Το Βερολίνο χωρίς αντίπαλο

Γιώργος Καπόπουλος, Ημερησία, Δημοσιευμένο: 2012-11-02

Ακόμη και με τις καλύτερες προθέσεις αυτοσυγκράτησης της ηγεμονικής της ισχύος -πράγμα που δεν συμβαίνει- η Γερμανία θα συρόταν εκ των πραγμάτων στη συγκρότηση γερμανικής Ευρώπης με πεδίο τη μετατροπή της Ευρωζώνης σε υπερεθνική πολιτική ολοκλήρωση ομοσπονδιακού τύπου.

Τη δυναμική αυτή διαμορφώνουν οι σκληροί νόμοι των γεωπολιτικών συσχετισμών: Ποτέ άλλοτε από την πρώτη γερμανική ενοποίηση του 1870 οι ισορροπίες στη Γηραιά Ηπειρο δεν ήσαν τόσο ευνοϊκές για το Βερολίνο:

Η Βρετανία των Κάμερον-Κλεγκ ωθείται με συνευθύνη της σημερινής κυβέρνησης εκτός ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Αν στην αρχή της θητείας του Μπλερ η μεγάλη πρόκληση ήταν η μεθόδευση της προσχώρησης στην ΟΝΕ, σήμερα η Γηραιά Αλβιών καλείται είτε να αποδεχθεί ένα καθεστώς Σουηδίας ή Τσεχίας, είτε να αποχωρήσει πλήρως από την Ε.Ε. και να εγκλωβισθεί σε μια απομόνωση σε σχέση με την ηπειρωτική Ευρώπη που σε αντίθεση με την παρόμοια στάση που είχε υιοθετήσει στην Βικτοριανή Εποχή (Splendid Isolation) δεν θα είναι καθόλου «λαμπρά».

Η Γαλλία του Φ. Ολάντ ολοένα και περισσότερο προβάλλει ως επόμενος αδύνατος κρίκος της δημοσιονομικής κρίσης που μπορεί να προηγηθεί στον ρόλο του στόχου των Αγορών και των Οίκων Αξιολόγησης ακόμη και της Ιταλίας. Δεν είναι ούτε τυχαία, ούτε συμπτωματική η σκληρή προειδοποίηση του πρώην καγκελαρίου Γκ. Σρέντερ που απευθύνει έκκληση στον Φ. Ολάντ να προχωρήσει κατεπειγόντως σε διαρθρωτικές αλλαγές.

Η Ρωσία του Πούτιν είναι πολύ πιο ισχυρή από την εποχή Γέλτσιν, αλλά σε καμιά περίπτωση η επιρροή και ηγεμονική εμβέλεια δεν μπορεί να επεκταθεί πέραν των συνόρων της πρώην ΕΣΣΔ. Εχει σοβαρές εκκρεμότητες με τις ΗΠΑ και ταυτόχρονα φαίνεται να έχει διατυπωθεί άτυπη συμφωνία κυρίων Μόσχας-Βερολίνου, με την Ευρωζώνη και την πρώην ΕΣΣΔ να αναγνωρίζονται ως ζώνες επιρροής των δύο πλευρών αντίστοιχα.

Οι ΗΠΑ με την περιθωριοποίηση της Βρετανίας χάνουν το σταθερό και δεδομένο προγεφύρωμά τους στην Ευρώπη, ενώ η σκιά της δημοσιονομικής κρίσης πάνω από το Παρίσι εμποδίζει τη γαλλική πλευρά να δημιουργήσει ένα στενό διμερή πολιτικό-στρατιωτικό άξονα με την Ουάσιγκτον, μια επιλογή στην οποία είχε επενδύσει ο Σαρκοζί μετά την εκλογή του το 2007.

Εδώ διαμορφώνεται ένα σκηνικό που διαψεύδει τη γνωστή ρήση του Καρλ Μάρξ στην 18η Μπριμέρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη ότι η ιστορία την πρώτη φορά εκτυλίσσεται ως τραγωδία και τη δεύτερη φορά -όταν επαναλαμβάνεται- είναι φάρσα.

Η ιστορία δυστυχώς επαναλαμβάνεται, με κίνδυνο να είναι επανέκδοση της τραγωδίας που εκτυλίχθηκε λίγο μετά τα μέσα του 19ου αιώνα:

Με τον Κριμαϊκό Πόλεμο του 1853-6 η Ρωσία περιθωριοποιήθηκε -μέχρι και τον Ρωσοτουρκικό Πόλεμο του 1876-7- από τους ευρωπαϊκούς συσχετισμούς και ισορροπίες.

Η Αυστρία λαβώθηκε βαριά και ανεπανόρθωτα από την Ιταλική Ενοποίηση του 1859-60 που προώθησε η Γαλλία και έπαψε να είναι υπολογίσιμη δύναμη στους ευρωπαϊκούς συσχετισμούς.

Η Βρετανία μετά την ήττα της Ρωσίας στον Κριμαϊκό Πόλεμο απεσύρθη από την Ευρώπη με το βλέμμα της στραμμένο αποκλειστικά στην στερέωση της υπερπόντιας Αυτοκρατορίας.

Μέσα στις παραπάνω συνθήκες, ο Μπίσμαρκ επέβαλε την Πρωσία ως κυρίαρχο στη Γερμανία και πέτυχε τη δημιουργία του δεύτερου Ράιχ το 1871 επί των ερειπίων της ηττηθείσας Γαλλίας. Δεν χρειαζόταν ούτε σχέδιο, ούτε όραμα, απλά η συμπλήρωση του κενού που άφηνε η έλλειψη των άλλων.

Διάψευση του Μαρξ...

Εδώ διαμορφώνεται ένα σκηνικό που διαψεύδει τη γνωστή ρήση του Καρλ Μάρξ στην 18η Μπριμέρ του Λουδοβίκου Βοναπάρτη ότι η ιστορία την πρώτη φορά εκτυλίσσεται ως τραγωδία και τη δεύτερη φορά -όταν επαναλαμβάνεται- είναι φάρσα. Η ιστορία δυστυχώς επαναλαμβάνεται, με κίνδυνο να είναι επανέκδοση της τραγωδίας που εκτυλίχθηκε λίγο μετά τα μέσα του 19ου αιώνα.

Θέματα επικαιρότητας: Οικονομική κρίση

Φίλιππος Σαχινίδης

Προοδευτικές προτάσεις για την οικονομία σε συνθήκες permcrisis

Φίλιππος Σαχινίδης, 2022-11-21

H λέξη της χρονιάς για το 2022 σύμφωνα με το λεξικό Collins είναι...

Περισσότερα
Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Η αδιέξοδη οικονομική πολιτική θα φέρει λουκέτα και ανεργία

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2021-02-02

Η πανδημία του Covid19 άλλαξε ριζικά τα δεδομένα παγκοσμίως...

Περισσότερα
Γιάννης Βούλγαρης

Τι μαθαίνουμε από την τριπλή κρίση;

Γιάννης Βούλγαρης, 2020-09-12

Λίγες ήταν ευτυχώς οι φορές που η μεταπολιτευτική Ελλάδα...

Περισσότερα

Εικόνα δύσβατης πορείας

Αντώνης Παπαγιαννίδης, 2020-06-25

Είναι αλήθεια πως στην Ελληνική πραγματικότητα συχνά υπάρχει...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Από τη χαμένη 10ετία, μην πάμε στη χαμένη γενιά

Κώστας Καλλίτσης, 2020-05-10

Η καταιγίδα έχει όνομα, λέγεται ανεργία. Και θα είναι σφοδρή....

Περισσότερα
Αντώνης Λιάκος

Πλοήγηση μέσω κρίσεων

Αντώνης Λιάκος, 2020-05-03

Η τωρινή κρίση της πανδημίας, και η οικονομική που σέρνει...

Περισσότερα

Μειώστε τους φόρους στους μισθωτούς

Αντώνης Καρακούσης, 2019-10-20

Η μακρόχρονη κρίση και το πλήθος των μέτρων, μνημονιακών...

Περισσότερα
Κώστας Καλλίτσης

Τα πρωτογενή πλεονάσματα πριν και τώρα

Κώστας Καλλίτσης, 2019-04-27

Το 2016 είχαμε δεσμευτεί να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα...

Περισσότερα

Άρθρα/ Ευρωπαϊκή Ένωση

Θα αυτοτραυματιστεί η Ευρώπη;

Παύλος Τσίμας, 2024-02-03

«Ευρώπη θα γίνουμε»! Στα ελληνικά ακούγεται θετικό, κάτι...

Π.Κ. Ιωακειμίδης

9+1 Ερωτήσεις - απαντήσεις για το Βέτο στην Ευρώπη

Π.Κ. Ιωακειμίδης, 2023-12-23

Είναι το πολιτικά πιο ευαίσθητο θέμα στην Ευρωπαϊκή Ένωση...

Το μπούνκερ είναι αδιαπέραστο

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-11-18

Μια απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Καρλσρούης,...

Κώστας Καλλίτσης

Το διπλό χάσμα της Ευρώπης

Κώστας Καλλίτσης, 2023-11-12

Οτι η Ευρωπαϊκή Ενωση φλερτάρει με την ύφεση, δεν ήταν άγνωστο....

Σωτήρης Βαλντέν

Η νέα διεύρυνση της ΕΕ και το μέλλον της Ευρώπης

Σωτήρης Βαλντέν, 2023-09-07

Όταν πέρσι τον Ιούνιο οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αποφάσισαν...

Ο ΣΥΡΙΖΑ και οι ευρωεκλογές του 2024

Μανώλης Σπινθουράκης, 2023-06-28

Οπως πολύ σωστά είπε την Κυριακή ο Αλέξης Τσίπρας, το επόμενο...

Λόγια, λόγια, λόγια. Παχιά

Τάσος Παππάς, 2023-06-21

Στα ψιλά πέρασε μια πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση που έγινε...

Η ΑΠΟΨΗ ΕΦΣΥΝΤΑΚΤΩΝ

Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους

Η ΑΠΟΨΗ ΕΦΣΥΝΤΑΚΤΩΝ, 2023-06-15

Στο πιο βαθύ σημείο της Μεσογείου, εκεί όπου η αφρικανική...

Η συμφωνία για το μεταναστευτικό στην ΕΕ κι ένα ακόμη ναυάγιο

Λευτέρης Παπαγιαννάκης, 2023-06-15

Είναι η συμφωνία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το Σύμφωνο...

Κώστας Καλλίτσης

Η αφύπνιση της Κομισιόν

Κώστας Καλλίτσης, 2023-05-27

Να που άρχισε να βρίσκει τη φωνή της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή!...

Η ανατροπή του κοινωνικού από το ατομικό στην Ευρώπη

Σάββας Γ. Ρομπόλης*, Βασίλειος Γ. Μπέτσης**, 2023-04-15

Η στρατηγική μετάβαση και ανατροπή του κοινωνικού από το...

Ποια Ευρώπη, ποια χειραφέτηση;

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-04-14

Τα οράματα για στρατηγική χειραφέτηση της Ευρώπης από τις...

×
×