Στον δρόμο του Μεντερές

Γιώργος Καπόπουλος, Η Εφημερίδα των Συντακτών, Δημοσιευμένο: 2023-01-17

Θα συνεχίσουμε στον δρόμο του Μεντερές είπε ο Ερντογάν αναφερόμενος στις 14.5.1950 -ημέρα που ο αρχηγός του Δημοκρατικού Κόμματος, νικητής των εκλογών, αναλάμβανε τα καθήκοντα του πρωθυπουργού- για να προσδιορίσει τη 14η του Μαΐου 2023 ως την ημερομηνία διεξαγωγής των εκλογών.

Μέχρι το 1945 η Τουρκία είχε μονοκομματικό καθεστώς, με το Λαϊκό Ρεπουμπλικανικό Κόμμα CHP που ίδρυσε ο Κεμάλ να κυβερνά συνεχώς από το 1923.

Το 1946 ο διάδοχος του Κεμάλ, Ινονού, επέτρεψε τον πολυκομματισμό με μια ομάδα του κυβερνώντος κόμματος να αποσχίζεται υπό την ηγεσία του Μεντερές και να ιδρύει το Δημοκρατικό Κόμμα, το οποίο εξέφραζε τους ψηφοφόρους που δεν ήθελαν τον ακραίο διαχωρισμό του κράτους από το Ισλάμ που επέβαλε ο Ατατούρκ.

Ο Ινονού επέλεξε συνειδητά να τερματίσει τη δικτατορική διακυβέρνηση που ανέλαβε το 1938 μετά τον θάνατο του Κεμάλ, για να σταθεροποιήσει το κοσμικό κράτος με την εναλλαγή στην εξουσία.

Στις 14.5.1950 ο Μεντερές πήρε τη σκυτάλη της διακυβέρνησης από τον Ινονού και πολύ γρήγορα διέψευσε τις προσδοκίες για πορεία προς τον εκδημοκρατισμό.

Το Δημοκρατικό Κόμμα γρήγορα ταυτίστηκε με το κράτος και εγκαθίδρυσε τον δικό του αυταρχισμό αντιμετωπίζοντας την αντιπολίτευση ως εχθρό, για την αντιμετώπιση του οποίου δεν υπάρχει κόκκινη γραμμή μεταξύ θεμιτών και αθέμιτων μέσων.

Ο Μεντερές ανετράπη από στρατιωτικό πραξικόπημα τον Μάιο του 1960, δικάστηκε και απαγχονίστηκε μαζί με τον πρώην ΥΠΕΞ Ζορλού και τον πρώην υπουργό Οικονομικών Πολατκάν τον Σεπτέμβριο του 1961.

Ο Ερντογάν, ο οποίος διεκδικεί την πολιτική κληρονομιά του Μεντερές και λεηλάτησε εκλογικά το Κόμμα του Ορθού Δρόμου που ίδρυσε ο Ντεμιρέλ μετά το 1961 με την αρχική ονομασία Κόμμα της Δικαιοσύνης, έχει δύο κοινά σημεία με τον απαγχονισθέντα προκάτοχό του:

● Αντί να φθαρεί από την εξουσία, αύξανε το ποσοστό του σε κάθε εκλογική αναμέτρηση.

● Προς το τέλος της θητείας του εφάρμοσε σκληρή καταστολή και ταυτόχρονα ψήφιζε νόμους και μεθόδευε δικαστικές διώξεις με στόχο να διαλύσει τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Ο Ερντογάν ακολουθεί τον δρόμο του Μεντερές και επιβεβαιώνει για δεύτερη φορά ότι όποτε προέκυψαν οι προϋποθέσεις για την αμφισβήτηση του κεμαλικού κατεστημένου και του βαθέος κράτους η εναλλακτική φόρμουλα διακυβέρνησης δεν ήταν η δυναμική του εκδημοκρατισμού, αλλά ένας εναλλακτικός αυταρχισμός.

Το 1999 ο Ερντογάν, δήμαρχος τότε της Κωνσταντινούπολης, φυλακίστηκε και καθαιρέθηκε από το αξίωμά του.

Σήμερα αντιμετωπίζει τον Ιμάμογλου με τον ίδιο τρόπο που τον μεταχειρίστηκε το κεμαλικό βαθύ κράτος.

Θέματα επικαιρότητας: Τουρκία

Το νέο τουρκικό παζλ

Βαγγέλης Αρεταίος, 2024-04-01

Η «έκπληξη του CHP», όπως λένε από χθες το βράδυ Τούρκοι αναλυτές,...

Περισσότερα
Θόδωρος Τσίκας

Τουρκία: διαμαρτυρία για οικονομία και φθορά εξουσίας

Θόδωρος Τσίκας, 2024-04-01

Ακόμα μια φορά, η οικονομία έπαιξε ρόλο στις πολιτικές εξελίξεις....

Περισσότερα

Επιστρέφει η Τουρκία του Ερντογάν στη Δύση;

Γιώργος Καπόπουλος, 2023-09-06

Η επιστροφή στις παλιότερες ευτυχισμένες στιγμές της συμμαχίας...

Περισσότερα

Στρατηγική επιλογή ή τακτική κίνηση;

Σωτήρης Ντάλης, 2023-07-15

Η ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας είναι ένα δύσκολο ταξίδι...

Περισσότερα

Η δύναμη του τουρκικού προξενείου

Διονύσης Γουσέτης, 2023-06-21

Το ζήτημα της μειονότητας της Θράκης δεσπόζει ακόμη στις...

Περισσότερα
Συμπεράσματα από τις εκλογές στην Τουρκία

Συμπεράσματα από τις εκλογές στην Τουρκία

2023-05-29

1. Παρά την φθορά 20 χρόνων εξουσίας, ο Ερντογάν συνεχίζει...

Περισσότερα
Θόδωρος Τσίκας

Τουρκικές εκλογές: Με το όπλο παρά πόδα

Θόδωρος Τσίκας, 2023-05-15

Μετά από μία αγωνιώδη νύχτα καταμέτρησης, φαίνεται ότι...

Περισσότερα

Η Τουρκία ανάμεσα σε δύο εποχές

Βαγγέλης Αρεταίος, 2023-05-13

Αύριο κρίνεται το μέλλον της Τουρκίας σε μια εκλογική αναμέτρηση...

Περισσότερα

Άρθρα/ Πολιτική

Λάμπρος Αθανάσιος Τσουκνίδας

Το μακρύ ζεϊμπέκικο του Π. Πολάκη δεν ξεκίνησε (ούτε τελείωσε) χθες

Λάμπρος Αθανάσιος Τσουκνίδας, 2024-07-26

Όταν το Νοέμβριο του 2023 ο Παύλος Πολάκης τασσόταν υπέρ των...

Θόδωρος Τσίκας

50 χρόνια: Αναζητείται πολιτική βούληση για λύση του Κυπριακού

Θόδωρος Τσίκας, 2024-07-20

Το τελευταίο διάστημα φάνηκε ότι αναθερμαίνονται οι διεργασίες...

Αλέξης Ηρακλείδης

Εξωτερική πολιτική:τρία μέτωπα

Αλέξης Ηρακλείδης, 2024-07-09

Η Ελλάδα σήμερα έχει να αντιμετωπήσει τρία μέτωπα ταυτόχρονα...

Στέργιος Καλπάκης

Η Γαλλία τρομάζει ήδη Μητσοτάκη και συμφέροντα

Στέργιος Καλπάκης, 2024-07-09

Ανησυχούν: Αυτό που έγινε για να αποτραπεί η νίκη της Ακροδεξιάς...

Θόδωρος Τσίκας

”Οι Γάλλοι στον πρώτο γύρο τιμωρούν. Στο δεύτερο επιλέγουν”

Θόδωρος Τσίκας, 2024-07-08

Δεν είναι βέβαιο αν ο πρώτος σοσιαλιστής Πρόεδρος της Γαλλίας,...

Η απόλυτη ανατροπή στη Γαλλία

2024-07-08

Μια τεράστια ανακούφιση του Γαλλικού λαού και της προοδευτικής...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Ισχυρή Κεντροαριστερά απέναντι στη Δεξιά

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-07-07

...Ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία οφείλει να συμμετέχει...

Δημήτρης Χατζησωκράτης

Όλοι/ες είμαστε σήμερα του Νέου Λαϊκού Μετώπου(NFP)

Δημήτρης Χατζησωκράτης, 2024-07-06

Δεν αρκεί όμως να δηλώνουμε τη στήριξή στο NFP και να μην...

Θανάσης Θεοχαρόπουλος

Για μία μεγάλη Κεντροαριστερά με ανανέωση

Θανάσης Θεοχαρόπουλος, 2024-06-28

H ΝΔ μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο διακυβέρνησης έχασε...

ΕΚΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΣΥΝΘΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ

2024-06-24

.Επειδή οι καιροί ου μενετοί, αποφασίσαμε να απευθύνουμε...

Χάρης Τσιόκας

Πώς και γιατί πρέπει τώρα μαζί…

Χάρης Τσιόκας, 2024-06-23

...Ο κατακερματισμος του προοδευτικού χώρου ,οι άγονοι και...

Εγκλήματα διαρκείας στη Ράφα

2024-05-29

Τραγικό λάθος ο κυριακάτικος βομβαρδισμόςκαταυλισμού...

×
×