Οι ξεχασμένες αριστερές προειδοποιήσεις

Κώστας Κάρης, Αυγή της Κυριακής, Δημοσιευμένο: 2011-11-27

Ποια είναι η κοινή βάση, η μέση εκτίμηση των πολιτών για τη στάση της αριστεράς απέναντι στην κρίση -ναι, των ποικίλων και σε σύγκρουση αριστερών, κομμουνιστικών δυνάμεων- της χώρας; Αναμφίβολα ότι όλες αυτές οι δυνάμεις υπερασπίζονται το εισόδημα των μισθωτών και συνταξιούχων, το δικαίωμα στη δουλειά των ανέργων. Μέχρι εκεί υπάρχει καθαρή εικόνα - μετά, για τους στόχους και τις διεξόδους, αρχίζουν οι διαφορές αλλά και η σύγχυση για το τι είναι αριστερό σήμερα, ποια είναι η προοδευτική διέξοδος.

Οι λόγοι είναι σύνθετοι. Αξίζει όμως να επισημάνουμε την απουσία από τον πολιτικό λόγο και τις αναλύσεις δύο κεντρικών -ιστορικών, αλλά και επίκαιρων- θέσεων του αριστερού και κομμουνιστικού κινήματος τη χώρας:

Η μία ξεχασμένη θέση είναι η κριτική στον δρόμο που πήρε η ανάπτυξη στα μεταπολεμικά χρόνια και κυρίως μετά το ’80. Όλες οι μεγάλες αριστερές δυνάμεις και οι επιστήμονες που εμπνεύστηκαν από τις ιδέες της υποστήριξαν μαχητικά ότι η χώρα θα έπρεπε να έχει ισόρροπη ανάπτυξη και να μην μετατραπεί σε χώρα υπηρεσιών και τουρισμού. Κεντρικό επιχείρημα ήταν ακριβώς η αποτροπή καταστάσεων σαν τις σημερινές: να μπορεί η χώρα να ζήσει με επάρκεια, χωρίς υπέρογκο δανεισμό και τη συνεπαγόμενη εξάρτηση.

Η δεύτερη αριστερή θέση είναι η δριμεία κριτική κατά του μοντέλου της ανάπτυξης των δύο τελευταίων δεκαετιών με υπερδανεισμό -και των νοικοκυριών- κατά της φούσκας του χρηματιστικού κεφαλαίου και της σπατάλης που προκάλεσε. Μοντέλο, που σύμφωνα με τις προβλέψεις, όχι μόνον τις εξ αριστερών, θα έσκαγε με πολλά θύματα.

Πρόκειται για δύο θεμελιακές θέσεις που αναπόσπαστα δεμένες με την απαίτηση της κοινωνικής δικαιοσύνης, είναι βάση για την αριστερή θέση απέναντι στην κρίση. Είναι δυνατόν να υποστηριχθεί βάσιμα ότι η σημερινή θέση της χώρας είναι κυρίως αποτέλεσμα επιμέρους λανθασμένων χειρισμών ή συνταγών για την εκ των υστέρων διαχείριση της κρίσης του ελλείμματος και του χρέους. Προφανώς το λάθος είναι γενικό και σε βάθος χρόνου. Η δραματική κατάσταση είναι αποτέλεσμα, πρωτίστως και καθοριστικά, της πολιτικής των ελλειμμάτων και του χρέους. Αριστερή επιλογή είναι να ανατραπεί η πελατειακή-δανεική πολιτική όχι υπέρ των κερδοσκόπων, αλλά υπέρ της παραγωγικής εργασίας και επένδυσης - για την ανάπτυξη, τις εσωτερικές ανάγκες της χώρας και για εξαγωγή. Είναι δυνατόν να στηρίζουν αριστερές δυνάμεις την παράταση και στο μέλλον της πολιτικής του υπερδανεισμού, να επικεντρώνονται στη διεκδίκηση χαμηλών επιτοκίων και να μην αναπτύσσουν τον αγώνα για να πληρώσουν περισσότερα όσοι κέρδισαν π.χ. αυξάνοντας την περιουσία τους;

Η μαχητική αναγέννηση αυτών των δύο κεντρικών θέσεων -παραγωγική εργασία και παραγωγικές επενδύσεις, δραστικός περιορισμός του δανεισμού- υπενθυμίζει σε όλους ότι η ιστορική αριστερή κριτική είναι δικαιωμένη και κυρίως προδιαγράφει βιώσιμη αναπτυξιακή προοπτική για τη χώρα και τους εργαζόμενους, μακριά από το πελατειακό μοντέλο του κράτους της διαφθοράς.

Αντί αυτής της επιλογής η κυρίαρχη τάση στον πολιτικό λόγο των αριστερών δυνάμεων είναι να μένει μόνον η κριτική και η απόρριψη των μέτρων μείωσης των εισοδημάτων - κριτική σωστή, αλλά κολοβή. Γιατί όταν δεν συνδυάζεται με την απόρριψη των πολιτικών του υπερδανεισμού και της παραγωγικής αποδιάρθρωσης, της οικολογικής υποβάθμισης, αφήνει την προσδοκία “από κάπου να έρθουν” τα χρήματα για να συνεχιστεί το ίδιο μοντέλο κατανάλωσης, σπατάλης και καταστροφικής δράσης στο περιβάλλον.

Η απουσία αυτών των θέσεων από τον λόγο των αριστερών δυνάμεων -πιθανόν λόγω της προσαρμογής τους στη κυρίαρχη πολιτική του υπερδανεισμού- οδηγεί στον παραλογισμό να μην αυτοδιαφημίζονται ως φορείς της λιτής διαχείρισης της χώρας οι άνθρωποι της εργασίας και της δημιουργίας, αλλά άνθρωποι της πολιτικής, αλλά και του χρήματος, που συγκριτικά δε ζουν λιτά και που ίσως καν δεν γνωρίζουν πώς να το κάνουν.

Η χώρα έχει ανάγκη από μεγάλη πολιτική - οικονομική στροφή. Αναγκαίες οι ρυθμίσεις οι δανειακές - να γίνουν εγκαίρως - εδώ που φτάσαμε. Δεν είναι όμως το μέλλον της χώρας η συνέχιση αυτής της πορείας. Οι αριστερές δυνάμεις θα δώσουν τη δική τους απάντηση ή θα περιοριστούν να σχολιάζουν την κατάρρευση;

Θέματα επικαιρότητας: Οικονομική κρίση

Φίλιππος Σαχινίδης

Προοδευτικές προτάσεις για την οικονομία σε συνθήκες permcrisis

Φίλιππος Σαχινίδης, 2022-11-21

H λέξη της χρονιάς για το 2022 σύμφωνα με το λεξικό Collins είναι...

Περισσότερα
Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Η αδιέξοδη οικονομική πολιτική θα φέρει λουκέτα και ανεργία

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2021-02-02

Η πανδημία του Covid19 άλλαξε ριζικά τα δεδομένα παγκοσμίως...

Περισσότερα
Γιάννης Βούλγαρης

Τι μαθαίνουμε από την τριπλή κρίση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2020-09-12

Λίγες ήταν ευτυχώς οι φορές που η μεταπολιτευτική Ελλάδα...

Περισσότερα

Εικόνα δύσβατης πορείας

Αντώνης Παπαγιαννίδης, 2020-06-25

Είναι αλήθεια πως στην Ελληνική πραγματικότητα συχνά υπάρχει...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Από τη χαμένη 10ετία, μην πάμε στη χαμένη γενιά

Κώστας Καλλίτσης, 2020-05-10

Η καταιγίδα έχει όνομα, λέγεται ανεργία. Και θα είναι σφοδρή....

Περισσότερα
Αντώνης Λιάκος

Πλοήγηση μέσω κρίσεων

Αντώνης Λιάκος, 2020-05-03

Η τωρινή κρίση της πανδημίας, και η οικονομική που σέρνει...

Περισσότερα

Μειώστε τους φόρους στους μισθωτούς

Αντώνης Καρακούσης, 2019-10-20

Η μακρόχρονη κρίση και το πλήθος των μέτρων, μνημονιακών...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Τα πρωτογενή πλεονάσματα πριν και τώρα

Κώστας Καλλίτσης, 2019-04-27

Το 2016 είχαμε δεσμευτεί να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Σόσιαλ μίντια και φενάκες εν αφθονία

Παντελής Μπουκάλας, 2024-02-20

Από τον πλατωνικό «Φαίδρο» διδαχτήκαμε να είμαστε επιφυλακτικοί...

Γιατί υποχώρησε το κράτος δικαίου στην Ελλάδα;

Παύλος Ελευθεριάδης, 2024-02-17

Το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 7ης Φεβρουαρίου...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Στροφή σε ένα νέο, υγιές παραγωγικό μοντέλο

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-02-15

Η κυβέρνηση της ΝΔ μετά τις εκλογές και το 41%, που το θεώρησε...

Δημοκρατική αφύπνιση

Λάμπρος Αθανάσιος Τσουκνίδας, 2024-02-11

Να που φτάσαμε να πρέπει να (ξανα)μάθουμε να κουβεντιάζουμε...

Γιώργος Σιακαντάρης

Μια συζήτηση: Αγαθούληδες ή πονηρούληδες;

Γιώργος Σιακαντάρης, 2024-02-11

Η προγραμματισμένη συζήτηση της Έφης Αχτσιόγλου, του Διονύση...

Εξωτερική πολιτική σε έναν απρόβλεπτο κόσμο

Λουκάς Τσούκαλης, 2024-02-10

Το παγκόσμιο οικοδόμημα στην εποχή της αμερικανικής παντοδυναμίας...

Ένας νέος αστερισμός;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-10

Το βράδυ των εκλογών του 1981- αφηγείται ο Μίμης Ανδρουλάκης...

Πάνος Σκοτινιώτης

Ζητείται εναλλακτική

Πάνος Σκοτινιώτης, 2024-02-09

Σε λίγες ημέρες συμπληρώνονται 68 χρόνια από τις εκλογές...

Δημήτρης Χατζησωκράτης

120 ημέρες πριν τις ευρωεκλογές

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2024-02-09

Όλες οι δημοσκοπήσεις στο τέλος Ιανουαρίου καταγράφουν...

Τα τουρνικέ στο μουσείο της Μεταπολίτευσης

Αλέξης Παπαχελάς, 2024-02-04

Πριν από αρκετό καιρό, στην προηγούμενη θητεία του, ο πρωθυπουργός...

Αλήθειες και μύθοι για το πακέτο Μπλίνκεν

Βασίλης Νέδος, 2024-02-04

Δεν έχουν ακόμη συμπληρωθεί παρά λίγες ημέρες από τη στιγμή...

Συνταγή της καταστροφής

Σταύρος Αραχωβίτης, 2024-02-04

Αυτές τις μέρες οι αγρότες βρίσκονται σε ένα πρωτόγνωρο...

×
×