Για την ΑΥΓΗ Α.Ε.

Αλέκος Κοτζαμπόπουλος, Γιάννης Κ. Μπασιάκος, Γιάννης Νικολάου, Αυγή της Κυριακής, 17/08/2008

Πρόσφατα στις αρχές του καλοκαιριού ανακοινώθηκε από τη νέα ηγεσία του ΣΥΝ σχεδιασμός για τα ΜΜΕ του ΣΥΝ. Επρόκειτο για την "Αυγή Α.Ε.", το "Κόκκινο" και την προς διαμόρφωση διαδικτυακή TV.

Μέχρι την Παρασκευή 19η Ιουλίου που συγκλήθηκε σύσκεψη του Δ.Σ. της "Α" με τον πρόεδρο του ΣΥΝ καμία επαφή ή πληροφόρηση προς το Δ.Σ. δεν είχε σημειωθεί.

Κατά τη συνεδρίαση η τοποθέτηση του προέδρου του ΣΥΝ ήταν σε γενικές γραμμές η ακόλουθη:

"Το πρόβλημα της ’Α’ είναι μεγάλο, αφορά στην οικονομική της βιωσιμότητα που με τη σειρά της προκαλεί εσωτερικές δυσλειτουργίες, αδράνειες στο σχεδιασμό, δυσαρέσκειες στο κλίμα της εφημερίδας.

Τα νέα δεδομένα, ενισχυμένης πολιτικής απήχησης του ΣΥΝ, απαιτούν νέα πολιτική για τα ΜΜΕ. Η ’Α’, το ’Κόκκινο’ και το διαδίκτυο πρέπει να ενταχθούν σε νέο εταιρικό σχήμα υπό ενιαία διοίκηση.

Σε αυτή τη νέα πορεία ο ΣΥΝ με μία μεγάλη εξόρμηση θα μπορέσει να συγκεντρώσει το απαιτούμενο μετοχικό κεφάλαιο των 3 εκατ. ευρώ.

Ειδικά για την ’Α’ απαιτείται νέο άνοιγμα της εφημερίδας σε ευρύτερο αναγνωστικό κοινό και η ενίσχυσή της με δημοσιογράφους κύρους σε θέσεις ευθύνης.

Ζητούμε από το Δ.Σ. της ’Α’ Α.Ε. και τον διευθυντή της εφημερίδας να διευκολύνουν αυτά τα σχέδια θέτοντας τις παραιτήσεις τους στη διάθεση του ΣΥΝ".

Στη συνέχεια τα μέλη του Δ.Σ. ζήτησαν διευκρινήσεις σχετικά με:

1. Την προβλεπόμενη νομική μορφή και τη διαδικασία συγκρότησης του νέου εταιρικού σχήματος, π.χ. συγχώνευση της "Α" με το "Κόκκινο", holding εταιρεία ή μία νέα τρίτη εταιρεία κ.λπ.

2. Την ύπαρξη μελέτης βιωσιμότητας για την "Α".

3. Την ύπαρξη επιχειρησιακού σχεδίου για το νέο εταιρικό σχήμα των τριών μέσων.

4. Εάν υπήρχαν και ποιοι ήσαν οι νέοι δημοσιογράφοι που θα συνέβαλλαν στην υλοποίηση του σχεδίου.

Οι απαντήσεις που δόθηκαν ήσαν αρνητικές, κανένα στοιχείο δεν κατατέθηκε.

Για το σχέδιο δεν υπήρχε ούτε μία σελίδα γραμμένη.

Όλα ήταν σε επίπεδο πρώτης σύλληψης, "οράματος".

Επρόκειτο για μία ιδέα που είχε παραχθεί από ένα στενό επιτελείο της νέας ηγεσίας του ΣΥΝ, χωρίς συζήτηση με το Δ.Σ. της "Α" ή έστω με τον Πρόεδρό του, τον οποίο μόλις τις τελευταίες μέρες ενημέρωσε για το τρέχον ζήτημα, παρά την πολύχρονη εμπειρία του και τα σχέδια που είχε υποβάλει στον ΣΥΝ (το τελευταίο 04.01.2008 είχε γίνει ομόφωνα δεκτό από την τότε Πολιτική Γραμματεία του ΣΥΝ).

Παρά την έλλειψη σχεδιασμού το σχέδιο έπρεπε να τεθεί σε επείγουσα εφαρμογή με ανύπαρκτο διάλογο κατά τις διακοπές του Αυγούστου (η σύγκληση της γενικής συνέλευσης προτάθηκε για την 25η Αυγούστου και κατέληξε για την 3η Σεπτεμβρίου).

Η συζήτηση που ακολούθησε κατέληξε στο γνωστό αποτέλεσμα (7 ψήφους κατά προς 5 υπέρ, από τους οποίους οι δύο ψήφοι ήταν των εκπροσώπων των εργαζομένων). Χαρακτηριστικό της συζήτησης ήταν πως όλα τα μέλη του Δ.Σ. συμφώνησαν με τη βασική ιδέα ανοίγματος της "Α" προς ευρύτερο αναγνωστικό κοινό και εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την κατ’ αρχήν εκδήλωση ενδιαφέροντος του ΣΥΝ στην ευνοϊκή περίοδο που διανύουμε όμως όλοι, ακόμα και τρία μέλη του Δ.Σ. που μειοψήφησαν πλην των εργαζομένων, εξέφρασαν ουσιαστικές αντιρρήσεις σχετικά με τη σπουδή εφαρμογής της πρότασης ενοποίησης των μέσων, τουλάχιστον χωρίς τον αναγκαίο σχεδιασμό και μελέτη.

Το ζήτημα που έχει τεθεί λοιπόν είναι:

Γιατί μια τέτοια "ιδέα"; Τι στόχους υπηρετεί; Γιατί αυτή η μεθόδευση;

Η "Α" εδώ και πολλά χρόνια αποτελεί ένα χώρο πλουραλιστικής έκφρασης της Ανανεωτικής και Ριζοσπαστικής Αριστεράς, απηχεί τις απόψεις του χώρου περί τον ΣΥΝ και τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και ευρύτερων δυνάμεων, συμβαδίζει με τα κοινωνικά κινήματα της εποχής.

Απευθύνεται, με πέντε καθημερινά και ένα κυριακάτικο φύλλο, σε ένα δύσκολο κοινό με ευρείες, κάποτε αντιπαρατιθέμενες και οπωσδήποτε ισχυρές απόψεις για την κοινωνία, τον πολιτισμό και ιδίως την πολιτική. Κοινό που δεν αποδέχεται καθοδηγήσεις, κηδεμονεύσεις και μονομέρειες, που απαιτεί πολυπληροφόρηση και ανοιχτό ελεύθερο διάλογο.

Η "Α" διατηρεί την αυτονομία της από τον εκάστοτε πολιτικό φορέα της ανανεωτικής και ριζοσπαστικής αριστεράς, δεν είναι κομματικό όργανο.

Το Δ.Σ. της "Α" τήρησε απόλυτα την αυτονομία του δημοσιογραφικού οργάνου και δεν αναμίχθηκε ποτέ σ’ αυτό.

Αυτό τον χαρακτήρα εφημερίδας απαιτούν και στηρίζουν οι φίλοι της με την καθημερινή αγορά, τις συνδρομές τους, με τη στήριξη των αυξήσεων του μετοχικού κεφαλαίου της.

Σήμερα φοβούμαστε πως η ανεξαρτησία γνώμης είναι όλο και λιγότερο επιθυμητή από τον πολιτικό φορέα που στηρίζει την εφημερίδα καθώς θεωρείται ότι προκαλεί ασάφειες περί την πολιτική γραμμή του ΣΥΝ και του ΣΥΡΙΖΑ, πως το ζητούμενο γίνεται η χωρίς παρεκτροπές ευθυγράμμιση με τις επικρατούσες απόψεις, η στοίχιση περί την πλειοψηφία.

Σήμερα ανησυχούμε πως ο χαρακτήρας της εφημερίδας θα αλλοιωθεί, τα κείμενα που προβάλλουν αδέσμευτες απόψεις θα περιοριστούν, η οργανωτική ανασυγκρότηση θα επεκταθεί σε εκτός κλίματος συντάκτες. Είναι τυχαία άραγε η πρόσφατη επίθεση στη μόνιμη στήλη Αχάριστος Λόγος, όπου η "κριτική" κατέληξε στην πρόταση κατάργησης της στήλης ή την επιβολή "προστίμου"; Τέτοιας ποιότητας επιχειρήματα δεν θα ήσαν αδιανόητα πριν από 10 - 20 χρόνια;

Από την άποψη αυτή είναι ενδιαφέρουσα και δηλωτική μιας υποβόσκουσας ανησυχίας η επισήμανση των εκπροσώπων των εργαζομένων ότι "σε κάθε περίπτωση εδώ είμαστε"...

Τα παραπάνω κατά τη γνώμη μας ερμηνεύουν τόσο την "ιδέα" του εγχειρήματος όσο και τον επείγοντα χαρακτήρα του.

Πέρα όμως από αυτά υπάρχει και η επιχειρηματική πλευρά του εγχειρήματος:

Η "Α" είναι Ανώνυμη Εταιρεία. Διέπεται από το σχετικό νομικό πλαίσιο για τις Α.Ε., ελέγχεται από ορκωτούς λογιστές ως προς τη διαχείρισή της, δανείζεται από τράπεζες κ.λπ. Υπόλογο απέναντι στους νόμους και τους μετόχους είναι το Δ.Σ. Ο ΣΥΝ κατέχοντας το 25% των μετοχών της "Α" είναι μεν ο μεγαλύτερος αλλά και μειοψηφών μέτοχος.

Την πλειοψηφία έχουν 2.000 μικρομέτοχοι με πάνω από το 50% των μετοχών. Ο πολυμετοχικός αυτός χαρακτήρας της είναι που εγγυάται την αυτονομία της εφημερίδας σε ιδιοκτησιακό επίπεδο και για τη διατήρηση αυτής της πολυμετοχικότητας δεν υπάρχει μέχρι σήμερα καμία δήλωση – δέσμευση του ΣΥΝ.

Το ερώτημα που τίθεται είναι αν ο ΣΥΝ, με την ισχύ του 25%, θα επιβάλει τους σχεδιασμούς του απέναντι στη διάσπαρτη πλειοψηφία των μικρομετόχων ανατρέποντας αυτή τη αναλογία μετοχών, χρησιμοποιώντας το 100% των μετοχών του Κόκκινου που κατέχει; Ας μην ξεχνάμε ότι αυτοί οι μικρομέτοχοι, οι ιστορικοί αναγνώστες της "Α", είναι που συγκέντρωσαν 500.000 ευρώ στις δύο αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, στηρίζοντάς την ανιδιοτελώς στις δύσκολες στιγμές της συχνά με χρήματα που δεν περίσσευαν.

Η "Α" μπορεί και πρέπει να πάψει να είναι ζημιογόνα όπως είναι σήμερα.

Στο οικονομικό πεδίο η "Α" είναι μία εταιρεία με 60 περίπου εργαζόμενους, με έσοδα 3 εκατ. ευρώ και ζημίες λιγότερες από το 10% των εσόδων της. Η "Α", με την εφαρμογή ενός συνεκτικού επιχειρηματικού σχεδίου εξυγίανσης μπορεί να παρουσιάζει ισοσκελισμένες χρήσεις:

Τα έσοδα μπορούν να αυξηθούν. Με μόνη αύξηση των καθημερινών πωλήσεων κατά 1.500 φύλλα και της Κυριακάτικης κατά 2.000 – 3.000 φύλλα θα μπορούσε να επιτύχει την ισοσκέλιση εσόδων – εξόδων. Σημαντική συμβολή θα μπορούσε να έχει η εγγραφή συνδρομητών (που δεν βοηθήθηκε καθόλου από τον ΣΥΝ. Σημειωτέον ότι, αν τα μεσαία στελέχη του ΣΥΝ αγόραζαν συστηματικά την Αυγή, τα οικονομικά της προβλήματα θα είχαν λυθεί εδώ και χρόνια!).

Και με άλλα μέτρα, όπως π.χ. η δημιουργία γραφείου ισολογισμών εντός της εφημερίδας (υπό την προϋπόθεση διατήρησης της έκδοσης 5+1 φύλλων), η ενίσχυση της εμπορικής πολιτικής για την προσέλκυση διαφημίσεων και δημοσιεύσεων θα μπορούσε να σταθεροποιήσει και να αυξήσει τα έσοδα.

Η σχέση εσόδων προς δαπάνες μπορεί να βελτιωθεί σημαντικά εφαρμόζοντας ένα σχέδιο εξορθολογισμού των δαπανών, εσωτερικής ανασυγκρότησης, αποτελεσματικής λειτουργίας και βελτίωσης της αποδοτικότητας τόσο στον δημοσιογραφικό όσο και στον διοικητικό τομέα.

Στο δημοσιογραφικό επίπεδο η καθημερινή "Α" παρουσιάζει αδυναμίες που απαιτούν άμεση βελτίωση, νέο δημοσιογραφικό σχέδιο, ώστε να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της πολιτικής περιόδου αυξημένης εμβέλειας του ΣΥΝ που διανύουμε και τις ανάγκες ενός ευρύτερου αναγνωστικού κοινού που να στηρίζει σταθερά μία αυξημένη κυκλοφορία. Η κυριακάτικη "Α" με σαφώς καλύτερο επίπεδο μπορεί και αυτή να βελτιωθεί περισσότερο.

Για όλα αυτά έχουν υπάρξει σχέδια και προτάσεις του Δ.Σ. και του Προέδρου του Γ. Σταθάκη προς τον ΣΥΝ που δεν υποστηρίχθηκαν ούτε από τη νέα ηγεσία ούτε από τους εκπροσώπους των εργαζομένων. Αυτό που έλειψε ήταν ακριβώς το αποσαφηνισμένο πολιτικό ενδιαφέρον και η στήριξη των σχεδίων του Δ.Σ. από τον ΣΥΝ και όχι οι κλυδωνισμοί που διατυπώνονταν περί το μέλλον της, που ξεκινούσαν από το κλείσιμο της "Α", περνούσαν από τη μετατροπή της σε δωρεάν διανεμόμενο free press και κατέληγαν σε διατήρηση μόνο του Κυριακάτικου φύλλου, από το ίδιο περιβάλλον που σήμερα προτείνει τη νέα ιδέα.

Οι πληροφορίες που εμφανίζονται στον ημερήσιο τύπο προκαλούν ανησυχία, όπως ο ακόλουθος υποθετικός (;) διάλογος με καλά ενημερωμένα στελέχη που πρόσκεινται στην ηγεσία του ΣΥΝ (κατά τον συντάκτη του άρθρου), που εμφανίστηκε στην εφημερίδα "Το άρθρο" στις 27.7.08. Ερώτηση: "Πού θα βρεθούν τα λεφτά;" (σ.σ.: για την υλοποίηση των προτεινόμενων επικοινωνιακών ανοιγμάτων του ΣΥΝ). Απάντηση: "Αν κλείσει η ’Αυγή’, μας φτάνουν και μας περισσεύουν". Και είναι ανησυχητικό το ότι αυτά τα δημοσιεύματα δεν έχουν διαψευστεί από την ηγεσία του ΣΥΝ.

Και επιπλέον οι προτάσεις του Δ.Σ. συνάντησαν τη σθεναρή αντίδραση των συνδικαλιστών, μερικές φορές με απαράδεκτο τρόπο. Έτσι πρέπει να επανατοποθετηθεί το ερώτημα που αποδίδει στο Δ.Σ. η επιτροπή των εργαζομένων: Όχι "κάτω τα χέρια από τις προβληματικές", αλλά (μήπως) "κάτω τα χέρια από κάποιους συνδικαλιστές των προβληματικών";

Αντίθετα με την "Α", το "Κόκκινο" ανήκει κατά 100% στον ΣΥΝ, έχει ζημίες τριπλάσιες από την "Α" και έσοδα πρακτικώς ελάχιστα. Η συγχώνευση των δύο εταιρειών δεν οδηγεί ούτε σε εξυγίανση, πολύ δε περισσότερο σε κερδοφορία. Πέρα από αυτά όμως η ίδια η συγχώνευση παρουσιάζει νομοτεχνικά προβλήματα τέτοια που φαίνεται πως τώρα πια έχει εγκαταλειφθεί.

Συμπερασματικά:

Όλοι συμφωνούμε και χαιρόμαστε για το ενδιαφέρον του ΣΥΝ που το Δ.Σ. επανειλημμένα είχε ζητήσει να εκδηλωθεί ότι η "Α" πρέπει να αλλάξει, να εξυγιανθεί οικονομικά, να εκσυγχρονισθεί οργανωτικά, να βελτιωθεί δημοσιογραφικά και να ενισχυθεί με έμπειρους δημοσιογράφους ώστε να αυξήσει την κυκλοφορία της και να διευρύνει την απήχησή της, στηρίζοντας έτσι τον ΣΥΝ και τον ΣΥΡΙΖΑ σε αυτή την περίοδο αλλαγών και ευκαιριών.

Όμως σ’ αυτή την προοπτική η "Α" πρέπει να διατηρήσει την αυτονομία της, να ενισχύσει και όχι να συρρικνώσει την πολυφωνία της, να μην μετατραπεί σε κομματικό όργανο.

Οι αλλαγές αυτές απαιτούν αμέσως και κυρίως έναν προσεκτικό και λεπτομερή επιχειρησιακό σχεδιασμό (οικονομικό, δημοσιογραφικό, νομικό) σε ανοικτή διαβούλευση του ΣΥΝ, του Δ.Σ. της "Α", των στελεχών της "Α" και εμπειρογνωμόνων. Επείγουσες προχειρότητες του τύπου "εδώ και τώρα" δεν έχουν θέση, αντίθετα θα οδηγήσουν σε αποτυχία γιατί θα απομονώσουν την εφημερίδα από τον κόσμο που την υποστηρίζει δεκαετίες τώρα. Υπάρχει χρόνος και ελπίζουμε ότι όλοι θα ξανασκεφθούν τις απόψεις τους. Αυτό το εγχείρημα δεν πρέπει να αποτύχει.

Αλέκος Κοτζαμπόπουλος, οικονομολόγος, μελετητής, σύμβουλος επιχειρήσεων

Γιάννης Μπασιάκος, μαθηματικός, πανεπιστημιακός

Γιάννης Νικολάου, στέλεχος επιχειρήσεων

Μέλη του Δ.Σ. της "Α" Α.Ε.

Πρόσφατα κείμενα

Ημερολόγιο κειμένων

Θέματα επικαιρότητας

Αρθρογράφοι