Πώς να τολμήσεις να κάνεις προβλέψεις για τον καινούριο χρόνο όταν ζεις σε μια εποχή μεγάλων ανακατατάξεων και αβεβαιότητας; Όταν η ασυνέχεια και το αναπάντεχο αποτελούν πλέον βασικά χαρακτηριστικά της εποχής που βιώνουμε; Ίσως πάλι, γιατί είναι το τέλος μιας εποχής και σίγουρα όχι Το Τέλος της Ιστορίας, όπως είχε γράψει με υπερβολική αισιοδοξία ο Φουκουγιάμα λίγα χρόνια μετά την πτώση της σοβιετικής αυτοκρατορίας και το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Τότε ξεκινούσε μια νέα τάξη πραγμάτων στην οποία η αμερικανική ηγεμονία θα συνοδευόταν από το θρίαμβο του καπιταλισμού και της φιλελεύθερης δημοκρατίας.
Μετά μια καταστροφική δεκαετία (όταν η χώρα φτώχυνε αισθητά, και μαζί της οι περισσότεροι από τους κατοίκους της), την οποία διαδέχθηκε μια πολύ δύσκολη διετία, η ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας δείχνει απρόσμενα ισχυρή.
Στο υπερεθνικό πεδίο, το 2022 αφήνει βαριά κληρονομιά πολλαπλών κρίσεων που ενεργούν συνδυαστικά και μας φορτώνουν αβεβαιότητες και διλήμματα περί την διαχείρισή τους. Θα είναι άραγε το 2023 έτος που θα ξεκαθαρίσουν αβεβαιότητες και θα υπάρξει πιο αποτελεσματική ανταπόκριση σε σοβούσες κρίσεις; Λόγω των ημερών επιτρέπονται, επιβάλλονται ίσως, οι ευχές. Ας μοιραστώ λοιπόν εικασίες και ευχές γιο το 2023.
Στο πλαίσιο της ανθρώπινης κινητικότητας το 2022 σημαδεύτηκε, τουλάχιστον στην ΕΕ, από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου η οποία έχει οδηγήσει, μέχρι σήμερα, περίπου 8 εκατ. ανθρώπους στην προσφυγιά (περίπου 6 εκατ. έχουν επιστρέψει) και προκάλεσε τον εσωτερικό εκτοπισμό περίπου άλλων 6,5 εκατομμυρίων, σύμφωνα με την Ύπατη Αρμοστεία.
Η κινητοποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε αυτήν την κρίση ήταν τεράστια και άμεσα μπήκε σε εφαρμογή ο μηχανισμός προσωρινής προστασίας, όπως προβλέπεται από την οδηγία 2001/55/ΕΚ. Αυτό σημαίνει ότι οι Ουκρανοί με μια αίτηση λαμβάνουν αυτόματα προσωρινή προστασία σε χώρες της ΕΕ και απολαμβάνουν προνομίων ανάλογα με το πως εφαρμόζεται η προστασία αυτή ανά χώρα.
Στο μέγαρο Μαξίμου τις τελευταίες ημέρες καταφεύγουν σε απέλπιδες προσπάθειες μήπως και ανακόψουν την μη αναστρέψιμη φθορά. «Τι να κάνω;» θα ρώτησε ο κ. Μητσοτάκης. «Κάνε τον λαϊκό και προοδευτικό» θα του απάντησαν και έσπευσε στην Ημαθία να παίξει τον ρόλο που του ανατέθηκε. Μόνο που η παράσταση ήταν κακοστημένη και το έργο δεν έκοψε εισιτήρια. Το σενάριο «Μητσοτάκης λαϊκός και προοδευτικός» μάλλον μοιάζει με το τελευταίο κυβερνητικό ανέκδοτο της χρονιάς. Πολύ περισσότερο, μετά τα όσα προηγήθηκαν στη συζήτηση για τον προϋπολογισμό.
Μανώλης Πιμπλής, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2022-12-19
Παλιότερα λεγόταν ότι το ποδόσφαιρο είναι ένα άθλημα στο οποίο οι δύο ομάδες έχουν από έντεκα παίκτες και στο τέλος κερδίζουν οι Γερμανοί. Αυτό έπαψε να ισχύει. Στις τελευταίες εφτά διοργανώσεις, δηλαδή από το 1998, η Γερμανία έχει συμμετάσχει σε δύο τελικούς. Η Γαλλία όμως έχει συμμετάσχει σε τέσσερις.
Στη Γαλλία πράγματι συντελέστηκε ένα μικρό θαύμα. Ιδιαίτερα στην περιφέρεια του Παρισιού, την Ile-de-France, σαν να λέμε την Αττική, όπου ζουν πολλοί Γάλλοι λαϊκής καταγωγής συχνά αραβικής ή άλλης αφρικανικής προέλευσης από τις πρώην αποικίες.
Κώστας Καλλίτσης, Η Καθημερινή της Κυριακής, Δημοσιευμένο: 2022-12-18
Κώστας Καλλίτσης
Δηλητηριώδεις αναθυµιάσεις στην ατμόσφαιρα. Μυρωδιά εκλογών, οσμή παρακμής. Βαριά τοξικό νέφος. Θα ήταν στο χέρι της κυβερνητικής ηγεσίας να το διαλύσει. Για τις εκλογές, θα αρκούσε να ορίσει μια ημερομηνία – ώστε να μην αιωρούνται υποψίες ότι η στιγμή των εκλογών εξαρτάται από διάφορα «νταραβέρια». Θα μπορούσε να διαλυθεί και η αποπνικτική οσμή της παρακμής, που εκπέμπεται με επίκεντρο την ΕΥΠ. Εφόσον όλοι (μαζί, πλέον, και η κυβέρνηση) δέχονται ότι γίνονταν υποκλοπές τηλεφωνικών συνομιλιών υπουργών, κρατικών αξιωματούχων, επιχειρηματιών από την ΕΥΠ θα ήταν αυτονόητο να ριχτεί άπλετο φως. Με δυο λόγια, απόρρητο γιοκ.
Σύμφωνα με τη γκραμσιαμή αντίληψη, «το παλιό πεθαίνει, αλλά το καινούργιο δεν έχει ακόμα προλάβει να γεννηθεί».
Το παλιό λογίζεται για μεγάλη πλειοψηφία πολιτών το πολιτικό σύστημα που συνεχίζει εν πολλοίς πολιτικές που δεν αλλάζουν στο καλύτερο την ζωή του. Και δεν αναφερόμαστε στην πολιτική των επιδομάτων, αλλά σε αποφάσεις που πραγματικά θα οδηγήσουν σε παραγωγή πλούτου και δίκαιη αναδιανομή.
Η μονομερής και μερική οριοθέτηση προς τα δυτικά της που έκανε η Αίγυπτος, όσον αφορά την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) με την Λιβύη, έγινε δεκτή στην Ελλάδα με υπερβολές και πανηγυρισμούς.
Η κίνηση αυτή έχει κάποιο θετικό αντίκτυπο, πολιτικό και διπλωματικό, αλλά ήταν φυσιολογική και αναμενόμενη. Εφόσον η Αίγυπτος έχει υπογράψει με την Ελλάδα τη γνωστή κοινή οριοθέτηση ΑΟΖ, προφανώς θα επέλεγε τη συγκεκριμένη γραμμή οριοθέτησης και προς την Λιβύη.
Από κει και πέρα, η διαπίστωση ότι αυτή η κίνηση ακυρώνει, αχρηστεύει κ.ο.κ. το τουρκο-λιβυκό μνημόνιο, δημιουργεί ψευδαισθήσεις.
Με τη φυλάκιση και στέρηση των πολιτικών δικαιωμάτων του δήμαρχου Κωνσταντινούπολης Ιμάμογλου να εξαρτάται από την απόφαση του Ακυρωτικού Δικαστηρίου, ο Ερντογάν διέβη τον Ρουβίκωνα και έστειλε ένα σαφές μήνυμα στην αντιπολίτευση, ότι δεν πρόκειται να εγκαταλείψει την εξουσία σε καμία περίπτωση.
Το μήνυμα λέει ότι τη νομιμότητα τη διαμορφώνει κατά περίπτωση ο ίδιος ο Ερντογάν, ο οποίος έχει αυτοανακηρυχθεί ισόβιος πρόεδρος της χώρας.
Χριστίνα Πάντζου, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2022-12-15
H μαντίλα στάθηκε η σπίθα που πυροδότησε τη μεγαλύτερη πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν από το 2009, όταν εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες βγήκαν στους δρόμους καταγγέλλοντας νοθεία. Ένα κομμάτι πανί ενσάρκωσε τόσο τη δυσαρέσκεια και την οργή που συσσωρεύει μεγάλο μέρος της κοινωνίας στη χώρα, ώστε γενικεύτηκαν οι διαμαρτυρίες έχοντας πλέον και πολιτικό υπόβαθρο (να αλλάξει το σύστημα), αλλά και οικονομικό: ο πληθωρισμός τρέχει φέτος με 50%, την ώρα που το 60% του πληθυσμού ζει στο όριο της φτώχειας κι ένα 20% στην απόλυτη ένδεια.
Τάσος Παππάς, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2022-12-15
Είναι το Κατάρ-gate το μεγαλύτερο σκάνδαλο που έχει πλήξει την Ευρωπαϊκή Ενωση; Αν πιστέψουμε τα ξένα μέσα ενημέρωσης, τις δηλώσεις αξιωματούχων της Ε.Ε. και ευρωβουλευτών όλων των κοινοβουλευτικών ομάδων, όντως είναι. Αρα δεν είναι δυνατόν να δεχθούμε ότι η υπόθεση αφορά μια ευρωβουλευτίνα και αντιπρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, δυο τρεις πρώην ευρωβουλευτές και μερικούς συνεργάτες τους. Πρέπει να υπάρχει πολύ βάθος.
Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, πρόεδρος της Βραζιλίας, Αντόνιο Κόστα, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβούλιου, Ουίλιαμ Ρούτο, πρόεδρος, Μαρκ Κάρνεϊ, πρωθυπουργός του Καναδά
KReport, 2026-09-22
Δεν είναι διαπραγματεύσιμες αρχές όπως η εδαφική ακεραιότητα, η ειρηνική επίλυση των διαφορών, η απαγόρευση της απειλής ή της χρήσης βίας, το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο, η βιώσιμη ανάπτυξη, τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι θεμελιώδεις ελευθερίες.
Η Έκθεση για την Ελλάδα, που ψηφίστηκε προχθές από το Συμβούλιο της Ευρώπης, η πρώτη από το 2018, είναι διατυπωμένη βέβαια σε γλώσσα διπλωματική. Οι επισημάνσεις της, όμως, για «σημαντικές προκλήσεις ως προς την λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών» έχουν δόντια και δαγκώνουν.
Καλά είναι τα κρασιά κι οι μπίρες, καλά τα τσιπουράκια και τα ουισκάκια, μα σαν την αλκοόλη της εξουσίας δεν έχει. Με όποιο ηδονικό υγρό κι αν τη συγκρίνεις, υπερέχει σαφώς. Τεκμήριο πρώτο: Κυκλοφορεί πάντα σε καθαρή μορφή. Ουδείς ελεγκτικός μηχανισμός μπορεί να τη νοθέψει, ουδείς αντισταθμιστικός παράγοντας να την αμβλύνει. Οσο δε για την περιλάλητη «υποχρέωση λογοδοσίας», αδυνατεί να κατεβάσει τα γράδα της.
Εφέτος, το Δημόσιο εισέπραξε 1,6 δισ. ευρώ παραπάνω φόρους (905 εκατ. ευρώ από το ΦΠΑ, 439 εκατ. από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων και 62 εκατ. από τους φόρους στην ακίνητη περιουσία και μικρότερες πηγές). Αρα, το δημοσιονομικό «μαξιλάρι» για να αντιμετωπιστούν έκτακτα γεγονότα, όπως η απρόβλεπτη ενεργειακή κρίση, υπάρχει
Ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης επιστρέφει από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, έχοντας προσπεράσει ακόμη ένα από τα πολλά «ορόσημα» που ο ίδιος έθεσε για ουσιαστικές εξελίξεις στο Κυπριακό, χωρίς κανένα από αυτά να επαληθευτεί στη διάρκεια της προεδρικής θητείας του.
...Βρισκόμαστε σε μια κατάσταση όπου το κόμμα που διεκδικεί να είναι φορέας της σταθερότητας έχει γίνει, απομονωμένο, παράγοντας πολιτικής αστάθειας. Και τα κόμματα που θα μπορούσαν να εκπροσωπήσουν το αίτημα της αλλαγής μοιάζουν αδύναμα να χτίσουν μια κοινωνική συμμαχία, που να περιλαμβάνει και τους «εντός» και τους «εκτός» και να έχει πλειοψηφική προοπτική.
… Για να μην σας μπλέκουμε με πολλά νούμερα και τεχνικά. Εμείς είχαμε κάθε λόγο να κάνουμε μεγάλες επενδύσεις σε μπαταρίες, αλλά δεν τις κάναμε. Τις έκαναν οι Βούλγαροι. Έτσι, το μεσημέρι που δεν χρειαζόμαστε τόσο ρεύμα όσο παράγουμε, το στέλνουμε στην Βουλγαρία και οι Βούλγαροι μας το δίνουν και πάλι πίσω το βράδυ που το χρειαζόμαστε. Αυτό το πέρα δώθε έχει ένα κάποιο κόστος…
Εξαιρετικά λυπηρή και ανησυχητική η βία ανηλίκων κατά ανηλίκων. Αλλά και ζοφερά αποκαλυπτική για την κοινωνία και την πολιτεία, για τις αντιλήψεις και τις ιδέες που δεσπόζουν και αναπαράγονται αέναα. Οπου κι αν λυσσομανάει: κοντά σε γήπεδο, σε κάποιο αλσύλλιο, στους δρόμους. Οπως κι αν μορφοποιείται: με μπαμπεσιά και χωσιά, έπειτα από ραντεβού θανάτου ή εντελώς τυχαία, απλώς επειδή συναπαντήθηκαν δύο χωροκτητικές αγέλες.
Στην περίοδο της πανδημίας, τα τιμώμενα πρόσωπα ήταν οι γιατροί των δημόσιων νοσοκομείων, οι ντελιβεράδες, οι εργαζόμενοι στις πλατφόρμες που μας έφερναν πακέτα στο σπίτι. Ολοι τούς επαινούσαμε, με πρώτες τις κυβερνήσεις, που εξήραν την εργατικότητα και την αυτοθυσία τους. «Ηρωες της πρώτης γραμμής» αποκαλούσαν τους γιατρούς οι υπουργοί Υγείας, καλώντας μάλιστα μια εποχή τους πολίτες να βγαίνουν στα μπαλκόνια και να τους χειροκροτούν.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται στην πιο επισφαλή κατάσταση σύμφωνα με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν όπως επισημάνθηκε στην (ετήσια) ομιλία της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ( State of the Union) . Και παρά την άποψηαυτή και τη θέση που εκφράζεται ότι η διαδικασία της Ευρωπαϊκής ενοποίησης απέτυχε στον πρωταρχικό στόχο της, να εξαλείψει δηλαδή τον τοξικό εθνικισμό στην Ευρώπη, η Ευρωπαϊκή Ένωση ως θεσμική έκφραση της διαδικασίας μπορεί να αποτελέσει την απάντηση
Εμείς απεμπολούμε τη δημοκρατική μας. Μπορούμε να αναχαιτήσουμε τα bots;
Τζιλ Λεπόρτ, Συνέντευξη στον Μαν. Ανδριωτάκη, Η Καθημερινή της Κυριακής, 2026-09-13
Ο φόβος ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα αποκτήσει κάποτε υπερβολική δύναμη μας εμποδίζει να δούμε το προφανές: ότι αναθέτουμε οικειοθελώς στις μηχανές ένα μέρος της δικής μας εξουσίας. Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα της Τζιλ Λεπόρ, καθηγήτριας Αμερικανικής Ιστορίας στο Χάρβαρντ, βραβευμένης με Πούλιτζερ συγγραφέως και επί χρόνια μόνιμης συνεργάτιδος του «The New Yorker».
...Στη χώρα μας, υπό την εμπειρία της βαριάς οικονομικής κρίσης, η λογιστική διάσταση έχει διαποτίσει την πολιτική συζήτηση. Υπάρχει εδώ, όμως, μία αντίφαση. Δεν αφορά τα πάντα. Η κυβέρνηση έχει επιτύχει να παρουσιάζει τις επιλογές της ως «υπεύθυνες» σε τέτοιο βαθμό, ώστε οι στρατηγικές της προτεραιότητες να μη χρειάζονται δημοσιονομική δικαιολόγηση.
