Ανισορροπίες

Την περασμένη Τρίτη, η Eurostat ανακοίνωσε ότι ο καθ΄ ημάς πληθωρισμός τον Μάιο ήταν 5% έναντι 3,2% κατά μέσο όρο στην Ευρωζώνη, ήτοι 56% υψηλότερος. Η Ελλάδα κατατάσσεται στην πρώτη τριάδα της ακρίβειας μεταξύ των 20 χωρών της Ευρωζώνης, έχοντας μεταξύ άλλων την τρίτη μεγαλύτερη ανατίμηση στην ενέργεια (20,2%) και τη δεύτερη μεγαλύτερη στα τρόφιμα (7,9%). Την επόμενη ημέρα, ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) ανακοίνωσε ότι τον Απρίλιο η Ελλάδα είχε καταγράψει την τρίτη χειρότερη επίδοση στην ακρίβεια μεταξύ των 38 χωρών μελών του, με πληθωρισμό 5,4% -τον υψηλότερο μετά την Τουρκία και την Κολομβία.

Σε μια κανονική χώρα, η κυβέρνηση θα ένιωθε την υποχρέωση να δώσει κάποιες εξηγήσεις: Γιατί οι πληθωριστικές πιέσεις, που τις υφίστανται όλες οι χώρες του κόσμου, ειδικά καθ’ ημάς βρίσκουν πρόσφορο πεδίο να εκτιναχθούν σε ύψη που διακρίνονται διεθνώς; Και ίσως έλεγε, επιπλέον, αν σκέπτεται να κάνει κάτι για να πάψουν τα νοικοκυριά να υποφέρουν από τέτοιου είδους διεθνείς πρωτιές. Πολλώ μάλλον στην περίπτωσή μας, που κυριαρχούν καρτέλ σε μεγάλες εσωτερικές αγορές, όπερ μεταφράζεται σε πληθωρισμό κερδών: Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στην πενταετία 2020-2025 ο τιμάριθμος αυξήθηκε 20,9% κι από αυτόν οι 12 ποσοστιαίες μονάδες οφείλονταν σε μια αδικαιολόγητη αύξηση των κερδών.

Η κυβέρνηση δεν είπε κουβέντα. Έσπασε την αιδήμονα σιωπή της μόνο την επομένη, για να πανηγυρίσει επειδή στο τελευταίο Ευρωπαϊκό Εξάμηνο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έβγαλε την Ελλάδα από τη λίστα των χωρών με μακροοικονομικές ανισορροπίες. Περί τίνος πρόκειται;

Το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο είναι ο βασικός μηχανισμός εποπτείας της οικονομικής πολιτικής των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά την κρίση χρέους, το 2011. Περιλαμβάνει και μια κατάταξη των ευρωπαϊκών χωρών ανάλογα με τις μακροοικονομικές ανισορροπίες, δηλαδή τις «τάσεις ή εξελίξεις που επηρεάζουν αρνητικά ή ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά την ομαλή λειτουργία της οικονομίας ενός κράτους-μέλους, της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης ή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο σύνολό της». Είναι ένας δείκτης έγκαιρης προειδοποίησης. Πέρσι είχαν βγει από αυτή τη λίστα η Κύπρος, η Εσθονία και η Γερμανία, φέτος βγήκαμε εμείς, η Ολλανδία κι η Σουηδία.

Επί της ουσίας, αυτό σημαίνει -όπως φαίνεται από την εμπεριστατωμένη ανάλυση που κάνουν οι υπηρεσίες της- ότι η Κομισιόν δεν ανησυχεί για το δημόσιο χρέος μας (παρότι παραμένει στο 146% του ΑΕΠ, όσο και το 2010, αν και βρίσκεται στα 362,6 δισ. ευρώ, 33 δισ. μεγαλύτερο απ’ το 2010 και 31,5 δισ. απ’ το 2019), αλλά για την παραγωγικότητά μας (που παραμένει παρά κάτι μισή του μέσου ευρωπαϊκού όρου), για το μεγάλο έλλειμμα στο ισοζύγιο πληρωμών (που ‘χει κολλήσει στη ζώνη του 6% του ΑΕΠ), για την καθυστερημένη απόδοση δικαιοσύνης και, βεβαίως, για το μείζον δημογραφικό πρόβλημα. Αυτά θεωρεί βασικές προκλήσεις για την Ελλάδα στην επόμενη δεκαετία.

Θα πείτε: Μα, είναι κακό να πανηγυρίσουμε για μια καλή εξέλιξη, έστω και υπερβολικά; Δεν θα ήταν, αν δεν υπήρχαν πολλές αποχρώσες ενδείξεις ότι αποσιωπώνται τα δυσάρεστα (πχ, η ακρίβεια κι η μονόπλευρη λιτότητα) και μεγαλοποιούνται όσα ακούγονται ευχάριστα (α) για να εμφανιστεί ως σταθερότητα η μεταρρυθμιστική άπνοια, (β) για να δικαιολογηθεί η ακύρωση κάποιων μεταρρυθμίσεων που έγιναν σε προηγούμενο χρόνο –τί άλλο άραγε υποδηλώνει το άγχος για την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς στις υψηλές συντάξεις;- και (γ) για να καλλιεργηθεί κλίμα ώστε να ανοίξει το πουγκί για στοχευμένες προεκλογικές παροχές. Κι ο λογαριασμός, στους επόμενους.