Τροχιά σύγκρουσης;
Γιώργος Καπόπουλος, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2021-03-23
Βρίσκονται ΗΠΑ και Γερμανία σε τροχιά συνολικής μετωπικής σύγκρουσης με επίκεντρο την ολοκλήρωση της κατασκευής του αγωγού Nord Stream-2; Ενα είναι βέβαιο: ότι η ατζέντα Μπάιντεν για ταυτόχρονη ανάσχεση–αντιπαράθεση με την Κίνα και με τη Ρωσία είναι ασύμβατη με τη στρατηγική του Βερολίνου στη διεθνή σκηνή.
Με τα σημερινά δεδομένα δεν υπάρχει φόρμουλα συμβιβασμού που θα μπορούσε να είναι αποδεκτή και από τις δύο πλευρές. Αν η απειλή των Μπάιντεν και Μπλίνκεν για νέες κυρώσεις κατά της Μόσχας δεν σταματήσει την ολοκλήρωση του αγωγού, η ρητορική πυγμής του Λευκού Οίκου θα δει το αντίκρισμα της αξιοπιστίας της να μειώνεται από το Πεκίνο μέχρι την Αγκυρα.
Από την άλλη μεριά ούτε η απερχόμενη καγκελάριος και η κυβέρνηση του Μεγάλου Συνασπισμού έχουν το περιθώριο να υποχωρήσουν στις αμερικανικές πιέσεις. Ομως αν μια συμβιβαστική λύση προβάλλει ως αδύνατη, άλλο τόσο μια μετωπική σύγκρουση προβάλλει ως κίνηση απαγορευτικού κόστους και για τις δύο πλευρές.
Στην κορύφωση της πανδημίας και με ζητούμενο την επανεκκίνηση της παγκόσμιας οικονομίας, μια μετωπική σύγκρουση Ουάσινγκτον-Βερολίνου θα λειτουργούσε ως πολλαπλασιαστής της αβεβαιότητας και της αποσταθεροποίησης. Το ερώτημα που τίθεται είναι τι κόστος θα έχει μια παρατεταμένη αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ για τη θέση της Γερμανίας στους συσχετισμούς της Ε.Ε – ευρωζώνης.
Είναι βέβαιο ότι η αλληλεγγύη των Ευρωπαίων εταίρων σε περίπτωση διολίσθησης σε σύγκρουση με τις ΗΠΑ κάθε άλλο παρά δεδομένη είναι για το Βερολίνο.
Η Πολωνία, οι τρεις βαλτικές, η Σουηδία και η Φινλανδία θεωρούν τη Ρωσία απειλή και έχουν συνεπώς κάθε λόγο να εύχονται την αποδόμηση της ειδικής σχέσης Μόσχας – Βερολίνου. Από τη μεριά τους, η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία δεν έχουν κανένα λόγο να συγκρουστούν με τις ΗΠΑ για να υπερασπιστούν μια εθνική επιλογή της Γερμανίας. Εχουν όμως κάθε λόγο να αξιοποιήσουν την αντιπαράθεση ΗΠΑ-Γερμανίας για να προωθήσουν μια κοινή ενεργειακή στρατηγική της Ε.Ε. αλλά και να πιέσουν προς την κατεύθυνση μόνιμης χαλάρωσης της περιοριστικής δημοσιονομικής πολιτικής που υπαγορεύουν ο κόφτης χρέους και το Σύμφωνο Σταθερότητας.
Με τα σημερινά δεδομένα δεν υπάρχει φόρμουλα συμβιβασμού που θα μπορούσε να είναι αποδεκτή και από τις δύο πλευρές. Αν η απειλή των Μπάιντεν και Μπλίνκεν για νέες κυρώσεις κατά της Μόσχας δεν σταματήσει την ολοκλήρωση του αγωγού, η ρητορική πυγμής του Λευκού Οίκου θα δει το αντίκρισμα της αξιοπιστίας της να μειώνεται από το Πεκίνο μέχρι την Αγκυρα.
Από την άλλη μεριά ούτε η απερχόμενη καγκελάριος και η κυβέρνηση του Μεγάλου Συνασπισμού έχουν το περιθώριο να υποχωρήσουν στις αμερικανικές πιέσεις. Ομως αν μια συμβιβαστική λύση προβάλλει ως αδύνατη, άλλο τόσο μια μετωπική σύγκρουση προβάλλει ως κίνηση απαγορευτικού κόστους και για τις δύο πλευρές.
Στην κορύφωση της πανδημίας και με ζητούμενο την επανεκκίνηση της παγκόσμιας οικονομίας, μια μετωπική σύγκρουση Ουάσινγκτον-Βερολίνου θα λειτουργούσε ως πολλαπλασιαστής της αβεβαιότητας και της αποσταθεροποίησης. Το ερώτημα που τίθεται είναι τι κόστος θα έχει μια παρατεταμένη αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ για τη θέση της Γερμανίας στους συσχετισμούς της Ε.Ε – ευρωζώνης.
Είναι βέβαιο ότι η αλληλεγγύη των Ευρωπαίων εταίρων σε περίπτωση διολίσθησης σε σύγκρουση με τις ΗΠΑ κάθε άλλο παρά δεδομένη είναι για το Βερολίνο.
Η Πολωνία, οι τρεις βαλτικές, η Σουηδία και η Φινλανδία θεωρούν τη Ρωσία απειλή και έχουν συνεπώς κάθε λόγο να εύχονται την αποδόμηση της ειδικής σχέσης Μόσχας – Βερολίνου. Από τη μεριά τους, η Γαλλία, η Ιταλία και η Ισπανία δεν έχουν κανένα λόγο να συγκρουστούν με τις ΗΠΑ για να υπερασπιστούν μια εθνική επιλογή της Γερμανίας. Εχουν όμως κάθε λόγο να αξιοποιήσουν την αντιπαράθεση ΗΠΑ-Γερμανίας για να προωθήσουν μια κοινή ενεργειακή στρατηγική της Ε.Ε. αλλά και να πιέσουν προς την κατεύθυνση μόνιμης χαλάρωσης της περιοριστικής δημοσιονομικής πολιτικής που υπαγορεύουν ο κόφτης χρέους και το Σύμφωνο Σταθερότητας.
