Τα πρωτογενή πλεονάσματα πριν και τώρα

Κώστας Καλλίτσης, Η Καθημερινή της Κυριακής, Δημοσιευμένο: 2019-04-27

Κώστας Καλλίτσης
Κώστας Καλλίτσης
Το 2016 είχαμε δεσμευτεί να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ, επιτεύχθηκε 3,9%. Το 2017, αντί για 1,75% του ΑΕΠ, επιτεύχθηκε 3,9%. Και το 2018, αντί για 3,5% του ΑΕΠ, επιτεύχθηκε πρωτογενές πλεόνασμα 4,3% – είχαμε υπεραπόδοση 1,5 δισ. ευρώ. Επί τρία διαδοχικά έτη η χώρα πετυχαίνει υπερπλεονάσματα – θα πετύχει και φέτος, τέταρτο κατά σειρά έτος. Το πώς δημιουργήθηκαν τα υπερπλεονάσματα είναι ένα σοβαρό θέμα που αναφέρεται στο παρελθόν. Υπάρχουν άλλα δύο θέματα, ωστόσο, που αφορούν το παρόν και το μέλλον.

Πρώτο: Είναι πολύ θετικό το ότι, από τα 13 δισ. που συγκεντρώθηκαν ως υπεραπόδοση, ως υπερπλεόνασμα, περισσότερα από 10 δισ. ευρώ παραμένουν στα κρατικά ταμεία. Το συνολικό απόθεμα, μαζί με τα κεφάλαια του μαξιλαριού ασφαλείας για το χρέος και εκείνα που αντλήθηκαν από τις αγορές, αθροίζονται σε 30 δισ. ευρώ περίπου. Δεν είναι πολλά, αλλά είναι πολύτιμα. Το θέμα: Πόσα πρέπει να μείνουν στην άκρη ως μήνυμα ασφαλείας στις διεθνείς αγορές, πόσα ως δική μας ασφάλεια έναντι δημοσιονομικών κινδύνων (αποφάσεις του ΣτΕ, νέα ύφεση στην Ευρώπη...), πόσα για στήριξη της πορείας των τραπεζών, πόσα για ενεργό διαχείριση του χρέους, πόσα να διατεθούν για άμεση ώθηση στην ανάπτυξη; Αυτό είναι το πρώτο θέμα που χρήζει διαλόγου και απαντήσεων.

Δεύτερο: Σε προηγούμενα χρόνια, όταν η χώρα μας εθεωρείτο ο ορισμός της αφερεγγυότητας, η επίτευξη υπερπλεονασμάτων ήταν εκείνη που βοήθησε να αναστραφούν οι αρνητικές προσδοκίες των αγορών, να βεβαιωθούν για τη δημοσιονομική και οικονομική μας σταθερότητα, ώστε να ξαναβγεί η χώρα στις αγορές και να πέφτουν οι αποδόσεις των ομολόγων της σε χαμηλά 15ετίας. Σε αντίθεση με τον ισχυρισμό ότι τα πλεονάσματα λειτούργησαν ως ο υφεσιακός παράγοντας (τέτοιος ήταν/είναι οι τράπεζες...), η εμπιστοσύνη που αποκαταστάθηκε εξαιτίας των υπερπλεονασμάτων ήταν (σκληρός μεν, αλλά αναγκαίος) όρος για τη σταθεροποίηση της οικονομίας.

Ομως, το στοίχημα (και για την εξυπηρέτηση του χρέους) από εδώ και πέρα είναι η δραστική επιτάχυνση της οικονομικής μεγέθυνσης. Και θα ενισχυθούν οι πιθανότητες να το κερδίσουμε, εφόσον δεν θα είμαστε υποχρεωμένοι να παράγουμε πρωτογενή πλεονάσματα ύψους 3,5% του ΑΕΠ. Η μείωσή τους δεν σημαίνει ότι αυτομάτως θα εκτιναχτεί η ανάπτυξη – τα σχετικά οικονομετρικά μοντέλα δείχνουν ότι η δύναμη του πολλαπλασιαστή μιας μείωσης, π.χ. από 3,5% σε 2,5%, εξαντλείται σε 12-18 μήνες. Οπωσδήποτε, ωστόσο, εφόσον γίνει υπέρ των επενδύσεων και της απασχόλησης (και όχι υπέρ «πελατών» και πελατειακών μηχανισμών...) θα ενισχύσει την (προς ώρας...) αναιμική αναπτυξιακή πορεία της χώρας.

Το ζήτημα είναι τι θα πουν οι δανειστές μας. Αγνωστο. Θα φανεί όταν/αν αρχίσει μια σοβαρή συζήτηση μαζί τους γι’ αυτό το θέμα. Πάντως, η αλήθεια είναι ότι είχαμε συμφωνήσει να πετυχαίνουμε πρωτογενή πλεονάσματα 3,5% επί πέντε συνεχή έτη (2018-2022). Τέλος του τρέχοντος, θα έχουμε πετύχει πρωτογενή πλεονάσματα άνω του 3,5% επί τέσσερα συνεχή έτη (2016-2019). Απομένει ένα ακόμη (2020) για να συμπληρωθεί η 5ετία. Αν ισχύει η συμφωνία…

Θέματα επικαιρότητας: Οικονομική κρίση

Φίλιππος Σαχινίδης

Προοδευτικές προτάσεις για την οικονομία σε συνθήκες permcrisis

Φίλιππος Σαχινίδης, 2022-11-21

H λέξη της χρονιάς για το 2022 σύμφωνα με το λεξικό Collins είναι...

Περισσότερα
Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Η αδιέξοδη οικονομική πολιτική θα φέρει λουκέτα και ανεργία

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2021-02-02

Η πανδημία του Covid19 άλλαξε ριζικά τα δεδομένα παγκοσμίως...

Περισσότερα
Γιάννης Βούλγαρης

Τι μαθαίνουμε από την τριπλή κρίση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2020-09-12

Λίγες ήταν ευτυχώς οι φορές που η μεταπολιτευτική Ελλάδα...

Περισσότερα

Εικόνα δύσβατης πορείας

Αντώνης Παπαγιαννίδης, 2020-06-25

Είναι αλήθεια πως στην Ελληνική πραγματικότητα συχνά υπάρχει...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Από τη χαμένη 10ετία, μην πάμε στη χαμένη γενιά

Κώστας Καλλίτσης, 2020-05-10

Η καταιγίδα έχει όνομα, λέγεται ανεργία. Και θα είναι σφοδρή....

Περισσότερα
Αντώνης Λιάκος

Πλοήγηση μέσω κρίσεων

Αντώνης Λιάκος, 2020-05-03

Η τωρινή κρίση της πανδημίας, και η οικονομική που σέρνει...

Περισσότερα

Μειώστε τους φόρους στους μισθωτούς

Αντώνης Καρακούσης, 2019-10-20

Η μακρόχρονη κρίση και το πλήθος των μέτρων, μνημονιακών...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Τα πρωτογενή πλεονάσματα πριν και τώρα

Κώστας Καλλίτσης, 2019-04-27

Το 2016 είχαμε δεσμευτεί να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα...

Περισσότερα

Άρθρα/ Οικονομία-Εργασία

Κώστας Καλλίτσης

Φταίει το μοντέλο

Κώστας Καλλίτσης, 2024-07-14

Γιατί το δημόσιο έχει προχωρήσει σε αναστολή αρκετών πληρωμών;...

Κώστας Καλλίτσης

Πάμε σαν άλλοτε

Κώστας Καλλίτσης, 2024-07-07

Το υπουργείο Οικονομικών κατά κανόνα έχει -εκ της θέσεώς...

Κώστας Καλλίτσης

Ξεμένει το Δημόσιο;

Κώστας Καλλίτσης, 2024-06-23

Τον τελευταίο καιρό πολλές πληρωμές που όφειλε να κάνει...

Ψέματα στον ανεμιστήρα: πώς η μείωση των ΑΞΕ κατά -36% έγινε «έκρηξη επενδύσεων» +62%

Νίκος Ράπτης, 2024-05-09

Εκατοντάδες ΜΜΕ αναμάσησαν πρόσφατα το κυβερνητικό non paper...

Κώστας Καλλίτσης

Η καλή ακρίβεια

Κώστας Καλλίτσης, 2024-04-28

Ένας βασικός παράγοντας που υποδαυλίζει τον πληθωρισμό...

Κώστας Καλλίτσης

Η εθνική μας αφωνία

Κώστας Καλλίτσης, 2024-04-14

Βαδίζουμε προς τις ευρωεκλογές συζητώντας επί παντός επιστητού,...

Κώστας Καλλίτσης

Η Eurostat και η θωρακισμένη οικονομία

Κώστας Καλλίτσης, 2024-03-31

Στα καθήκοντα κάθε κυβέρνησης είναι και η διαχείριση της...

Χωρίς επιδόματα

Νίκος Φιλιππίδης, 2024-03-13

Επειδή πολλοί αναρωτιούνται τι άλλαξε ξαφνικά φέτος σε...

Κώστας Καλλίτσης

Καίγοντας χρόνο

Κώστας Καλλίτσης, 2024-03-10

Λοιπόν, πώς πάμε; Η οικονομία μεγεθύνεται, αν όχι με υψηλούς...

Τι συμβαίνει με την οικονομία της Ευρώπης;

2024-03-06

Πριν από 18 μήνες, σχεδόν όλοι οι αναλυτές προέβλεπαν ότι...

Κώστας Καλλίτσης

Κάτι βλέπουν;..

Κώστας Καλλίτσης, 2024-03-03

Εν αρχή, οι τιμές είχαν αρχίσει να πιέζονται λόγω της σταδιακής...

Κώστας Καλλίτσης

Τί έμαθε ο αγρότης;

Κώστας Καλλίτσης, 2024-02-18

Ποιο είναι το πρόβλημα της αγροτικής μας οικονομίας; Αν...

×
×