Διαφήμιση μπίρας
Ξένια Κουναλάκη, Η Καθημερινή, Δημοσιευμένο: 2020-10-22
Το σποτ για το 2021 θα μπορούσε να είναι διαφήμιση για οτιδήποτε: για τη διεκδίκηση Ολυμπιακών Αγώνων, την τουριστική προώθηση του ελληνικού καλοκαιριού, μία συναυλία του Διονύση Σαββόπουλου στο Παναθηναϊκό Στάδιο ή ένα fashion show με ασπρόμαυρα ρούχα δεκαετίας ’90. Αυτό που μάλλον δεν θα μπορούσε να κάνει, είναι να προετοιμάζει την κοινή γνώμη για μια εμβληματική ιστορική επέτειο. Μια επέτειο που υποτίθεται ότι θα αποτελέσει έναυσμα για αμφισβήτηση εθνικών μύθων, ιστορικό αναστοχασμό, συζητήσεις για το –ενίοτε τραυματικό και διχαστικό– παρελθόν, τη θέση και τις προοπτικές του σύγχρονου ελληνικού κράτους στο διεθνές περιβάλλον.
Πρώτον, το φιλμάκι είναι ανιστόρητο, απολίτικο και «τρα λα λα». Δεύτερον, συντηρεί όλους τους εθνικούς μύθους που υποτίθεται ότι η επέτειος θα μπορούσε να αποδομήσει: διακόσια χρόνια μετά την Επανάσταση αυτό που μένει είναι ότι είμαστε χώρα άμεση απόγονος της αρχαίας Ελλάδας, του κεφιού, του φιλότιμου, της λεβεντιάς, της ξενοιασιάς. Τρίτον, στην ταινία όλοι οι Ελληνες είναι αρτιμελείς, νέοι, όμορφοι και λευκοί.
Αν το μέλλον που θέλουμε να αναδείξουμε είναι αυτό μιας κοινωνίας ανοιχτής στη συμπερίληψη, το σποτ στέλνει εντελώς λάθος μήνυμα. Τέταρτον, όπως φαίνεται από την πρώτη ματιά, είναι ένα ανώδυνο κακέκτυπο της τελετής έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων.
Δεν αρκεί ένα στάδιο, ένα παιδάκι λευκοντυμένο να τρέχει και ένα δημοφιλές τραγούδι του Νιόνιου για να αποκτήσει κανείς το ταλέντο του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Ούτε μερικά ασπρόμαυρα κουστούμια και αθλητικά παπούτσια διασώζουν τη χορογραφία από το κιτς ταινιών του Γιάννη Δαλιανίδη.
Πίσω από την επιλογή της επιτροπής, υποψιάζομαι ότι υπάρχει η αγωνία να αποφύγει τις κακοτοπιές. Να συσπειρώσει με ένα τραγούδι που σε όλους κάτι θυμίζει, να συγκινήσει εύκολα με οικείες εικόνες, να μην ενοχλήσει, να μην πάρει ρίσκα. Δεν είναι όμως αυτός ο στόχος της επετείου. Αν οι εκδηλώσεις έχουν στόχο να ξαναθυμίσουμε στους εαυτούς μας πόσο υπέροχοι είμαστε δύο αιώνες τώρα, ας γλιτώσουμε τον κόπο, τον χρόνο και το χρήμα.
Κι ας θαυμάσουμε την ικανότητά μας να μετατρέπουμε τις ιδανικές αφορμές για εθνική αυτοπεποίθηση μέσα από την αυτοκριτική σε ένα ακόμη χαζοχαρούμενο σποτάκι μπίρας.
Πρώτον, το φιλμάκι είναι ανιστόρητο, απολίτικο και «τρα λα λα». Δεύτερον, συντηρεί όλους τους εθνικούς μύθους που υποτίθεται ότι η επέτειος θα μπορούσε να αποδομήσει: διακόσια χρόνια μετά την Επανάσταση αυτό που μένει είναι ότι είμαστε χώρα άμεση απόγονος της αρχαίας Ελλάδας, του κεφιού, του φιλότιμου, της λεβεντιάς, της ξενοιασιάς. Τρίτον, στην ταινία όλοι οι Ελληνες είναι αρτιμελείς, νέοι, όμορφοι και λευκοί.
Αν το μέλλον που θέλουμε να αναδείξουμε είναι αυτό μιας κοινωνίας ανοιχτής στη συμπερίληψη, το σποτ στέλνει εντελώς λάθος μήνυμα. Τέταρτον, όπως φαίνεται από την πρώτη ματιά, είναι ένα ανώδυνο κακέκτυπο της τελετής έναρξης των Ολυμπιακών Αγώνων.
Δεν αρκεί ένα στάδιο, ένα παιδάκι λευκοντυμένο να τρέχει και ένα δημοφιλές τραγούδι του Νιόνιου για να αποκτήσει κανείς το ταλέντο του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Ούτε μερικά ασπρόμαυρα κουστούμια και αθλητικά παπούτσια διασώζουν τη χορογραφία από το κιτς ταινιών του Γιάννη Δαλιανίδη.
Πίσω από την επιλογή της επιτροπής, υποψιάζομαι ότι υπάρχει η αγωνία να αποφύγει τις κακοτοπιές. Να συσπειρώσει με ένα τραγούδι που σε όλους κάτι θυμίζει, να συγκινήσει εύκολα με οικείες εικόνες, να μην ενοχλήσει, να μην πάρει ρίσκα. Δεν είναι όμως αυτός ο στόχος της επετείου. Αν οι εκδηλώσεις έχουν στόχο να ξαναθυμίσουμε στους εαυτούς μας πόσο υπέροχοι είμαστε δύο αιώνες τώρα, ας γλιτώσουμε τον κόπο, τον χρόνο και το χρήμα.
Κι ας θαυμάσουμε την ικανότητά μας να μετατρέπουμε τις ιδανικές αφορμές για εθνική αυτοπεποίθηση μέσα από την αυτοκριτική σε ένα ακόμη χαζοχαρούμενο σποτάκι μπίρας.
