Γνώμη Πού µας πάει το λεωφορείο;

Παύλος Τσίμας, Τα Νέα, Δημοσιευμένο: 2011-01-15

Χωρίς Μετρό και λεωφορεία, ταλαιπωρηµένοι, µποτιλιαρισµένοι στους ασάλευτους δρόµους της Αττικής, οι άνθρωποι είναι λογικό ν’ αναρωτιούνται: Ποιος έχει δίκιο, η κυβέρνηση ή οι απεργοί;

Η κυβέρνηση έχει δίκιο: µια ριζική αλλαγή στις αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας είναι απολύτως (και από καιρό) αναγκαία. Η κυβέρνηση έχει άδικο: τη συζήτηση για την αναγκαία αλλαγή την αρχίζει µε το κεφάλι κάτω και τα πόδια ψηλά. Η αφετηρία της συζήτησης δεν µπορεί να είναι τα επιδόµατα των οδηγών, το ύψος των µισθών ή οι υπερωρίες των υπαλλήλων στις αστικές συγκοινωνίες.

Η αφετηρία πρέπει να είναι η ποιότητα των παρεχόµενων στον πολίτη υπηρεσιών και η σχέση της ποιότητας αυτής µε το κόστος των υπηρεσιών που προσφέρονται.

Ας µην ανακαλύψουµε τον τροχό. Τον Ιούλιο του 2003, το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο εξέδωσε µιαν απόφαση που, ώς σήµερα, αποτελεί οδηγό για την οργάνωση των αστικών συγκοινωνιών στην Ευρώπη (εκτός Ελλάδας). Με την απόφαση αυτή το δικαστήριο έκρινε αφενός ότι οι αστικές συγκοινωνίες πρέπει να συνεχίσουν να επιδοτούνται (µέχρι και το 100% του κόστους τους) χωρίς αυτό να αντιβαίνει στους ευρωπαϊκούς κανόνες ανταγωνισµού. Είναι θεµιτό, έκρινε το Ευρωδικαστήριο, να προσφέρεται σε όλους συγκοινωνία µε τιµές κάτω του κόστους και η διαφορά να καλύπτεται από τα φορολογικά έσοδα, µεταφέροντας έτσι πόρους από τους έχοντες στους µη έχοντες. Από την άλλη, όµως, το Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο όρισε πως οι επιδοτήσεις στις συγκοινωνίες δεν επιτρέπεται να δίνονται στα τυφλά. Οι επιδοτήσεις επιτρέπονται µόνον έναντι συγκεκριµένων, εκ των προτέρων συµφωνηµένων, υποχρεώσεων εκπλήρωσης συγκοινωνιακού έργου, σε προσυµφωνηµένο ύψος και κατόπιν συγκεκριµένων ελέγχων της ποιότητας των παρεχόµενων υπηρεσιών.

Μεταφέροντας το πνεύµα της απόφασης αυτής στα καθ’ ηµάς, θα έλεγε λοιπόν κανείς ότι το πρόβληµα προς λύση δεν είναι – όπως λένε πολλοί – ότι οι αστικές συγκοινωνίες της Αθήνας έχουν ελλείµµατα (600 εκατοµµύρια τον χρόνο). Το πρόβληµα δεν είναι ούτε ότι οι εργαζόµενοι στις µεταφορές έχουν υψηλότερες αµοιβές ή καλύτερους κανονισµούς εργασίας από ό,τι άλλοι εργαζόµενοι (αν και είναι πράγµατι υπερβολικό το 78% του κόστους µιας επιχείρησης να είναι µισθολογικό κόστος). Το πρόβληµα είναι ότι η ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχουν οι αστικές συγκοινωνίες απέχει, κατά κοινή οµολογία, έτη φωτός από το κόστος τους. Οτι, δηλαδή, πληρώνουµε πανάκριβα και εξυπηρετούµαστε ελάχιστα. Αυτό το χάσµα πρέπει να γεφυρωθεί. Αλλά για να γεφυρωθεί πρέπει να συµφωνήσουµε τι το προκαλεί.

Αν η αιτία ήταν απλώς το ύψος των µισθών, οι πλασµατικέςυπερωρίες και τα παλαβά επιδόµατα, η υπόθεση θα ήταν εύκολο να αντιµετωπιστεί. Αλλά η αιτία δεν είναι αυτή. Και οι παραλογισµοί, όπου υπάρχουν, στις εργασιακές σχέσεις σε όλο το βασίλειο των ∆ΕΚΟ, δεν είναι το πρωτογενές πρόβληµα. Είναι σύµπτωµα, µια από τις συνέπειες ενός ανορθολογικού, πολιτικάντικου, πελατειακού και διεφθαρµένου τρόπου οργάνωσης και διοίκησης αυτών των οργανισµών. Η αιτία είναι ότι οι δηµόσιες συγκοινωνίες δεν είναι στ’ αλήθεια δηµόσιες. Εχουν ιδιωτικοποιηθεί, έχουν απαλλοτριωθεί, όπως όλες σχεδόν οι υπηρεσίες και επιχειρήσεις του ∆ηµοσίου, από τα κόµµατα εξουσίας και τα συνδικαλιστικά τους παραρτήµατα, ως πεδία άσκησης πελατειακών πολιτικών (και διαφθοράς) και λειτουργούν όχι για τον πολίτη - πελάτη, µα για τον εαυτό τους, για την αναπαραγωγή τους.

Ηαλλαγή, λοιπόν, από εκεί πρέπει να αρχίσει: από τον τρόπο οργάνωσης και διοίκησης των αστικών συγκοινωνιών (γιατί, για παράδειγµα, να µη µεταφερθούν στην αρµοδιότητα της περιφερειακής αυτοδιοίκησης, όπως σε όλον τον κόσµο;). Από τη ρήξη µε τον παραπολιτικό, πελατειακό τρόπο λειτουργίας τους.

Από τη δηµιουργία ενός πλαισίου αυστηρών υποχρεώσεων (εξυπηρέτησης επιβατών, ακρίβειας, ποιότητας, περιβαλλοντικής προστασίας), βάσει των οποίων, µε διαφανή τρόπο και αυστηρό έλεγχο, θα δίνονται οι προσυµφωνηµένες επιδοτήσεις (που δεν καταλαβαίνω γιατί πρέπει να µειωθούν). Και, κατόπιν, πρέπει να γίνουν και οι αναγκαίες προσαρµογές του κόστους (συµπεριλαµβανοµένου του µισθολογικού) σε εύλογα πλαίσια.

Το τοπίο στις αστικές συγκοινωνίες πρέπει να αλλάξει δραµατικά. Μα για να αλλάξει πρέπει να αναποδογυρίσουµε τη συζήτηση, να τη βάλουµε µε τα πόδια κάτω και το κεφάλι ψηλά...

Θέματα επικαιρότητας: Μνημόνιο-Κυβερνητική πολιτική

Θανάσης Αθανασίου

Εμμονές από το παρελθόν...

Θανάσης Αθανασίου, 2011-06-30

Την ώρα που ο Παπανδρέου και η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ σε συνεργασία...

Περισσότερα

Σκέψεις μέσα στα ερείπια

Τάκης Θεοδωρόπουλος, 2011-06-28

Πώς είναι δυνατόν μια ομάδα ανθρώπων να εισβάλλει με την...

Περισσότερα

Τέλος το έλλειμμα σε μια νύχτα...

Γιώργος Προκοπάκης, 2011-06-27

Με αγωνία παρακολουθήσαμε τις διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες...

Περισσότερα
Κώστας Κάρης

Απαντήσεις και όχι προφητείες

Κώστας Κάρης, 2011-06-26

Σε τελική ευθεία η ψήφιση της νέας συμφωνίας με την Ευρωπαική...

Περισσότερα
Ελίζα Παπαδάκη

Στις Βρυξέλλες ψάχνουν όρους για το νέο δάνειο, στην Αθήνα πλήρης αβεβαιότητα

Ελίζα Παπαδάκη, 2011-06-26

Όπως ακριβώς αναμενόταν, οι Ευρωπαίοι ηγέτες εξέφρασαν...

Περισσότερα

Σε απόγνωση το σύστημα εξουσίας

Τάσος Παππάς, 2011-06-26

Από ορισμένα σήματα που εκπέμπει το σύστημα εξουσίας καταλαβαίνεις...

Περισσότερα
Πόπη Διαμαντάκου

Μήπως να κάνουµε και κάνα τάµα;

Πόπη Διαμαντάκου, 2011-06-23

Να προσευχηθούµε γιατην ελληνική οικονοµία προτείνουν...

Περισσότερα

Ένα βήμα μπρος δυο βήματα πίσω

Ευθύμης Δημόπουλος, 2011-06-23

Πρόσφατα η ΔΗΜΑΡ διοργάνωσε με μεγάλη επιτυχία εκδήλωση...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Σόσιαλ μίντια και φενάκες εν αφθονία

Παντελής Μπουκάλας, 2024-02-20

Από τον πλατωνικό «Φαίδρο» διδαχτήκαμε να είμαστε επιφυλακτικοί...

Γιατί υποχώρησε το κράτος δικαίου στην Ελλάδα;

Παύλος Ελευθεριάδης, 2024-02-17

Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 7ης Φεβρουαρίου...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Στροφή σε ένα νέο, υγιές παραγωγικό μοντέλο

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-02-15

Η κυβέρνηση της ΝΔ μετά τις εκλογές και το 41%, που το θεώρησε...

Δημοκρατική αφύπνιση

Λάμπρος Αθανάσιος Τσουκνίδας, 2024-02-11

Να που φτάσαμε να πρέπει να (ξανα)μάθουμε να κουβεντιάζουμε...

Γιώργος Σιακαντάρης

Μια συζήτηση: Αγαθούληδες ή πονηρούληδες;

Γιώργος Σιακαντάρης, 2024-02-11

Η προγραμματισμένη συζήτηση της Έφης Αχτσιόγλου, του Διονύση...

Εξωτερική πολιτική σε έναν απρόβλεπτο κόσμο

Λουκάς Τσούκαλης, 2024-02-10

Το παγκόσμιο οικοδόμημα στην εποχή της αμερικανικής παντοδυναμίας...

Ένας νέος αστερισμός;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-10

Το βράδυ των εκλογών του 1981- αφηγείται ο Μίμης Ανδρουλάκης...

Πάνος Σκοτινιώτης

Ζητείται εναλλακτική

Πάνος Σκοτινιώτης, 2024-02-09

Σε λίγες ημέρες συμπληρώνονται 68 χρόνια από τις εκλογές...

Δημήτρης Χατζησωκράτης

120 ημέρες πριν τις ευρωεκλογές

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2024-02-09

Όλες οι δημοσκοπήσεις στο τέλος Ιανουαρίου καταγράφουν...

Τα τουρνικέ στο μουσείο της Μεταπολίτευσης

Αλέξης Παπαχελάς, 2024-02-04

Πριν από αρκετό καιρό, στην προηγούμενη θητεία του, ο πρωθυπουργός...

Αλήθειες και μύθοι για το πακέτο Μπλίνκεν

Βασίλης Νέδος, 2024-02-04

Δεν έχουν ακόμη συμπληρωθεί παρά λίγες ημέρες από τη στιγμή...

Συνταγή της καταστροφής

Σταύρος Αραχωβίτης, 2024-02-04

Αυτές τις μέρες οι αγρότες βρίσκονται σε ένα πρωτόγνωρο...

×
×