Η προκαταβολή σύνταξης είναι επίδομα απόλυτης φτώχειας

«Το ποσό των 360-384 ευρώ, κρίνεται απολύτως εξευτελιστικό»

Η προκαταβολή σύνταξης συνιστά ένα «αντίδωρο φτώχειας» και παραδοχή αποτυχίας της κυβέρνησης να λύσει το πρόβλημα των εκκρεμών συντάξεων, που η ίδια δημιούργησε, τονίζει ο δικηγόρος - εργατολόγος Διονύσης Τεμπονέρας, ενώ προσθέτει ότι η «μεταρρύθμιση» στην επικουρική ασφάλιση που ετοιμάζεται (κεφαλαιοποιητικό σύστημα), η μεθοδευμένη απαξίωση του e-ΕΦΚΑ σε όλους τους τομείς, το άνοιγμα στην ιδιωτική αγορά, μέσω manager, η εκχώρηση του μηχανισμού έκδοσης των συντάξεων σε ιδιώτες κ.λπ. δεν είναι τίποτα άλλο από την εφαρμογή του σχεδίου ιδιωτικοποίησης της δημόσιας κοινωνικής ασφάλισης, οι αδρές γραμμές του οποίου περιγράφονται και στην έκθεση Πισσαρίδη.

Εκτιμάτε ότι η προκαταβολή σύνταξης θα ανακουφίσει τους συνταξιούχους, όπως ισχυρίζεται η κυβέρνηση;

Είναι ξεκάθαρο ότι η προκαταβολή σύνταξης θα οδηγήσει σε καθυστερήσεις στις απονομές των προσωρινών και οριστικών συντάξεων. Ο Ν. 4714/2020 προβλέπει την καταβολή της προσωρινής σύνταξης σε 60 ημέρες. Η προκαταβολή σύνταξης θα χρησιμοποιηθεί ως πρόσχημα, προκειμένου να μην «παραπονιούνται» οι συνταξιούχοι, αφού θα τους προκαταβάλλεται ένα ποσό, ακόμα και αν αυτό είναι επίδομα απόλυτης φτώχειας.

Άλλωστε, αν η κυβέρνηση χορηγούσε σε δύο μήνες τις προσωρινές συντάξεις, όπως ορίζει σήμερα ο νόμος, το μέτρο δεν θα ήταν καν απαραίτητο. Παραδόξως, το μέτρο έχει μόνιμο χαρακτήρα. Το πρόβλημα ήταν οι εκκρεμείς συντάξεις, όχι οι μελλοντικές. Ο κ. Βρούτσης δήλωνε, πριν λίγο καιρό, ότι, από το τέλος του 2021, όλες οι νέες συντάξεις θα εκδίδονται «ψηφιακά». Συνεπώς το πρόβλημα που καλείτο να λύσει το υπουργείο ήταν οι παλιές συντάξεις. Η μονιμότητα του μέτρου υποδηλώνει ότι εφεξής οι συνταξιούχοι θα «βολεύονται» με τα 384 ευρώ και η σύνταξη (προσωρινή ή οριστική) θα βγαίνει στο άγνωστο (μακρινό) μέλλον.

Ποια είναι τα βασικά προβλήματα στην πρακτική εφαρμογή της προκαταβολής σύνταξης;

Ο έλεγχος των προϋποθέσεων είναι δυσχερής και «διάτρητος». Σε πολλές οριακές περιπτώσεις, οι δικαιούχοι θα αποκλείονται, γιατί δεν υπάρχει καταγεγραμμένο ψηφιακά ασφαλιστικό ιστορικό. Για παράδειγμα, αν κάποιος έχει χάσει ένσημα ή χρειάζεται εξαγορά στρατιωτικής θητείας ή πλασματικά έτη, δεν θα περιλαμβάνεται στους δικαιούχους, αφού δεν δύναται να διαπιστωθεί η θεμελίωση δικαιώματος. Ομοίως δεν υπάρχει ψηφιοποιημένο ιστορικό σε αρκετά ταμεία, κυρίως ελευθέρων επαγγελματιών (ΤΣΑΥ, ΤΣΜΕΔΕ κ.λπ.).

Προκύπτουν όμως και άλλα ερωτήματα: Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα της ψηφιακής «σύνταξης ΑΤΛΑΣ», οι υγειονομικοί (ιατροί, φαρμακοποιοί) από τον επόμενο μήνα (Μάρτιο 2021) εντάσσονται στο ψηφιακό σύστημα. Αν το χρονοδιάγραμμα τηρηθεί, παρέλκει η προκαταβολή, αφού η σύνταξη, υποτίθεται, θα βγαίνει σε «λίγα δευτερόλεπτα». Ή μήπως το χρονοδιάγραμμα δεν θα τηρηθεί τελικά; Το υπουργείο Εργασίας οφείλει να απαντήσει άμεσα.

Η καθιέρωση προκαταβολής ακούγεται σαν επίδομα, χαμηλότερο μάλιστα από αυτό που χορηγεί ο ΟΑΕΔ στους ανέργους. Είναι τελικά προσωρινή ή θα διογκώσει ακόμα περισσότερο το πρόβλημα των εκκρεμών συντάξεων;

Το ποσό των 360-384 ευρώ κρίνεται απολύτως εξευτελιστικό. Η μέση κύρια σύνταξη στην Ελλάδα είναι λίγο πάνω από 730 ευρώ. Θα μπορούσε, κατά την ίδια λογική, να δοθεί το ποσό των 730 ευρώ, ώστε να υπάρξει πραγματική ανακούφιση. Είτε κάποιος αναμένει σύνταξη 1.200 ευρώ είτε 500 ευρώ, θα καλείται να ζήσει με την προκαταβολή, που υπολείπεται ακόμα και του επιδόματος ανεργίας του ΟΑΕΔ! Τα αναδρομικά θα δίνονται διά μέσου ηλεκτρονικής πλατφόρμας. Αυτό σημαίνει νέα έξοδα και ταλαιπωρία για τους συνταξιούχους. Οι εκκρεμότητες θα συνεχίσουν να αυξάνονται, γιατί η κυβέρνηση αντιμετωπίζει το θέμα επικοινωνιακά και όχι με ουσιαστικές λύσεις.

Οι εργαζόμενοι στα ασφαλιστικά ταμεία ζητούν άμεσες προσλήψεις. Ο κ. Χατζηδάκης μιλώντας στη Βουλή είπε ότι δεν είναι πανάκεια οι προσλήψεις. Τελικά πού εντοπίζεται το πρόβλημα και γιατί οι εκκρεμείς συντάξεις εκτοξεύτηκαν τον τελευταίο ενάμιση χρόνο;

Η προκαταβολή σύνταξης συνιστά ένα «αντίδωρο φτώχειας» και παραδοχή αποτυχίας της κυβέρνησης να λύσει το πρόβλημα των εκκρεμών συντάξεων, που η ίδια δημιούργησε. Αντί η κυβέρνηση να σπεύσει να εκδώσει τις προσωρινές συντάξεις, προσλαμβάνοντας προσωπικό και αναβαθμίζοντας τις υλικοτεχνικές υποδομές του e-ΕΦΚΑ, αντί να φροντίσει να δημιουργήσει αξιοπρεπείς συνθήκες δουλειάς για τους εργαζόμενους στον e-ΕΦΚΑ και να παρουσιάσει ένα ολιστικό σχέδιο, δίνει «ψίχουλα» στους συνταξιούχους, αντιμετωπίζοντάς τους ως «ζητιάνους» για πολλοστή φορά.

Εντέλει μήπως και το σχέδιο της προκαταβολής εντάσσεται σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό αλλαγών στον ΕΦΚΑ και την εγκατάσταση project manager και, αν ναι, ποιο είναι αυτό;

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η κυβέρνηση μεθοδεύει την ιδιωτικοποίηση της δημόσιας κοινωνικής ασφάλισης. Για να γίνει αντιληπτό τι σημαίνει αυτό, να είναι σαφές ότι ιδιωτικοποίηση σημαίνει κατάργηση της κοινωνικής ασφάλισης, δηλαδή κατάργηση του θεσμού των συντάξεων.

Η «μεταρρύθμιση» στην επικουρική ασφάλιση που ετοιμάζεται (κεφαλαιοποιητικό σύστημα), η μεθοδευμένη απαξίωση του e-ΕΦΚΑ σε όλους τους τομείς, το άνοιγμα στην ιδιωτική αγορά, μέσω manager, η εκχώρηση του μηχανισμού έκδοσης των συντάξεων σε ιδιώτες κ.λπ. δεν είναι τίποτα άλλο από την εφαρμογή του σχεδίου αυτού, οι αδρές γραμμές του οποίου περιγράφονται και στην έκθεση Πισσαρίδη.

Η κυβέρνηση δεν είναι ότι δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα των εκκρεμών συντάξεων. Επιλέγει ξεκάθαρα να προσλάβει 1.000 αστυνομικούς υπαλλήλους στα πανεπιστήμια και όχι 1.000 υπαλλήλους στα ασφαλιστικά ταμεία, που θα έλυναν το πρόβλημα μέσα σε λίγους μήνες. Δίνει προκαταβολές φτώχειας, αλλά σύντομα θα εισπράξει την «αναδρομική» οργή ασφαλισμένων και συνταξιούχων.