[Ευρωπαϊκό όνειρο] Εκτός κανονικότητας

Πολλά έχουν γραφτεί για τις τελευταίες αποφάσεις του Eurogroup αναφορικά με το (επικείμενο) κλείσιμο της αξιολόγησης και τη διευθέτηση του χρέους (χρειάζεται όμως να κατανοήσουμε ότι οι ρυθμίσεις για το χρέος συνιστούν ένα άγαρμπο σύνολο αμφίσημων και πολλαπλής ερμηνείας πλαίσιο, ένα κλασικό fudge της ευρωπαϊκής διαδικασίας λήψης αποφάσεων, μέσα στο οποίο ο καθένας διαβάζει ό,τι θέλει).

Το κύριο πολιτικό μήνυμα, ωστόσο, βρίσκεται αλλού και είναι ανησυχητικό. Τα όσα διαλαμβάνει η απόφαση του Eurogroup κλείνουν την προοπτική επιστροφής της χώρας στην ευρωπαϊκή κανονικότητα για το ορατό μέλλον. Η Ελλάδα θα αντιμετωπίζεται ως ειδική, ξεχωριστή περίπτωση έξω από το θεσμικό πλαίσιο της οικονομικής διακυβέρνησης της ευρωζώνης (όπως ορίζεται από τις Συνθήκες, το Δημοσιονομικό Σύμφωνο για τη Σταθερότητα, τον Συντονισμό και τη Διακυβέρνηση της ΟΝΕ και τα πακέτα κανονισμών Six-Pack, Two-Pack).

Με άλλα λόγια, η Ελλάδα θα παραμείνει στην ευρωζώνη αλλά πάντοτε με ειδική επιτήρηση και Μνημόνιο. Γιατί, τι άλλο σημαίνει η υιοθέτηση μόνο και ειδικά για την Ελλάδα «συμπληρωματικού έκτακτου μηχανισμού περικοπών» (additional contingency mechanism), του γνωστού κόφτη; Παρεμφερής σταθερός μηχανισμός με θεσμικά κατοχυρωμένες ασφαλιστικές δικλίδες προβλέπεται από τα κείμενα που προαναφέραμε και ιδιαίτερα από το δημοσιονομικό σύμφωνο. Αλλά αυτός θα ισχύει για τις κανονικές χώρες-μέλη της ευρωζώνης.

Επίσης τι άλλο σημαίνει η διαρκής ειδική εποπτεία κάτω από την οποία θα βρίσκεται η χώρα, όπως αναπόφευκτα επιβάλλουν ο ειδικός μηχανισμός/κόφτης και οι ρυθμίσεις για το χρέος, όταν διαβάσει κανείς ιδιαίτερα ανάμεσα στις αράδες; Βεβαίως, από τα κείμενα που προαναφέραμε προβλέπονται επίσης θεσμικές ρυθμίσεις σταθερής εποπτείας, αλλά κι αυτές αφορούν τις κανονικές χώρες-μέλη. Ενώ η Ελλάδα δεν θεωρείται κανονική χώρα - και, το χειρότερο, πιστεύεται ότι δεν μπορεί να γίνει. Αυτό είναι το θλιβερό πολιτικό μήνυμα.

Μέχρι τον περασμένο Ιούλιο, οι περισσότερες χώρες-μέλη της ΕΕ, μεταξύ των οποίων η Γερμανία, θεωρούσαν έσχατη λύση στο ελληνικό πρόβλημα την έξοδο της Ελλάδας από την ευρωζώνη (Grexit). Αυτή τη στιγμή, η επιλογή αυτή έχει αποσυρθεί. Βεβαίως το Grexit μπορεί να προκύψει, αλλά ως αποτέλεσμα ατυχήματος, παρά σχεδιασμένης στρατηγικής.

Αυτή τη στιγμή η στρατηγική είναι η Ελλάδα να κρατηθεί στην ευρωζώνη όχι ως κανονικό μέλος, καθώς εκτιμάται ότι αυτό δεν είναι εφικτό, αλλά ως ειδική περίπτωση. Η ακύρωση αυτής της στρατηγικής συνιστά τη μείζονος σημασίας πρόκληση για τη χώρα. Η Ελλάδα πρέπει να επιστρέψει στην κανονικότητα.