντων της ΕΕ να πραγματοποιήσουμε το δημοψήφισμά μας. Με την ευκαιρία του Eurogroup της 11/5, αναφερόμενοι στο θέμα είπαν το απολύτως προφανές: Αποτελεί εσωτερικό ζήτημα της χώρας η καταφυγή σε μια δημοκρατική διαδικασία. Με λίγα λόγια. Κάντε τα κουμάντα σας.
Η υπόθεση, λοιπόν, «δημοψήφισμα» αποτελούσε και αποτελεί μια επιλογή της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ αν θέλει να την επιδιώξει. Η δυνατότητα προσφυγής σε αυτό δεν θα κολλήσει τελικά σε ασυμβίβαστα λόγω συντάγματος.

Η χώρα βρίσκεται σε εξαιρετικά κρίσιμη καμπή. Το αδιέξοδο πρέπει να αποφευχθεί. Η κυβέρνηση πήρε εντολή για λύση εντός Ε.Ε. και ευρωζώνης με πιο αποτελεσματική διαπραγμάτευση και όχι εντολή για ρήξη. Ιδεολογικές εμμονές των εταίρων και παλινδρομήσεις της κυβέρνησης έχουν οδηγήσει σε αβεβαιότητα και χειροτέρευση της πραγματικής οικονομίας. Η συμφωνία που είχε επιτευχθεί στις 20 Φεβρουαρίου ήταν προς θετική κατεύθυνση αλλά μέχρι σήμερα δεν την υλοποίησε ο ΣΥΡΙΖΑ γιατί προφανώς δεν την πιστεύει. Ταυτόχρονα η στάση των εταίρων και το σοβαρό διαπραγματευτικό λάθος της κυβέρνησης να μην εξασφαλίσει χρηματοδότηση για το τετράμηνο οδήγησε σε ασφυκτικές συνθήκες έλλειψης ρευστότητας.

Στη διαπραγμάτευση στηρίζουμε την κυβέρνηση στο βαθμό που θα διεκδικήσει την αλλαγή πολιτικής, δείχνοντας ευθύνη απέναντι στις ευρωπαϊκές συνθήκες και την κοινή ευρωπαϊκή πορεία και θα διαπραγματευτεί με συγκεκριμένες εναλλακτικές προτάσεις. Είμαστε αντίθετοι σε μια λογική ρήξης.

Στο μέτωπο των εσωτερικών αλλαγών θα στηρίξουμε την κυβέρνηση στο βαθμό που θα προωθήσει αναγκαίους εκσυγχρονισμούς, δημοκρατικές μεταρρυθμίσεις και δίκαιες αλλαγές. Αντίθετα, δεν θα συναινέσουμε σε πολιτικές που αναπαράγουν συντεχνιακές ρυθμίσεις και αναδιανεμητικές λογικές του παρελθόντος και κρατισμό.

Στελέχη της κεντροαριστεράς που στήριξαν μέχρι τέλους τη δικομματική κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου, συνήθιζαν να χαρακτηρίζουν “απλουστευτικό και διχαστικό” το δίπολο “μνημόνιο – αντιμνημόνιο”, με το οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ προσέγγιζε και ερμήνευε την πραγματικότητα. Αν και η συγκεκριμένη κριτική υπάκουε και σε άλλου τύπου προτεραιότητες, όπως ήταν η ανάγκη να δικαιολογηθεί η σύμπλευση του ΠΑΣΟΚ με τη ΝΔ, η αλήθεια είναι ότι το “μνημόνιο – αντιμνημόνιο” λειτούργησε ισοπεδωτικά, θόλωσε υπαρκτές πολιτικές αποχρώσεις και έθρεψε, τελικά, αυταπάτες και ψευδαισθήσεις, που βρίσκει μπροστά της η σημερινή κυβέρνηση.

Στις 100 ημέρες διακυβέρνησης από τη συνεργασία των κύριων εκφραστών του λαϊκισμού ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ, η χώρα πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο και ήδη το καράβι αγγίζει επικίνδυνα τα βράχια. Αυτοί που υποσχέθηκαν αξιοπρέπεια και «σκληρή διαπραγμάτευση», παρακολουθούν αμήχανα τα αδιέξοδα στα οποία μας οδήγησαν.

Η στιγμή της συμφωνίας με τους θεσμούς φαίνεται πως είναι πλέον θέμα χρόνου. Θα πρόκειται σίγουρα για έναν επώδυνο συμβιβασμό καθώς θα συντρίψει τα τελευταία απομεινάρια των ανεδαφικών αντιλήψεων που αναπτύχθηκαν τα χρόνια της κυριαρχίας του αριστερο-δεξιού εθνολαϊκισμού και εγκλώβισαν τον πολιτικό λόγο σε πλήρως μαξιμαλιστικές διεκδικήσεις, οι συνέπειες των οποίων αντανακλώνται στη σημερινή δυσχερή μας θέση. Σε κάθε περίπτωση, δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για άσκηση εύκολης κριτικής στην κυβέρνηση (αν και ο πειρασμός είναι δικαιολογημένος για όσους δέχτηκαν επιθέσεις και στιγματίστηκαν ως προδότες από τους ανέξοδα πλειοδοτούντες οπαδούς της «υπερήφανης διαπραγμάτευσης»)

Τα ψέματα τέλειωσαν, ο Μάιος προχωράει, η Αθήνα έχει διαμηνύσει και οι δανειστές γνωρίζουν ότι, εάν δεν υπάρξει χρηματοδότηση, δεν θα πληρωθούν οι επόμενες δόσεις -και αυτό είναι πλέον αντικειμενικό και όχι μπλόφα. Το μπαλάκι είναι πλέον σ’ αυτούς

Αρκεί να θέσει κάποιος το ερώτημα ή να επιχειρηματολογήσει υπέρ της επιλογής που δημοσκοπικά πλειοψηφεί, για να ξεσηκωθεί θύελλα. Από όλα τα θέματα- κι είναι εκατοντάδες- που έχουν τεθεί προς συζήτηση από αυτές τις στήλες, εύκολα διαπιστώνει κανείς ότι εκείνο που ξεσηκώνει περισσότερο τα πάθη, εκείνο που παρακινεί περισσότερα και πιο μαχητικά σχόλια, είναι το θέμα του νομίσματος.

Η ερχόμενη Τετάρτη, 6 Μαΐου, είναι κρίσιμη ημέρα. Συνεδριάζει η διοίκηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας με κεντρικό θέμα στην ατζέντα την Ελλάδα. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν εκτιμάται ότι θα είναι πολύ σημαντικές για την πορεία της χώρας, τη ζωή του ελληνικού λαού. Δύο τα ενδεχόμενα:
(α) Αν υπάρξει βεβαιότητα για συμφωνία με τους εταίρους, η ΕΚΤ εκτιμά ότι μειώνεται το ρίσκο των ελληνικών τραπεζών και θα τους επιτρέψει να αγοράσουν επιπλέον των 10 δισ. έντοκα γραμμάτια του Δημοσίου, εντός του ορίου των 15 δισ. ευρώ.
(β) Αν, αντιθέτως, υπάρξει βεβαιότητα για ρήξη, η ΕΚΤ θα αυξήσει το «κούρεμα» που επιβάλλει στις εγγυήσεις από το 23% που είναι σήμερα, σε 44% ή 65% ή 80%.

Η κυβέρνηση εφαρμόζει τρισχιδή πολιτική. Εναντι των «θεσμών» προσπαθεί να παραμένει εντός των διατάξεων λειτουργίας της ΕΕ, ώστε να απολαμβάνει τις παροχές και να διεκδικεί ενισχύσεις. Την ίδια στιγμή, «παίζει καθυστέρηση» στις μεταρρυθμίσεις στη βάση του ευρωπαϊκού κεκτημένου που έχει ανάγκη η χώρα, επικαλούμενη τη διαφορετική «λαϊκή εντολή» και την «ανικανότητα» των εταίρων να καταλάβουν τις «συλλήψεις» του οικονομικού επιτελείου.